W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca w ramach zakupionych towarów od kontrahenta, po osiągnięciu określonego pułapu zakupów towarów w rozliczeniu za miesiąc, kwartał oraz rok otrzymuje bonus obrotowy, rabat obrotowy lub premię pieniężną. Spółka za wyżej wymienione premie wynikające z obrotów towarowych wystawia faktury usługowe netto + VAT należny, a podstawą wystawienia faktury jest podpisana wcześniej umowa. Upusty, rabaty cenowe wynikające z jednorazowej transakcji, dokumentowane są fakturami korygującymi wystawianymi przez dostawcę.

Wnioskodawca nalicza również swoim kontrahentom premie pieniężne za zobowiązania pieniężne płacone w terminie zgodnie z umową. Premie te fakturowane są w wartości netto i rozliczany jest VAT należny.

Ponadto Spółka otrzymuje od dostawców faktury korygujące, w których uznawane są bonusy obrotowe, cenowe oraz premie pieniężne za wykonanie określonego limitu zakupów i za terminowe płatności w danym okresie rozliczeniowym.

Firma otrzymuje również faktury od odbiorców swoich towarów, którzy na podstawie wcześniejszych umów obciążają ją za usługę typu bonus obrotowy.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1. Czy bonus pieniężny po przekroczeniu umownego progu zakupu jest dostawą towaru, czy świadczeniem usług i jak należy go dokumentować (fakturą, notą czy korektą)...
2. Czy premia pieniężna za terminowe płatności jest usługą, czy nagrodą finansową i jak należy ją dokumentować (fakturą, notą czy korektą)...
3. Czy otrzymane korekty od dostawców obrazujące przyznane bonusy obrotowe, rabaty i premie pieniężne za okresy miesięczne, kwartalne oraz roczne są prawidłowo rozliczane i pozwalają na zmniejszenie obrotu i odliczenie podatku VAT naliczonego...
4. Czy fakturowanie bonusów obrotowych i premii pieniężnych otrzymanych przez Zainteresowanego od odbiorców swoich towarów z tytułu limitu obrotów towarów miesięcznie, kwartalnie i rocznie jest prawidłowe...
5. Czy od takich faktur można odliczyć podatek VAT należny...
   
   

Zdaniem Wnioskodawcy, wystawione faktury dotyczące bonusów obrotowych i premii pieniężnych w 2007 r., zgodnie z interpretacją Ministra Finansów z dnia 30 grudnia 2004 r. nr PP3-812/1222/2004/AP/4026 informującą, iż jest to usługa, wystawione są prawidłowo.

W sytuacji, gdy dostawcy wystawiają faktury korygujące naliczając bonusy obrotowe i premiowe, wskazując jakich dostaw to dotyczy w rozliczeniu miesięcznym, kwartalnym oraz rocznym, w ocenie Spółki, jest to korekta dostaw towarów (a nie usług) w związku z tym postępowanie jest prawidłowe.

Z kolei w przypadku, gdy Wnioskodawca otrzymuje faktury od odbiorców swoich towarów, jest to usługa oparta na podpisanej umowie i do 2007 r. zgodnie z powołaną wcześniej interpretacją Ministra Finansów z 2004 r. i winna być dokumentowana fakturą VAT z możliwością odliczenia VAT naliczonego.

W opinii Zainteresowanego, mimo braku odwołania ww. interpretacji Ministra Finansów należy brać pod uwagę linię orzecznictwa, która jednoznacznie ją neguje, określając w swoich wyrokach, że premia pieniężna, bonus obrotowy wynikający z pułapu obrotu oraz premia pieniężna za terminowe płatności, nie są usługą. Nie są również usługą w myśl przepisów VI Dyrektywy UE, a biorąc pod uwagę art. 8 ust. 1 ustawy o VAT w 2008 r. otrzymane bonusy obrotowe oraz premie pieniężne z tytułu terminowych płatności winny być dokumentowane notą korygującą wystawianą przez dostawców lub odbiorców, bez wystawienia faktur lub faktur korygujących.

Ponadto Zainteresowany sądzi, iż w przypadku bonusów, rabatów lub zmian cen przy transakcjach bieżących należy wystawiać fakturę VAT korygującą. Jednocześnie wszelkie działania promocyjne, dystrybucyjne, marketingowe nie związane z bonusami i premiami pieniężnymi należy traktować jako usługę i dokumentować fakturami VAT.

Na tle przedstawionego opisu sprawy oraz własnego stanowiska Zainteresowanego, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działając z upoważnienia Ministra Finansów, wydał w dniu 13 maja 2008 r. interpretację indywidualną nr ILPP2/443-158/08-2/MR, w której stanowisko Wnioskodawcy uznał za nieprawidłowe.

