Istota interpretacji:

Czy sprzedaż działek rolnych będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT? Czy sprzedaż działki budowlanej będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT?

Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 28.09.2009 r. (data wpływu 01.10.2009 r.), będącym odpowiedzią na wezwanie tut. organu nr IPPP3/443-569/09-2/JK z dnia 17.09.2009 r.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

W 1986 roku Wnioskodawczyni otrzymała notarialnym aktem darowizny od rodziców gospodarstwo rolne o pow. 6 ha składające się z 7 działek. W 1987 roku wyszła za mąż i wspólnie z mężem w 1989 roku nabyła 1 ha ziemi w jednym kawałku na powiększenie gospodarstwa.

W 1988 roku mąż Wnioskodawczyni kupił 1,61 ha ziemi rolnej w jednym kawałku za pieniądze otrzymane od jego rodziców. Natomiast w 2000 roku otrzymał od rodziców 4,07 ha ziemi rolnej (w 4 działkach) aktem darowizny. Wnioskodawczyni w 1994 roku podjęła pracę i do chwili obecnej pracuje zawodowo. Jednocześnie prowadzi działalność gospodarczą - biura rachunkowe oraz usługi brukarskie i jest podatnikiem podatku VAT.

Mąż Zainteresowanej prowadzi gospodarstwo rolne i od grudnia 2007 roku jest czynnym podatnikiem VAT.

W 2001 roku aktem darowizny otrzymali od mamy Wnioskodawczyni 1/3 udziału w nieruchomości zabudowanej, którą mama (wraz z dwójką rodzeństwa) odziedziczyła po swoich rodzicach. Była to nieruchomość o powierzchni 1251 m2 zabudowana m.in. domem mieszkalnym, w którym mieszkała razem z babcią od 1991 roku. Od siostry mamy Zainteresowana odkupiła kolejną 1/3 udziału w tej nieruchomości w tym samym, tj. 2001 roku. W 2003 roku wspólnie z bratem mamy - właścicielem pozostałej 1/3 części wystąpiła do burmistrza o zatwierdzenie podziału tej nieruchomości i część działki o powierzchni 579 m2 z budynkiem mieszkalnym sprzedała przeznaczając uzyskane środki na budowę nowego domu. Natomiast 1/3 część z pozostałych 672 m2 odkupiła od brata mamy z zamiarem przeznaczenia jej dla któregoś z małoletnich wtedy dzieci (w planie zagospodarowania przestrzennego oznaczona jako tereny budowlane). Dzieci dorosły i ich plany życiowe okazały się zupełnie odmienne - działka jest zbędna a dzieci wolałyby pieniądze na mieszkanie w Warszawie.

W uzupełnieniu wniosku wskazano, iż przedmiotem sprzedaży mogą być zarówno działki darowane jak i zakupione przez Wnioskodawczynię i Jej męża (w zależności od tego, na którą działkę znajdzie się nabywca). W momencie sprzedaży nadal będą to działki rolne. Wnioskodawczyni jak również Jej mąż nie wnioskowali o zmianę charakteru przedmiotowych działek. Wnioskodawczyni podała również, iż działki rolne nie były przez nią wykorzystywane w działalności gospodarczej. Mąż prowadzi gospodarstwo rolne, ale nie wykorzystuje do tej działalności wszystkich działek. Na kilku działkach jest zasadzony sad, niektóre działki leżą odłogiem i tylko koszone są na nich chwasty, a część została wydzierżawiona sąsiadom (około 20 lat temu).

Dodatkowo Wnioskodawczyni wyjaśniła, iż działka o powierzchni 672 m2, która będzie przedmiotem sprzedaży była i jest działką przeznaczoną pod zabudowę mieszkaniową. Działka ta nie była przez Wnioskodawczynię ani Jej męża wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, w tym rolniczej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.

1. Czy sprzedaż działek rolnych, których Zainteresowana jest właścicielem lub współwłaścicielem będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT...
2. Czy sprzedaż 672 metrowej działki będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT...
   
