Pytanie:

Czy od każdorazowej wpłaty na poczet wkładu budowlanego należy zastosować stawkę podatku VAT w wysokości 0%?

Spółdzielnia mieszkaniowa, budując mieszkania dla swoich członków na zasadzie lokatorskiego lub własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu buduje je, płacąc wykonawcom, stosownie do treści art. 146 ust. 1 pkt 2 lit. b) Vat według stawki 7%.

Następnie na wystąpienie członka, przenosi nań własność lokalu, stosując stawkę zerową i może uzyskać zwrot.

Umowa o budowę i ustanowienie w przyszłości odrębnej własności lokalu zawiera w sobie przyrzeczenie przeniesienia na rzecz członka Spółdzielni własności wybudowanego lokalu. Ustanowienie odrębnej własności lokalu następuje na podstawie umowy zawartej w formie aktu notarialnego w wyniku realizacji ekspektatywy odrębnej własności lokalu, dlatego słusznym zdaniem wnioskodawcy wydaje się zastosowanie zerowej stawki do każdorazowej wpłaty członka Spółdzielni na poczet należnego wkładu budowlanego związanego z realizacją umowy o budowę w celu ustanowienia odrębnej własności lokali, aby prawa wszystkich nabywców były równe.

Ocena prawna stanu faktycznego.

Stosownie do treści art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2005 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem podlega między innymi odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 cytowanej ustawy przez dostawę towarów o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również: ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

W powyższym przepisie ustawodawca wyodrębnia instytucje ustanowienia odrębnej własności lokalu oraz przeniesienia własności lokalu.

Obowiązek podatkowy powstaje na podstawie art. 19 ust. 13 pkt 10 cytowanej ustawy z chwilą otrzymania całości lub części wkładu budowlanego lub mieszkaniowego, nie później jednak niż z chwilą ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego lub ustanowienia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, lub przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, lub ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, lub wydania albo przeniesienia własności lokalu lub własności domów jednorodzinnych w przypadku czynności:

1. ustanowienia na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego lub ustanowienia na rzecz członka spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, lub ustanowienie na rzecz członka odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu, lub przeniesienia własności lokalu w rozumieniu przepisów o spółdzielniach mieszkaniowych,
2. przeniesienia na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej własności domu jednorodzinnego w rozumieniu przepisów o spółdzielniach mieszkaniowych.

Na podstawie art. 29 ust. 6 i 7 ustawy w przypadku czynności , o których mowa w art. 19 ust. 13 pkt 10 jako kwotę należną, o której mowa w ust. 1, przyjmuje się wartość należnego wkładu budowlanego albo wkładu mieszkaniowego, pomniejszoną o kwotę należnego podatku. Do wniesienia wkładu w formie innej niż pieniężna przepis ust. 10 stosuje się odpowiednio. W przypadku gdy część wkładu budowlanego lub mieszkaniowego została sfinansowana z zaciągniętego przez spółdzielnię mieszkaniową kredytu na sfinansowanie kosztów budowy, podstawę opodatkowania powiększa się o kwotę kredytu, w części przypadającej na dany lokal.

Do podstawy opodatkowania, o której mowa w ust. 6, wlicza się również inne opłaty wnoszone przez członków spółdzielni, które nie są wkładami budowlanymi lub mieszkaniowymi, wynikające z uczestnictwa członków spółdzielni w zobowiązaniach spółdzielni związanych z budową lub wynikające z ostatecznego rozliczenia kosztów budowy - zgodnie z postanowieniami statutu.

Zdaniem tutejszego organu w sytuacji gdy spółdzielnia na podstawie zawartych ustaleń pobiera wpłaty na poczet wkładu budowlanego - zobowiązana jest odprowadzić od dokonanych wpłat podatek VAT, w rozliczeniu za miesiąc w którym otrzymywała z tego tytułu należność, nie później jednak niż z chwilą ustanowienia odrębnej własności lokalu mieszkalnego

W myśl przepisów art. 146 ust. 1 pkt 2 lit b) ustawy o VAT w okresie od przystąpienia Polski do Unii Europejskiej do dnia 31 grudnia 2007 r. stosuje się stawkę 7% w odniesieniu do obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych. Stosownie do art. 146 ust. 1 pkt 3 lit. c) do dnia 31 grudnia 2007 r. stawkę podatku w wysokości 0% stosuje się do przekształcenia spółdzielczego własnościowego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz przeniesienia na rzecz członka spółdzielni własności lokalu mieszkalnego lub własności domu jednorodzinnego.

Reasumując: Wnikliwa analiza przytoczonych przepisów, a w szczególności wykładnia cytowanego powyżej art. 146 ust. 1 pkt 3 lit c) nie pozostawia wątpliwości, iż zerowa stawka podatku VAT ma zastosowanie jedynie do przekształcenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz przeniesienia na rzecz członka spółdzielni własności lokalu mieszkalnego lub własności domu jednorodzinnego nie zaś do przedstawionego przez wnioskodawcę w stanie faktycznym ustanowienia odrębnej własności lokalu, które to czynności zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 nie są tożsame.