Istota interpretacji:

Opodatkowanie przekształcenia lokatorskiego prawa do lokalu w prawo odrębnej własności, gdy pierwsze ustanowienie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nastąpiło przed 1 maja 2004r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Do Spółdzielni wpłynęło kilkaset wniosków członków posiadających spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego o przeniesienie własności lokalu na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003r. Nr 119 poz. 1116 ze zm.). Z uwagi na znaczną ilość wniosków część będzie realizowana przez Spółdzielnię po 31 grudnia 2007r. co oznacza, że spłata ewentualnej reszty wkładu mieszkaniowego, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 oraz spłata nominalnej kwoty umorzenia kredytu lub dotacji podlegającej odprowadzeniu do budżetu państwa, o której mowa w art. 12 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy nastąpi w 2008 roku. Także część umów przenoszących na członków własności lokalu zostanie zawarta dopiero w 2008 roku mimo, że wpłaty brakującej części wkładu, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy zostały dokonane w 2007 roku. Zdarzenia te dotyczą i będą dotyczyć członków:

1. którzy uzyskali spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu i zasiedlili lokal przed 1 maja 2004r.;
   
2. osób, które zamieszkiwały w lokalu przed 1 maja 2004r., ale uzyskały prawo do tego lokalu na podstawie przepisów art. 15 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych jako osoby bliskie;
   
3. osób, które uzyskały prawo do lokalu i zasiedliły go po 1 maja 2004r., ale lokal ten był już przydzielony na zasadach lokatorskich i zasiedlony przed 1 maja 2004r. przez innego członka Spółdzielni,
   
4. osób, które uzyskały prawo do lokalu zasiedlonego po raz pierwszy po 1 maja 2004r.
   
   

Ponadto pismem z dnia 14 kwietnia 2008 r. Wnioskodawca uzupełnił stan faktyczny o następujące informacje:

Lokale, których dotyczą wnioski o ustanowienie odrębnej własności znajdują się w budynkach:

1. Zakładowych wybudowanych i zasiedlonych w latach 1974-1982, przejętych przez Spółdzielnię nieodpłatnie w latach 1992-1993. W tym okresie Spółdzielnia ustanawiała na ww. lokalach spółdzielcze prawa lokatorskie. Od 1995 roku na części z nich dokonywały się przekształcenia na własnościowe prawa spółdzielcze. Pytania dotyczą sytuacji, w której po 1 maja 2004 roku na ww. lokalach następowały zmiany osób nabywających prawa spółdzielcze w wyniku:
   - zgonu współmałżonka (w mieszkaniu pozostał i nabył prawa żyjący współmałżonek);
   - zgonu rodziców (w mieszkaniu pozostały i nabyły prawa dzieci);
   - rozwodu (w wyniku podziału majątku);
   - zamiany lub zakupu (przy mieszkaniach własnościowych).
   
2. Wybudowanych przez Spółdzielnię, zasiedlonych z własnościowym prawem do lokalu przed 2000r. (żaden z lokali nie posiada spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu), w których nastąpiła zmiana osób nabywających prawa spółdzielcze w wyniku jak powyżej.
   
3. Zakładowych wybudowanych i zasiedlonych w lalach 80-tych, przejętych przez Spółdzielnię nieodpłatnie w roku 2002 oraz odpłatnie w roku 2003. Na przejętych lokalach w chwili obecnej występują prawa: najem i spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu. Pytanie dotyczy sytuacji jak powyżej.
   
   

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1. Czy na podstawie art. 29 ust. 1, 6 i 8 ustawy o VAT żądać od członka ubiegającego się przeniesienie własności spłaty brakującej części wkładu powiększonej o kwotę należnego podatku VAT mimo jednoznacznego brzemienia art. 12 ust 1 pkt 1 i 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych...
   
2. Jak Spółdzielnia ma ustalić podstawę opodatkowania, w przypadkach, o których mowa w art. 29 ust. 8 ustawy o VAT, skoro zgodnie z treścią art. 2 ust. 4 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych wartość rynkową lokalu musi określić rzeczoznawca majątkowy na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami, a nadto zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych wartość rynkowa lokalu nie może być wyższa od kwoty, jaką Spółdzielnia uzyska od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu przeprowadzonego przez spółdzielnię zgodnie z postanowieniami statutu...
   
3. Czy przepis art. 153 ust. 2 ustawy o dotyczy każdego lokalu zasiedlonego przed 1 maja 2004r., także takiego, który był po raz kolejny zasiedlony na podstawie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu ustanowionego po 1 maja 2004r.
   
