Pytanie:

Czy podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług opłaty (bądź raty) z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na podstawie decyzji administracyjnych wydanych po 1 maja 2004r.?

Przedstawiając stan faktyczny Burmistrz Miasta X wskazał, iż dotychczas wydawał decyzje administracyjne o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności - na podstawie ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t. j. z 2001 r. Dz. U. Nr 120, poz. 1299 ze zm.).

Wnioskodawca oświadczył, iż na wniosek użytkownika wieczystego rozkładano na raty opłatę z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości.

Ponadto, Burmistrz Miasta X wskazał, iż 13 października 2005 r. weszła w życie ustawa z dnia 29.07.2005 r. o przekształcaniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (DZ. U. Nr 175, poz. 1459), na podstawie której obecnie Burmistrz Miasta X wydaje decyzje o odpłatnym przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności (z zapłatą jednorazową bądź rozłożoną na raty).

Wątpliwość Wnioskodawcy budzi kwestia opodatkowania podatkiem od towarów i usług opłaty (bądź rat) z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności na podstawie decyzji administracyjnych wydanych po 1 maja 2004 r.

Podatnik stoi na stanowisku, iż odpłatne czynności przekształcenia prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności mające formę decyzji administracyjnych wydawanych przez jednostkę samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych - nie podlegają regulacjom zawartym w ustawie z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Wnioskodawca wskazuje, iż zgodnie z art. 15 ust. 1 w/w ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, osoby fizyczne wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Stosownie zaś do treści art. 15 ust. 6 w/cyt. ustawy nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej lub urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wejherowie po rozpatrzeniu przedmiotowej spawy zważył, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W świetle art. 15 ust. 1 ustawy podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Nie uznaje się jednak za podatnika, zgodnie z art. 15 ust. 6 ustawy, organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organu w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Wyłączenie z katalogu podatników wynikające z dyspozycji art. 15 ust. 6 ustawy ma charakter podmiotowo - przedmiotowy i ma zastosowanie przy spełnieniu kumulatywnie następujących warunków:

1. jego podmiotem są jedynie organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy,
2. odnosi się ono jedynie do czynności, w których podmioty podlegające wyłączeniu realizują zadania nałożone na nie przepisami prawa i do realizacji których podmioty te zostały powołane,
3. czynności wyżej wymienionych podmiotów, w tym objęte na podstawie przepisów prawa jego urzędowymi kompetencjami, nie są wykonywane na podstawie umów cywilnoprawnych.

Natomiast zgodnie z § 8 ust. 1 pkt 13 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.), zwalnia się od podatku czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Jak wynika z powyżej przywołanego przepisu zwalnia się z opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności, które łącznie spełniają następujące warunki:

• wykonywane są przez jednostki samorządu terytorialnego,
• związane są z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami,
• wykonywane są przez jednostki samorządu terytorialnego w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność,
• nie zostały dokonane na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

Opisane przez Wnioskodawcę w piśmie z dnia 14.12.2005 r. przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości na podstawie wydanych decyzji administracyjnych wydanych odpowiednio po 1 maja 2004 r. nastąpiło w oparciu o:

• ustawę z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t. j. z 2001 r., Dz. U. Nr 120, poz. 1299),
• ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa wieczystego użytkowania w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2005 r., Nr 175, poz. 1459),
• ustawę z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ( t. j. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603),
• ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.)

Zgodnie z art. 6 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 1 w/w ustawy, do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów (art. 6 ust. 1). Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy ładu przestrzennego, gospodarki nieruchomościami, ochrony środowiska i przyrody oraz gospodarki wodnej (art. 7 ust. 1 pkt 1).

W myśl art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. z 2001 r., Dz. U. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Stosownie zaś do treści art. 11a w/w ustawy, organami gminy są: rada gminy oraz wójt (burmistrz, prezydent miasta).

Z dyspozycji art. 4 pkt 9b) ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wynika., iż ilekroć w ustawie o gospodarce nieruchomościami jest mowa o jednostce samorządu terytorialnego - należy przez to rozumieć gminę, powiat lub województwo.

W myśl art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego przysługującego osobom fizycznym w prawo własności (t. j. z 2001 r., Dz. U. Nr 120, poz. 1299 ze zm.), użytkownik wieczysty składa wniosek o przekształcenie prawa wieczystego w prawo własności do wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty albo marszałka województwa, jeżeli użytkowanie wieczyste jest ustanowione na nieruchomości stanowiącej własność jednostki samorządu terytorialnego.

Stosownie zaś do treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, osoby fizyczne będące w dniu wejścia w życie ustawy użytkownikami wieczystymi nieruchomości zabudowanych na cele mieszkaniowe lub zabudowanych garażami albo przeznaczonych pod tego rodzaju zabudowę oraz nieruchomości rolnych mogą wystąpić z żądaniem przekształcenia prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości w prawo własności.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r., o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. Nr 175, poz. 1459), decyzję o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości wydaje wójt, burmistrz, prezydent miasta, zarząd powiatu albo zarząd województwa - odpowiednio w przypadku nieruchomości stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego. Prawo użytkowania wieczystego przekształca się w prawo własności nieruchomości z dniem, w którym decyzja, o której mowa w ust. 1, stała się ostateczna. Decyzja ta stanowi podstawę wpisu do księgi wieczystej.

Jak wskazano powyżej, zwalnia się od podatku od towarów i usług czynności związane z wykonywaniem zadań publicznych nałożonych odrębnymi przepisami, wykonywane w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność przez jednostki samorządu terytorialnego, nawet jeśli z tego tytułu zostałyby pobrane jakiekolwiek należności, opłaty czy składki. Z powyższego zwolnienia nie korzystają jednak czynności wykonywane przez jednostki samorządu terytorialnego na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych.

W przedstawionym przez Wnioskodawcę stanie faktycznym wskazano, iż na wniosek użytkownika wieczystego Burmistrz Miasta X wydaje decyzje o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, w której określa m. in. wysokość opłaty (bądź rat) z tytułu dokonanego przekształcenia.

W kontekście wyżej przedstawionych przepisów prawnych stwierdzić należy, iż określane w decyzji administracyjnej wydawanej przez burmistrza (działającego w imieniu i na rachunek gminy) w sprawie przekształcenia prawa wieczystego użytkowania w prawo własności nieruchomości opłaty (bądź raty) korzystają - na mocy § 8 ust. 1 pkt 13 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług - ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Zatem, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Wejherowie uznaje za nieprawidłowe stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę wyrażone w piśmie z dnia 14.12.2005 r. uzupełnione pismem z dnia 11.01.2006 r.