   

Zdaniem Wnioskodawczyni, z uwagi na fakt, iż przy nabyciu (także otrzymaniu darowizny od rodziców) wszystkich działek rolnych nie miała zamiaru ich sprzedawać - obecna ich sprzedaż nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.

Stosownie do pytania drugiego Wnioskodawczyni wskazuje, iż udział 1/3 działki otrzymała w darowiźnie, 2/3 udziałów w działce o powierzchni 672 m2 nabyła do swojego majątku osobistego. W chwili nabycia tej nieruchomości nie miała zamiaru jej dalszej odsprzedaży. Tak więc obecna jej sprzedaż nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Definicję towaru ustawodawca zawarł w art. 2 pkt 6 powołanej ustawy. Zgodnie z tą definicją, pod pojęciem towaru należy rozumieć rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Natomiast stosownie do art. 8 ust. 1 ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7.

Ustawodawca w ww. przepisach poza wskazaniem, że przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, wskazał ponadto, że za świadczenie usług uznawana jest każda transakcja, która nie stanowi dostawy towarów.

Przyjęcie podziału na dostawę towaru oraz świadczenie usług oznacza w praktyce, że wolą ustawodawcy było określenie maksymalnie szeroko przedmiotu opodatkowania podatkiem od towarów i usług, jeżeli nawet wykazane zostałoby w konkretnym przypadku, że nie występuje dostawa towarów to i tak z reguły należy opodatkować czynność kwalifikowaną wówczas jako świadczenie usług.

Głównym celem wprowadzenia takiej konstrukcji jest zagwarantowanie, aby każda transakcja, która nie mogłaby zostać uznana za dostawę towarów była opodatkowana jako świadczenie usług, za wyjątkiem tych transakcji, które zostały taksatywnie wyłączone lub zwolnione z opodatkowania.

Wyjaśniając kwestię opodatkowania przedmiotowych działek, wskazać trzeba, iż zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Z kolei działalność gospodarcza w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Określony w cytowanej ustawie zakres opodatkowania podatkiem od towarów i usług wskazuje, iż do tego, aby faktycznie zaistniało opodatkowanie danej czynności konieczne jest, aby czynność podlegającą opodatkowaniu wykonał podmiot, który dla tej właśnie czynności będzie działał jako podatnik.

Definicja działalności gospodarczej, zawarta w ustawie o VAT, ma charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem "podatnik" tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność, występując w profesjonalnym obrocie gospodarczym. Ponadto podatnikiem staje się również ten, kto wykonał czynność, podlegającą opodatkowaniu, jednorazowo, ale w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynności w sposób częstotliwy.

Chociaż ustawa nie definiuje pojęcia "częstotliwości", przez zamiar wykonywania danej czynności w sposób częstotliwy należy rozumieć chęć, wolę powtarzalnego, a nie jednorazowego wykonywania określonych czynności, składających się na istotę prowadzenia działalności. O kwestii częstotliwości nie decyduje czasookres wykonywania czynności (rok, dwa czy pięć lat) ani ilość dokonanych transakcji. Decydującym kryterium jest powtarzalność czynności. Dlatego też, w każdym przypadku należy indywidualnie rozstrzygnąć, czy intencją określonej czynności, z którą łączą się skutki podatkowo-prawne było dokonywanie tej czynności wielokrotnie (więcej niż jeden). Kryterium prowadzenia działalności gospodarczej nie wyłącza z grona podatników osób fizycznych, jeśli dokonują one dostawy towarów w sposób stały, zorganizowany i powtarzalny.

W świetle powyższego stwierdzić należy, iż każdy, kto dokonuje czynności, które są konieczne do przyszłego wykorzystania nieruchomości dla celów działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy, powinien być uznany za podatnika podatku od towarów i usług.

Z przytoczonych wyżej przepisów wynika również, iż dla uznania danego podmiotu za podatnika w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 2 ustawy nie ma znaczenia rezultat prowadzonej działalności. Oznacza to, że aby uznać działalność podmiotu za działalność gospodarczą nie jest konieczne, aby przyniosła ona jakiekolwiek efekty. Podatnikiem jest zatem również podmiot prowadzący działalność generującą straty, a nawet podmiot, który w ogóle nie dokona żadnej sprzedaży.

