Pytanie:

Czy w/w umowa pożyczki podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług? Czy podstawą opodatkowania dla w/w usługi jest kwota należnych odsetek i w jakim terminie powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku VAT? Czy udzielenie w/w pożyczki będzie miało wpływ na obliczenie wskaźnika określonego w art. 90 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług?

Pytanie podatnika:
Czy w/w umowa pożyczki podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?Czy podstawą opodatkowania dla w/w usługi jest kwota należnych odsetek i w jakim terminie powstaje obowiązek podatkowy w zakresie podatku VAT?Czy udzielenie w/w pożyczki będzie miało wpływ na obliczenie wskaźnika określonego w art. 90 ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług?

Stanowisko Wnioskodawcy co do oceny tego stanu faktycznego: Zdaniem spółki z punktu widzenia ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług udzielanie pożyczek stanowi usługę zakwalifikowaną zgodnie z zasadami metodycznymi Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU), jako "Usługi udzielania pożyczek, świadczone poza systemem bankowym" - PKWiU 65.22-10-00-00. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT oraz pozycją 3 załącznika nr 4 do tej ustawy - świadczenie usług polegających na udzielaniu pożyczek - jest zwolnione od opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Zdaniem spółki podstawą opodatkowania podatkiem VAT dla w/w usługi jest kwota należnych odsetek, a obowiązek podatkowy powstaje z chwilą, gdy odsetki od udzielonej pożyczki zostaną zapłacone. W związku z powyższym usługa polegająca na udzieleniu pożyczki, której podstawą opodatkowania jest kwota otrzymanych odsetek, jest zwolniona z podatku od towarów i usług. Wskazaną transakcję, t.j. wartość otrzymanych odsetek, w momencie powstania obowiązku podatkowego, t.j. wartość otrzymanych odsetek, należy potwierdzić fakturą wewnętrzna i uwzględnić w deklaracji VAT - 7. Zdaniem spółki udzielenie pożyczki ma charakter sporadyczny i w związku z tym, kwota uzyskanego z tego tytułu obrotu nie będzie wpływała na rozliczenie podatku naliczonego w oparciu o strukturę sprzedaży zgodnie z art. 90 ust. 6 ustawy o VAT.

Ocena prawna stanowiska Wnioskodawcy w przedstawionym stanie faktycznym i prawnym:

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późń. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m. in. odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Stosownie do art. 8 ustawy o podatku od towarów i usług przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt. 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Zgodnie z ust. 3 w/w artykułu usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej są identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych.

W/w przepisy regulowane są przez Rozporządzenie Rady Ministrów z 6 kwietnia 2004r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz. U. nr 89, poz. 844), z tym że do celów m. in. podatku od towarów i usług do dnia 31 grudnia 2005r. stosuje się klasyfikacje opublikowane w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (Dz. U. Nr 42, poz. 264 ze zm.) Usługi finansowe określone zostały w sekcji J PKWiU, pod nazwą "usługi pośrednictwa finansowego". Zgodnie z przepisem zawartym w art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. Pod poz. 3 załącznika nr 4 jako usługi korzystające ze zwolnienia od podatku wymieniono usługi pośrednictwa finansowego sklasyfikowane w PKWiU w sekcji J ex (65-67), z wyłączeniem:1.działalności lombardów (z wyjątkiem usług świadczonych przez banki),2.usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy ruchomej,3.usług doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10-00.20),4.usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10-00.20, -00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń,5.usług ściągania długów i faktoringu,6.usług zarządzania akcjami, udziałami w spółkach lub związkach, obligacjami i innymi rodzajami papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy o podatku od towarów i usług,7.usług przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,8.transakcji dotyczących dokumentów ustanawiających tytuł własności,9.transakcji dotyczących praw w odniesieniu do nieruchomości.