   

Zdaniem Wnioskodawcy wskazane wyżej przepisy art. 29 ust. 8 oraz art. 29 ust. 6 w związku z art. 19 ust. 13 pkt 10 ustawy o VAT w zakresie przenoszenia lokali mieszkalnych na odrębną własność według różnicy między wartością rynkową lokalu a wartością zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego nie powinien mieć zastosowania w obecnym stanie prawnym wynikającym ze znowelizowanej ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych ponieważ członek Spółdzielni dokonuje tylko spłaty nominalnej kwoty umorzenia kredytu, a Spółdzielnia nie jest uprawniona do ustalania wartości rynkowej lokalu. Zatem te przepisy są niewykonalne.

Zgodnie z wyżej przytoczonymi przepisami prawa oraz przedstawionym stanem faktycznym Spółdzielnia stoi na stanowisku, że zgodnie z art. 153 ust 2 ustawy o VAT czynności przenoszenia na odrębną własność lokali mieszkalnych zajmowanych na podstawie spółdzielczych lokatorskich praw ustanowionych przed dniem 1 maja 2004r. jak i po raz wtóry po dniu 1 maja 2004r. nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT, skoro budynki były oddane do eksploatacji i zasiedlone przed tą datą.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
   
2. eksport towarów;
   
3. import towarów;
   
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
   
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
   
   

W myśl art. 7 ust. 1 pkt 5 cyt. ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt.1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

Zgodnie z art. 29 ust. 8 ustawy - jeżeli w okresie 5 lat od ustanowienia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego jest zawierana umowa o przekształcenie przysługującego członkowi prawa na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienie w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, podstawą opodatkowania jest różnica między wartością rynkową lokalu a wartością zwaloryzowanego wkładu mieszkaniowego, pomniejszona o kwotę podatku.

Natomiast zgodnie z art. 153 ust. 2 ww. ustawy o podatku od towarów i usług - przepisów ustawy nie stosuje się w przypadkach, o których mowa w art. 29 ust. 8, jeżeli ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed dniem 1 maja 2004 r.

Z cyt. wyżej przepisu wynika, iż wyłączeniu spod ustawy o podatku od towarów i usług na mocy art. 153 ust. 2 tej ustawy, podlegają czynności przekształcenia lub ustanowienia odrębnej własności lokalu, w przypadku, gdy ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego oraz zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed dniem 1 maja 2004 r. Celem tego przepisu jest wyłączenie spod ustawy przekształcenia przysługującego członkowi spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub ustanowienia w miejsce tego prawa odrębnej własności lokalu, w odniesieniu do tych lokali, do których spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu zostało ustanowione po raz pierwszy przed dniem 1 maja 2004 r. i zostały one zasiedlone przed tą datą.

Powołany przepis wyłącza spod działania ustawy o podatku od towarów i usług przekształcenie praw lokatorskich w prawo własności, jeżeli łącznie zostały spełnione dwa warunki, a mianowicie ustanowienie po raz pierwszy lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego i zasiedlenie tego lokalu nastąpiło przed 1 maja 2004 r.

Z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż wnioski członków posiadających lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego o przeniesienie własności lokalu na podstawie art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. Dz. U z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.) dotyczą lokali znajdujących się w budynkach zakładowych wybudowanych i zasiedlonych w latach 1974-1982 r. przejętych nieodpłatnie przez spółdzielnię w latach 1992-1993, w tym samym okresie Spółdzielnia ustanowiła w odniesieniu do tych lokali spółdzielcze lokatorskie prawa.

Natomiast po 1 maja 2004 r. w ww. lokalach następowało powtórne ustanawianie praw lokatorskich wskutek zmiany osób nabywających prawa spółdzielcze w wyniku zgonu, rozwodu, zamiany. Tym samym mamy do czynienia z sytuacją, w której pierwotne ustanowienie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego i jego zasiedlenie nastąpiło przed dniem 1 maja 2004 r. Zatem przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w prawo odrębnej własności, w przypadku lokalu, w którym zasiedlenie i pierwotne ustanowienie lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego nastąpiło przed dniem 1 maja 2004 r., nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na mocy art. 153 ust. 2 ww. ustawy. Fakt ustanowienia po 1 maja 2004 r. po raz wtóry spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego pozostaje bez znaczenia w przedmiotowej sprawie.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należało uznać zaprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Ocena stanowiska Wnioskodawcy w zakresie opodatkowania czynności ustanowienia prawa odrębnej własności lokalu mieszkalnego w miejsce spółdzielczego własnościowego prawa do tego lokalu, oraz przeniesienia własności lokalu na rzecz najemcy tego lokalu zawarta została w odrębnych rozstrzygnięciach.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.