Istota interpretacji:

Darowizna udziału w spółce jawnej nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Pani M.Cz. jest wspólnikiem spółki jawnej prowadzącej przedsiębiorstwo pod firmą P-T Sp.j. P.Cz., M.Cz. Umowa spółki ustala "zapis majątku": 70% - Pan P.Cz. oraz 30% - Pani M.Cz. Przedsiębiorstwo Spółki samodzielnie sporządza bilans. Pani M.Cz. zamierza przenieść w drodze darowizny "majątek" w Spółce na inną osobę, co wymaga zmiany umowy spółki.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1. Czy darowizna udziału w spółce jawnej jest wyłączona od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT...
2. Czy ze względu na wyłączenie podatkowe właściwa jest wycena księgowa majątku spółki, czy należy zastosować wycenę własną lub wycenę biegłego...

Zdaniem Wnioskodawcy darowizna udziału w spółce jawnej jest wyłączona od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 ustawy o VAT.

Na tle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe, jednakże z uwagi na zastosowanie innych przepisów prawa niż wskazane przez Wnioskodawcę.

Wnioskodawca używa zamiennie słów "majątek" oraz "udział". Trzeba zatem na wstępie wyjaśnić, że majątek spółki jawnej nie jest wspólnym majątkiem wspólników, ale własnym majątkiem spółki. Zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U. Nr 94, poz. 1037 ze zm.) majątek spółki stanowi wszelkie mienie wniesione jako wkład lub nabyte przez spółkę w czasie jej istnienia. Przyznanie spółce jawnej podmiotowości prawnej (vide art. 8 k.s.h.) oraz usytuowanie art. 28 w rozdziale 2 zatytułowanym "Stosunek do osób trzecich" przesądza o odrębności majątku spółki od majątku wspólników (A. Kidyba, "Kodeks spółek handlowych. Objaśnienia", Zakamycze 2001, s. 63). W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, że przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe odnosi się do udziału w spółce jawnej.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

• odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju,
• eksport towarów,
• import towarów,
• wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju,
• wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Według art. 8 ust. 1 cyt. ustawy przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ww. ustawy, w tym również:

• przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej,
• zobowiązanie do powstrzymywania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji,
• świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji wartości niematerialnych i prawnych. Wprawdzie w art. 22b i 22c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. Dz.U. z 2000 r. Nr 14, poz.176 ze zm.) wskazano kilka takich wartości, jednak przy wykładni art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług nie wolno ograniczać się do przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Udziałem w spółce jawnej jest ogół praw i obowiązków wspólnika. Chodzi tu zarówno o prawa i obowiązki majątkowe, np. prawo do podziału i wypłaty zysku, prawo do odsetek od udziału, prawo do wypłaty udziału w razie wystąpienia ze spółki, obowiązek wniesienia wkładu, obowiązek uczestniczenia w stratach, jak i o prawa i obowiązki niemajątkowe, np. prawo do reprezentowania spółki, prawo do prowadzenia jej spraw, prawo do zasięgania informacji o stanie majątku i interesów spółki, prawo do przeglądania ksiąg i dokumentów spółki, prawo do wypowiedzenia umowy spółki, prawo żądania rozwiązania spółki, obowiązek prowadzenia spraw spółki, obowiązek lojalności (J. Napierała, L. MoskwaA. Koch, J. Napierała, "Prawo handlowe", Zakamycze 2002, s. 202).

Z odpłatnym świadczeniem usług na mocy art. 8 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług zrównano nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami w całości lub w części.

Odpłatne dostawy towarów lub odpłatne świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT wtedy, gdy są dokonywane przez podmiot o statusie podatnika działający w takim charakterze w odniesieniu do tych czynności. Zakres opodatkowania podatkiem VAT wyznacza czynnik przedmiotowy - opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów lub odpłatne świadczenie usług oraz czynnik podmiotowy - czynności muszą być wykonywane przez podatnika działającego w takim charakterze.

Podatnikami stosownie do art. 15 ust. 1 cyt. ustawy są osoby fizyczne oraz osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, bez względu na cel lub rezultat tej działalności.

Działalność gospodarcza w myśl art. 15 ust. 2 ww. ustawy obejmuje:

• wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne i rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy,
• czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS) działalność gospodarcza nie obejmuje działalności polegającej na posiadaniu udziałów i innych papierów wartościowych (sprawa Polysar Investments Netherlands BV v. Inspecteur der Invoerrechten en Accijnzen pod sygn. C-60/90, sprawa Harnas Helm CV v. Staatssecretaris van Financiën pod sygn. C-80/95) oraz na nabywaniu i zbywaniu udziałów (sprawa Wellcome Trust Ltd v. Commissioners of Customs and Excise pod sygn. C-155/94).

Od zasady nieopodatkowania przeniesienia udziału w spółce orzecznictwo ETS dopuszcza następujące wyjątki:

1. posiadacz akcji (udziałów) uczestniczy w zarządzaniu spółką, której akcje (udziały) posiada,
2. sprzedaż akcji (udziałów) prowadzona jest w ramach działalności maklerskiej i brokerskiej,
3. posiadanie akcji (udziałów) jest bezpośrednim, stałym i koniecznym warunkiem rozszerzenia działalności gospodarczej posiadacza.

Jak wynika z orzecznictwa ETS, warunek pierwszy i trzeci są związane z możliwością korzystania przez podatnika z prawa do odliczeń wówczas, kiedy z samym posiadaniem akcji (udziałów) i uczestnictwem w zarządzie spółki związane są określone nakłady (zakupy).

W świetle powyższych rozważań dotyczących istoty spółki jawnej, przytoczonych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz orzeczeń ETS argument Wnioskodawcy odwołujący się do wyłączenia podatkowego z art. 6 pkt 1 cyt. ustawy należy uznać za nieprawidłowy.

Reasumując, przeniesienie udziału w spółce nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT nie tylko dlatego, że nastąpi nieodpłatnie, ale także dlatego, że nie mieści się w ramach "profesjonalnej" aktywności podmiotu.

W tym stanie rzeczy drugie pytanie Wnioskodawcy należy uznać za bezprzedmiotowe.

Ponadto informuje się, że w przedmiocie udzielenia pisemnej informacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn wydana zostanie osobna interpretacja indywidualna.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie mając na uwadze, że wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji dotyczącej przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie wspólnika złożyła spółka, zaznacza się, że interpretacja nie wywiera skutku prawnego dla wspólnika.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.