Za podatnika należy uznać także osobę, która zadeklarowała zamiar prowadzenia działalności gospodarczej i poczyniła w tym celu pewne nakłady, mimo że sama działalność gospodarcza jeszcze się nie rozpoczęła, nawet w sytuacji jeśli nigdy nie zostanie rozpoczęta.

W omawianej sprawie mamy do czynienia z sytuacją, w której Wnioskodawczyni, w 1986 roku, w drodze darowizny nabyła gospodarstwo rolne o pow. 6 ha składające się z 7 działek. Następnie, w 1989 roku, wspólnie z mężem kupiła 1 ha ziemi w jednym kawałku na powiększenie gospodarstwa. Ponadto w 1988 roku mąż dokonał zakupu 1,61 ha ziemi rolnej w jednym kawałku oraz w 2000 roku otrzymał od rodziców 4,07 ha ziemi rolnej (w 4 działkach) aktem darowizny.

Działki rolne nie były przez Wnioskodawczynię wykorzystywane w prowadzonej przez Nią działalności. Mąż Zainteresowanej prowadzi gospodarstwo rolne jednak nie wykorzystuje do tej działalności wszystkich działek. Na kilku działkach zasadzony jest sad, niektóre działki leżą odłogiem a część została wydzierżawiona sąsiadom.

Jak wskazuje Strona mąż prowadzi gospodarstwo rolne i od grudnia 2007 roku jest czynnym podatnikiem VAT.

Poza tym Wnioskodawczyni w 2001 roku aktem darowizny otrzymała od mamy 1/3 udziału w nieruchomości zabudowanej, którą mama (wraz z dwójką rodzeństwa) odziedziczyła po swoich rodzicach. Była to nieruchomość o powierzchni 1251 m2 zabudowana m.in. domem mieszkalnym. Zainteresowana kolejną 1/3 udziału w tej nieruchomości odkupiła od siostry mamy. W 2003 roku Wnioskodawczyni wspólnie z bratem mamy - właścicielem pozostałej 1/3 części - wystąpili do burmistrza o zatwierdzenie podziału tej nieruchomości i część działki o powierzchni 579 m2 z budynkiem mieszkalnym sprzedali przeznaczając uzyskane środki na budowę nowego domu. Natomiast 1/3 część z pozostałych 672 m2 Wnioskodawczyni odkupiła od brata mamy z zamiarem przeznaczenia jej dla któregoś z małoletnich dzieci (w planie zagospodarowania przestrzennego oznaczona jako tereny budowlane). Jednakże dzieci dorosły i wolałyby pieniądze na mieszkanie w Warszawie.

Ze złożonego wniosku wynika, że w przedmiotowej sprawie wystąpiły okoliczności, które łącznie wskazują, że sprzedaż działek, o których mowa we wniosku, dokonana zostanie w okolicznościach wskazujących na działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT.

Jedną z takich okoliczności jest pozyskanie nieruchomości w celu prowadzenia działalności rolniczej (i faktycznie prowadzenie takiej działalności przez męża Wnioskodawczyni), a więc na cele związane z prowadzoną działalnością gospodarczą, a nie na cele osobiste. Skoro mamy do czynienia z częścią majątku w postaci gruntu związaną z działalnością męża Wnioskodawczyni jako rolnika nie można mówić o majątku osobistym. Nawet jeśli Wnioskodawczyni wraz z mężem początkowo nie zamierzali przeznaczyć pozyskanego gruntu do sprzedaży, to nie ulega wątpliwości, że pozyskali go dla celów działalności gospodarczej, w tym przypadku rolniczej. Wnioskodawczyni wskazała, iż wspólnie z mężem dokonała zakupu ziemi na powiększenie gospodarstwa (mąż prowadzi gospodarstwo rolne i od grudnia 2007 roku jest czynnym podatnikiem VAT). Ponadto część gospodarstwa rolnego, jak poinformowała Wnioskodawczyni, została wydzierżawiona sąsiadom około 20 lat temu.