W ocenie tut. Organu, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), w przypadku udzielenia rabatu po wystawieniu faktury, rabat dokumentowany jest fakturą korygującą, gdy dotyczy jednorazowych, ściśle wskazanych transakcji dostaw towarów. Natomiast w sytuacji, gdy otrzymana premia pieniężna (bonus) stanowi rodzaj wynagrodzenia za świadczoną usługę, podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych i winna być dokumentowana poprzez wystawienie faktury VAT na rzecz nabywcy usług – kontrahenta wypłacającego premię pieniężną. Spółce przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony zawarty w fakturach potwierdzających nabycie przedmiotowych usług, świadczonych przez odbiorców towarów Wnioskodawcy, o ile wydatki te mają związek ze sprzedażą opodatkowaną i można je zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.

Pismem z dnia 28 maja 2008 r. Spółka z o.o. reprezentowana przez Pełnomocnika wezwała Organ podatkowy, do usunięcia naruszenia prawa w ww. interpretacji indywidualnej.

W odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa z dnia 2 lipca 2008 r. nr ILPP2/443/W-36/08-2/MR Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w wyniku ponownej analizy sprawy, z uwzględnieniem zarzutów przytoczonych w wezwaniu, stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej w przedmiotowej sprawie.

W związku z powyższym, Spółka z o.o., wniosła w dniu 4 sierpnia 2008 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

W wykonaniu zarządzenia z dnia 13 października 2008 r. – zgodnie z § 1 pkt 10 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. Nr 72, poz. 652 ze zm.) – WSA w Warszawie przekazał sprawę do rozpoznania według właściwości – Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Po rozpoznaniu sprawy Sąd WSA w Poznaniu wydał wyrok w dniu 29 stycznia 2009 r., sygn. akt I SA/Po 1374/08, w którym uchylił zaskarżoną interpretację.

W dniu 25 marca 2009 r. Minister Finansów złożył skargę kasacyjną od wyżej powołanego wyroku WSA.

Wyrokiem z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt I FSK 887/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

W świetle obowiązującego stanu prawnego – biorąc pod uwagę rozstrzygnięcie zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 29 stycznia 2009 r. sygn. akt I SA/Po 1374/08 oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt I FSK 887/09 – stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za:

• prawidłowe– w zakresie opodatkowania i sposobu dokumentowania bonusu pieniężnego, premii pieniężnej, rabatów,
• nieprawidłowe– w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego.
  
  

Zgodnie z dyspozycją art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, iż przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…).

W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

• przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
• zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
• świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
  
  

Także art. 24 ust. 1 Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. U. UE L. 347 ze zm.) wskazuje, że "świadczenie usług" oznacza każdą transakcję, która nie stanowi dostawy towarów.

Zgodnie z art. 8 ust. 3 ustawy, usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, z zastrzeżeniem ust. 4, są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych i usług turystyki, o których mowa w art. 119.

Uwzględniając powołane wyżej przepisy art. 5 i art. 8 ustawy, wskazać należy, iż każde odpłatne świadczenie polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu, czy określonym zachowaniu mieści się w definicji usługi. Pojęcie usługi według ustawy o podatku od towarów i usług jest bowiem szersze od definicji usługi w rozumieniu klasyfikacji statystycznych. Oznacza to, że w definicji tej mieszczą się również określone zachowania, które nie zostały sklasyfikowane w PKWiU, o której mowa w art. 8 ust. 3 powołanej ustawy. Usługa w rozumieniu ust. 1 powołanego wyżej artykułu oraz art. 24 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE, to transakcja gospodarcza, co oznacza, iż stosunek prawny łączący strony musi wiązać się ze świadczeniem wzajemnym.

Aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Z przedstawionego we wniosku opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca otrzymuje w ramach zawartych umów z dostawcami premie pieniężne (bonusy), uzależnione od terminowego regulowania należności oraz osiągnięcia określonych w umowie obrotów w poszczególnych okresach rozliczeniowych. Otrzymane premie pieniężne dokumentowane były przez Wnioskodawcę fakturą VAT. Ponadto, z opisu sprawy wynika również, że Wnioskodawca podejmuje działania polegające na wypłacaniu swoim kontrahentom premii pieniężnych (bonusów) za zrealizowanie określonego poziomu obrotów. Zdarzają się również sytuacje, gdy dostawcy wystawiają Spółce faktury korygujące naliczając bonusy obrotowe i premiowe, wskazując jakich dostaw to dotyczy w rozliczeniu miesięcznym, kwartalnym oraz rocznym.

Osiągnięcie przez nabywcę towarów określonej w umowie wielkości obrotów (zakupów) z danym sprzedawcą nie jest usługą w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, a zatem wypłacana temuż nabywcy towarów przez sprzedawcę premia (bonus) za uzyskanie tegoż pułapu obrotów – nie stanowi odpłatności (wynagrodzenia za świadczenie usług). Tym samym, wypłacenie tego rodzaju premii (bonusu) jest obojętne z punktu widzenia podatku od towarów i usług. Podobnie w przypadku wypłaty premii przez sprzedawcę – nabywcy towarów z tytułu terminowego płacenia przez tego ostatniego za zakupiony towar, a więc prawidłowe wykonywanie przez nabywcę jednej z czynności istniejącego między stronami kontraktu kupna -sprzedaży – nie jest żadną usługą kupującego na rzecz sprzedawcy, która podlegałaby opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy, podstawą opodatkowania jest obrót (…). Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Natomiast stosownie do art. 29 ust. 4 ustawy, obrót zmniejsza się o kwoty udokumentowanych, prawnie dopuszczalnych i obowiązkowych rabatów (bonifikat, opustów, uznanych reklamacji i skont) i o wartość zwróconych towarów, zwróconych kwot nienależnych w rozumieniu przepisów o cenach oraz zwróconych kwot dotacji, subwencji i innych dopłat o podobnym charakterze, a także kwot wynikających z dokonanych korekt faktur.

