Istota interpretacji:

opodatkowanie usług finansowych polegających na przechowywaniu zdematerializowanych papierów wartościowych

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Dom Maklerski świadczy usługę nazwaną w pkt 16 Tabeli X Rozdziale III "Tabeli prowizji i opłat za świadczenie usług określonych w regulaminie świadczenia usług brokerskich przez Dom Maklerski za pośrednictwem Internetu" "przechowywaniem papierów wartościowych".

Przedmiotem usługi jest ewidencjonowanie przez Dom Maklerski wyłącznie zdematerializowanych instrumentów finansowych na rachunkach papierów wartościowych (art. 4 ustawy z dnia 25 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183 poz. 1538, z późniejszymi zmianami). Wynagrodzenie z tytułu świadczenia tej usługi naliczane jest proporcjonalnie do wartości instrumentów finansowych zapisanych na rachunku papierów wartościowych.

Termin "przechowywanie" w nazwie usługi użyty został w znaczeniu tradycyjnie stosowanym w odniesieniu do papierów wartościowych mających postać dokumentów. Z uwagi jednak na specyfikę przedmiotu usługi, tj. wyłącznie zdematerializowane instrumenty finansowe w rozumieniu powołanej wyżej ustawy, usługa świadczona przez Dom Maklerski stanowi w istocie "ewidencjonowanie papierów wartościowych" bądź "prowadzenie rachunku papierów wartościowych".

Dom Maklerski zwracał się do Urzędu Statystycznego w Łodzi z wnioskiem z dnia 2 czerwca 2008r. o wydanie opinii w przedmiocie określenia właściwego grupowania wg PKWiU ww. usługi.

Urząd Statystyczny w Łodzi pismem z dnia 20 czerwca 2008r. zajął stanowisko, iż opisana we wniosku Domu Maklerskiego usługa mieści się w grupowaniu P67.12.10-00 "Usługi maklerskie na rynkach papierów wartościowych oraz zarządzania funduszami" Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, wprowadzonej rozporządzeniem z dnia 6 kwietnia 2004r. (DZ. U. Nr 89, poz. 844, z późniejszymi zmianami) oraz do grupowania 67.12.10-00 "Usługi maklerskie ma rynkach papierów wartościowych oraz zarządzania funduszami na zlecenie" Polskiej Klasyfikacji Towarów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem z dnia 18 marca 1997r. (Dz. U. Nr 42, poz. 264, z późniejszymi zmianami) i stosowanej nadal do celów podatkowych.

W związku z powyższym Wnioskodawca zadał następujące pytanie:

Czy będąca przedmiotem wniosku usługa objęta jest zakresem usług wyłączonych na podstawie pkt 7 poz. 3 załącznika nr 4 ze zwolnionych od podatku usług pośrednictwa finansowego... Jak należy opodatkować ww. usługę...

Zdaniem Wnioskodawcy wedle art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. Stosownie do poz. 3 powołanego wyżej załącznika, do usług objętych zwolnieniem od podatku należą usługi pośrednictwa finansowego, z wyłączeniem usług enumeratywnie wyliczonych. Pkt 7 poz. 3 wymienia usługi przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy, jako wyłączone z kręgu usług zwolnionych od podatku.

Dla odpowiedzi na pytanie przedstawione w poz.51 konieczne jest właściwe określenie granic i zakresu, wyłączonych ze zwolnienia od podatku, usług przechowywania akcji, zaś słowem-kluczem jest termin "przechowywanie". Zgodnie z podstawową dla wykładni prawa dyrektywą języka potocznego, terminom należy przypisywać takie znaczenie jakie mają w języku potocznym. Odejście od znaczenia potocznego mogą uzasadniać ważne względy, swoiste znaczenie jakie dany termin ma w języku prawnym (dyrektywa języka prawnego), bądź znaczenie specjalne terminu, jeżeli dany termin należy do pojęć specjalnych określonej dziedziny nauki, techniki lub praktyki społecznej (dyrektywa języka specjalnego). W odniesieniu do terminu "przechowywanie" nie zachodzą okoliczności uzasadniające odejście w procesie wykładni od jego znaczenia potocznego. Słowniki języka polskiego przytaczają następujące desygnaty pojęciowe terminu "przechowywanie": "trzymać coś gdzieś; składować, magazynować, przetrzymywać". Zgodnie z takim rozumieniem powyższego terminu, o przechowywaniu można mówić jedynie w sytuacji, gdy jego przedmiot ma substrat materialny, a w konsekwencji, o usługach przechowywania akcji można mówić jedynie w odniesieniu do papierów wartościowych mających postać dokumentu. Zdematerializowane papiery wartościowe, jako mające postać jedynie zapisu na prowadzonym w formie elektronicznej rachunku papierów wartościowych, nie mogą być przedmiotem usług przechowywania. W odniesieniu do tego rodzaju papierów wartościowych można mówić jedynie o ich "ewidencjonowaniu" bądź "prowadzeniu rachunku" takich papierów.