Z powyższego wynika, iż grunty przeznaczone do sprzedaży, których Wnioskodawczyni jest właścicielem lub współwłaścicielem, są wykorzystane w celach zarobkowych. Zatem uznać należy sprzedaż posiadanych gruntów za wyprzedaż majątku służącego wcześniej do prowadzenia stałej i zorganizowanej działalności gospodarczej. Bez znaczenia dla przedmiotowego stwierdzenia jest, iż Wnioskodawczyni we wniosku wprost wskazała, że niektóre działki leżą odłogiem.

Kolejną przesłanką jest zamiar sprzedaży działki przeznaczonej pod zabudowę, która została wydzielona z nieruchomość o powierzchni 1251 m2 na wniosek Wnioskodawczyni i brata jej mamy.

Ponadto za uznaniem Wnioskodawczyni za podatnika z tytułu sprzedaży przedmiotowych działek przemawia fakt, że wcześniej dokonywała już sprzedaży działek (działka o powierzchni 579 m2 z budynkiem mieszkalnym).

W świetle powyższego należy stwierdzić, iż okoliczności podejmowania przez Wnioskodawczynię działań wskazują na zamiar prowadzenia działalności w sposób stały zorganizowany i powtarzalny.

W przedmiotowej sytuacji dostawa wskazanych we wniosku działek kwalifikuje te czynności jako działalność gospodarczą podejmowaną w celach zarobkowych. Tym samym nie można uznać, że działania podejmowane przez Wnioskodawcę czynione były wyłącznie dla realizacji prawa do rozporządzania swoim majątkiem osobistym.

Podsumowując jeszcze raz należy podkreślić, że dostawa przedmiotowych działek będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż jak już wcześniej wskazano opodatkowaniu podlega odpłatna dostawa towarów, a grunt niewątpliwie jest towarem. Tym samym Wnioskodawczyni staje się z tytułu tej dostawy podatnikiem w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy.

W efekcie planowaną sprzedaż działek należy traktować jako dostawę towarów, która w oparciu o regulację zawartą w art. 5 ust. 1 ustawy podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem od towarów o usług.

Stawka podatku - na podstawie art. 41 ust. 1 cyt. ustawy - wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i przepisów wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku. I tak, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy zwalnia się od podatku od towarów i usług dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Opodatkowaniu podlegają zatem dostawy, których przedmiotem są nieruchomości gruntowe, zabudowane i niezabudowane, przy czym dostawa gruntów niezabudowanych budowlanych oraz przeznaczonych pod zabudowę, podlega opodatkowaniu podatkiem VAT według 22% stawki. Natomiast dostawy gruntów niezabudowanych, będących gruntami innymi niż budowlane lub przeznaczone pod zabudowę, np. gruntami rolnymi czy leśnymi, są zwolnione z podatku od towarów i usług.

Wnioskodawczyni w przedstawionym zdarzeniu przyszłym wskazuje, iż zamierza dokonać sprzedaży działek rolnych oraz jednej działki przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniową o powierzchni 672 m2.

Tym samym w oparciu o powołane wyżej przepisy należy stwierdzić, że dostawa gruntu nieprzeznaczonego pod zabudowę, obejmująca działki rolne będzie korzystać ze zwolnienia z tego podatku na mocy art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, natomiast dostawa przedmiotowej działki przeznaczonej pod zabudowę mieszkaniową, zgodnie z art. 41 ust 1 ustawy podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem VAT według stawki 22%.

Reasumując, zachowania Wnioskodawczyni jednoznacznie wyczerpują znamiona działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, podejmowanej w celach zarobkowych. Wobec tego planowana przez Wnioskodawczynię, dostawa działek jest czynnością podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Jednakże stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy, dostawa działek rolnych objęta zostanie zwolnieniem z podatku od towarów i usług. Niemniej jednak sprzedaż działki przeznaczonej pod zabudowę podlegać będzie opodatkowaniu 22% stawką podatku, bowiem zwolniona od podatku jest jedynie dostawa terenów niezabudowanych innych niż budowlane oraz przeznaczone pod zabudowę.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.