Pytanie:

Czy darowizny gruntu (w związku z przebudową drogi powiatowej) na rzecz powiatu, zamiany praw wieczystego użytkowania gruntu oraz odpłatne nabycie przez Gminę praw wieczystego użytkowania gruntu od wieczystego użytkownika będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem VAT ?

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Ostrowcu Św. działając na podstawie art. 14a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zmianami) w odpowiedzi na zawarte w piśmie, znak: WMK II.7241/16/2004 z dnia 04.06.2004 r. (wpływ do urzędu 08.06.2004 r. uzupełnione w dniu 10.08.2004 r.) zapytania zawarte w pkt 2, 3 i 4 dot. gospodarki gruntami, wyjaśnia:

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Gmina zamierza dokonać darowizny gruntu w związku z przebudową drogi powiatowej na rzecz Powiatu, jak również zamierza dokonać darowizny w postaci prawa własności gruntu na wniosek Starosty. Przedmiotowe działki Gmina nabyła nieodpłatnie i nie miała prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535), opodatkowaniu podatkiem VAT podlega między innymi odpłatna dostawa towarów. Ustawodawca postanowił uznać za zrównane z odpłatną dostawą towarów niektóre czynności nieodpłatne. Przez odpłatną dostawę towarów rozumie się zatem również, zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy, przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa na cele inne niż związane z prowadzonym przez niego przedsiębiorstwem, a w szczególności darowizny - jeżeli podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od tych czynności, w całości lub w części.

Ponieważ na mocy poprzednio obowiązującej ustawy, sprzedaż gruntu nie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług przy nabywaniu gruntu podatnikowi nie przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego. W tej sytuacji darowizna gruntu nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT.

W przypadku zamiany praw użytkowania wieczystego gruntów, mamy do czynienia ze świadczeniem usług w ujęciu art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku VAT, który stanowi, że świadczeniem usług jest przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej. W przypadku zamiany praw użytkowania wieczystego gruntów mamy do czynienia z jednej strony z rozwiązaniem prawa wieczystego użytkowania danego gruntu, a z drugiej strony z ustanowieniem prawa wieczystego użytkowania dla innego gruntu.

Opodatkowaniu podatkiem VAT podlega - jako świadczenie usług - ustanowienie przez Gminę prawa wieczystego użytkowania gruntu na rzecz spółdzielni, natomiast rozwiązanie uprzednio zawartej umowy wieczystego użytkowania na rzecz Gminy nie jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. Spółdzielnia nie powinna naliczać podatku VAT od gruntu w stosunku do którego nastąpi rozwiązanie prawa wieczystego użytkowania na rzecz Gminy, która wcześniej te prawa ustanowiła.

Odpłatne nabycie przez Gminę praw wieczystego użytkowania gruntu od wieczystego użytkownika będzie podlegało podatkowi od towarów i usług na podstawie art. 8 ust. 1 pkt 1 cytowanej ustawy.