Podatnicy podejmują różnorodne działania w zakresie intensyfikacji sprzedaży towarów, w efekcie których wypłacane są tzw. premie pieniężne nabywcom. Skutki podatkowe dotyczące wypłacania premii pieniężnych nabywcom uzależnione są od wielu czynników, m.in. od ustalenia, za co faktycznie premie pieniężne zostały wypłacone, tzn. czy dotyczą konkretnych dostaw, czy też odnoszą się do wszystkich dostaw w określonym czasie, bądź też związane są ze świadczeniem dodatkowych usług na rzecz sprzedawcy itp.

W sytuacji, gdy wypłacona premia pieniężna jest związana z konkretną dostawą, nawet jeżeli jest to premia wypłacona po dokonaniu zapłaty, powinna być traktowana jak rabat, o którym mowa w cyt. art. 29 ust. 4 ustawy, ponieważ ma bezpośredni wpływ na wartość tej dostawy i w efekcie prowadzi do obniżenia wartości (ceny) dostawy. W tym przypadku zastosowanie będzie miał przepis § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 95, poz. 798 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, zgodnie z którym podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą.

Stosowanie do zapisu art. 106 ust. 1 ustawy, podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Zgodnie z ww. § 16 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku gdy po wystawieniu faktury udzielono rabatów określonych w art. 29 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnik udzielający rabatu wystawia fakturę korygującą. Z przytoczonych przepisów wynika, że aby zmniejszyć obrót o kwotę rabatu, fakt otrzymania rabatu należy udokumentować fakturą korygującą.

Stosownie do § 16 ust. 2 rozporządzenia, faktura korygująca powinna zawierać co najmniej:

1. numer kolejny oraz datę jej wystawienia,
2. dane zawarte w fakturze, której dotyczy faktura korygująca:
1. określone w § 9 ust. 1 pkt 1-3,
2. nazwę towaru lub usługi objętych rabatem,
3. nazwy sprzedawcy i nabywcy oraz ich adresy;
3. kwotę i rodzaj udzielonego rabatu;
4. kwotę zmniejszenia podatku należnego.
   
   

Wobec powyższego w przypadku bonusów, rabatów lub zmian cen przy transakcjach bieżących dotyczących konkretnych dostaw, jak wskazała Spółka, udzielający rabatu postępują prawidłowo wystawiając fakturę korygującą.

Reasumując, nie można uznać zrealizowanego określonego z góry limitu zakupów za świadczenie usług. Usługą nie będzie również dokonywanie terminowych płatności za zrealizowane dostawy w pewnym okresie i w określony sposób. Bonusy, premia wypłacona przez sprzedawcę, w przypadku osiągnięcia określonego progu obrotów, czy też za terminowe realizowanie płatności, nie jest dla nabywcy wynagrodzeniem za świadczenie usługi i tym samym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Oznacza to również, iż czynność ta nie może być dokumentowana fakturą VAT.

Czynności niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług dokumentuje się zwykłymi rachunkami, notami księgowymi lub innymi dowodami księgowymi zewnętrznymi w rozumieniu ustawy o rachunkowości.

Natomiast udzielane bonusy, rabaty dotyczące konkretnych dostaw dokumentowane są fakturami korygującymi.

Wobec powyższego stanowisko Spółki w kwestii opodatkowania i sposobu dokumentowania bonusu pieniężnego, premii pieniężnych i rabatów nie można uznać za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

W myśl art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy, kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7 suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług.

Z powyższego wynika, że ustawodawca umożliwił podatnikom skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego, pod warunkiem spełnienia przez nich zarówno tzw. przesłanek pozytywnych, tj. zakupione towary i usługi będą wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy.

Na mocy art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, z wyjątkiem przypadków, gdy brak możliwości zaliczenia tych wydatków do kosztów uzyskania przychodów pozostaje w bezpośrednim związku ze zwolnieniem od podatku dochodowego.

Stosownie do art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

W omawianych przypadkach, otrzymanie premii pieniężnych, bonusów, rabatów nie będzie opodatkowane podatkiem VAT. Wystawiona przez kontrahenta faktura będzie zatem dokumentować transakcję, która nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Spółka zatem, zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 ustawy, nie będzie miała prawa do odliczenia podatku VAT wynikającego z takiej faktury.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.