W/w usługi podlegają opodatkowaniu w/g stawki 22%, a pozostałe usługi pośrednictwa finansowego sklasyfikowane w sekcji J ex (65-67) korzystają ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Mając na uwadze powyższe należy uznać, iż udzielanie pożyczek przez Podatnika niezależnie od tego, czy jest objęte zgłoszonym przez niego zakresem działalności, stanowi działalność usługową, określoną w PKWiU (65.22.10 - 00.90) "usługi udzielania pożyczek świadczone poza systemem bankowym", która na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy w związku z pozycją 3 załącznika Nr 4 do ustawy o VAT jest zwolniona od podatku od towarów i usług.

Natomiast podstawę opodatkowania dla usług pośrednictwa finansowego stanowi kwota należnych odsetek, które w opinii organu podatkowego stanowią wynagrodzenie za świadczenie usług finansowych, z tym, że wynagrodzenie to jest związane z usługą podlegającą zwolnieniu z podatku od towarów i usług przez co również korzystają ze zwolnienia określonego przepisem zawartym w art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Podatnicy, o których mowa w art. 15 ustawy o VAT, są zobowiązani wystawiać faktury stwierdzające w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy (art. 106 ust. 1 ustawy o VAT). Przy czym podatnicy nie mają obowiązku wystawiania faktur osobom fizycznym nie prowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury (art. 106 ust. 4 ustawy o VAT).
Szczegółowe zasady wystawiania faktur, dane, które powinny zawierać oraz sposób i okres ich przechowywania określa rozdział 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 25 maja 2005r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2005r. Nr 95, poz. 798).
W sytuacji objętej zapytaniem Podatnik winien wystawić fakturę dokumentującą otrzymane odsetki z wykazaną sprzedażą "zwolniona". Zgodnie z art. 19 ust. 1 obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi. Oznacza to, że zapłata należnych odsetek lub upływ terminu ich zapłaty rodzi obowiązek podatkowy, a jeżeli wykonanie usługi powinno być udokumentowane fakturą, to zgodnie z art. 19 ust. 4 i 5 w/w ustawy, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury, nie później niż w 7 dniu od dnia wykonania usługi tzn. otrzymania każdej kwoty należnych odsetek lub upływu każdego terminu zapłaty. W myśl art. 90 ust. 1 ustawy o VAT, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.Stosownie zaś do art. 90 ust. 2 w/w ustawy, jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części w/w kwot, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.Ponadto zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy o podatku od towarów i usług, powyższą proporcję ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo. W/w proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu do którego jest ustalana proporcja. Proporcje tę zaokrągla się w górę do najbliższej liczby całkowitej (art. 90 ust. 4 w/w ustawy). Zgodnie z art. 90 ust. 6 w/w ustawy o podatku od towarów i usług, do obrotu, o którym mowa w ust. 3 tego artykułu nie wlicza się obrotu uzyskanego z tytułu transakcji dotyczących nieruchomości lub usług zwolnionych m.in. usług pośrednictwa finansowego, w zakresie w jakim czynności te są dokonywane sporadycznie. Ani ustawa, ani VI Dyrektywa nie daje wskazówek co do tego, jak należy definiować pojęcie "sporadyczne" odnosząc się zarówno do transakcji finansowych, jak i transakcji, dotyczących nieruchomości. Zgodnie z definicją zawartą w Małym słowniku języka polskiego pod red. E. Sobol (Warszawa 2000), sporadyczny to "zjawiający się, występujący od czasu do czasu, nieregularnie, rzadko trafiający się, przypadkowy". Sporadyczność implikuje występowanie danych zdarzeń w sposób niepermanentny, ale nie wyklucza ich powtarzalności. Nie jest więc sporadyczną działalność finansowa polegająca np. na regularnym obrocie wierzytelnościami, mimo iż ma charakter pomocniczy w stosunku do działalności podstawowej podatnika

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Spółka udzieliła jednej pożyczki swojemu kontrahentowi, czyli jest to transakcja towarzysząca podstawowej działalności firmy. Zatem, świadczoną przez Spółkę usługę pośrednictwa finansowego należy uznać za czynność wykonywaną sporadycznie w myśl art. 90 ust. 6 ustawy o VAT. W związku z powyższym wartość obrotu z tytułu tych czynności nie należy wliczać do wartości obrotu służącego do wyliczenia proporcji zgodnie z ust. 3 w/w przepisu.