Mając na uwadze powyższe, ocenie Wnioskodawcy, z uwagi na brak elementu przechowywania, usługa będąca przedmiotem zapytania nie jest objęta zakresem wyłączenia, o którym mowa w pkt 7 poz. 3 załącznika 4 i tym samym zasadne jest uznanie jej za zwolnioną od podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (art. 7 ust. 1 ustawy o VAT), natomiast przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy, w tym również:

1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
   
2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
   
3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa

- zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

Co do zasady stosownie do art. 41 ust. 1 ustawy o VAT stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Od tej zasady uczynił szereg wyjątków, i tak stosownie do przepisu art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do ustawy. W przedmiotowym załączniku zawierającym "Wykaz usług zwolnionych od podatku" pod poz. 3 wymieniono usługi pośrednictwa finansowego (sekcja J ex 65-67), z wyłączeniem:

1. działalności lombardów, z wyjątkiem usług świadczonych przez banki,
   
2. usług polegających na oddaniu w odpłatne użytkowanie rzeczy ruchomej,
   
3. usług doradztwa finansowego (PKWiU ex 67.13.10-00.20),
   
4. usług doradztwa ubezpieczeniowego oraz wyceny dla towarzystw ubezpieczeniowych (PKWiU ex 67.20.10-00.20, -00.30), z wyjątkiem świadczonych przez zakład ubezpieczeń w rozumieniu przepisów o działalności ubezpieczeniowej oraz świadczonych w tym zakresie przez podmioty działające w imieniu i na rzecz zakładu ubezpieczeń,
   
5. usług ściągania długów oraz faktoringu,
   
6. usług zarządzania akcjami, udziałami w spółkach lub związkach, obligacjami i innymi rodzajami papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
   
7. usług przechowywania akcji, udziałów w spółkach lub związkach, obligacji i innych rodzajów papierów wartościowych, z wyjątkiem wymienionych w art. 43 ust. 1 pkt 12 ustawy,
   
8. transakcji dotyczących dokumentów ustanawiających tytuł własności,
   
9. transakcji dotyczących praw w odniesieniu do nieruchomości.
   
   

Ustawodawca w objaśnieniach do ww. załącznika wskazał, iż - ex - dotyczy tylko danej usługi z danego grupowania.

W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca świadczy usługi finansowe sklasyfikowane pod symbolem PKWiU 67.12.10-00 "Usługi maklerskie ma rynkach papierów wartościowych oraz zarządzania funduszami na zlecenie" polegające na przechowywaniu papierów wartościowych w formie zdematerializowanej. W związku z tym, zdaniem Wnioskodawcy, w jego przypadku nie znajdzie wyłączenie ze zwolnienia o którym mowa w pkt 7 w poz. 3 załącznika nr 4 do ustawy o VAT gdyż jego znaniem przepis ten odnosi się jedynie do przechowywania papierów wartościowych w formie papierowej. Przedmiotowa usługa jest prowadzona poprzez zapisywanie na rachunku papierów wartościowych zdematerializowanych instrumentów finansowych.

Należy zaznaczyć, że stanowisko Wnioskodawcy zgodnie którym pojęcie "przechowywać" odnosi się jedynie do przedmiotów materialnych jest nieuzasadnione. Zdaniem tutejszego organu nic nie stoi na przeszkodzie aby pojęcie to odnosiło się również do przechowywania danych zapisanych w formie elektronicznej czy też dokumentów sporządzonych w tej formie, dla przykładu można wymienić chociażby faktury elektroniczne które winne być właśnie przechowywane w formie zapisu elektronicznego.

W przedmiotowej sytuacji istotne jest ustalenie do czego służy i czym jest rachunek papierów wartościowych przy pomocy którego jest świadczona przedmiotowa usługa oraz kto jest zobowiązany do przechowywania papierów wartościowych.

Należy zauważyć, że zgodnie z art. 3 pkt 21 i 20 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi z dnia 29 lipca 2005r. (Dz. U. Nr 183, poz. 1538 ze zm.) przez depozyt papierów wartościowych rozumie się prowadzony przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. system rejestracji zdematerializowanych papierów wartościowych, obejmujący rachunki papierów wartościowych i konta depozytowe prowadzone przez podmioty upoważnione do tego przepisami ustawy.

Do zadań Krajowego Depozytu należy prowadzenie depozytu papierów wartościowych, prowadzenie rozliczeń i rozrachunku transakcji w papierach wartościowych, prowadzenie systemu zabezpieczania płynności rozliczeń oraz wykonywanie czynności w zakresie prowadzenia systemu rejestracji, rozliczeń i rozrachunku instrumentów finansowych niebędących papierami wartościowymi (art. 48 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi).

W myśl art. 69 ust. 2-4 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi działalność maklerska, z zastrzeżeniem art. 70 i 71, obejmuje wykonywanie czynności polegających na:

1. przyjmowaniu i przekazywaniu zleceń nabycia lub zbycia maklerskich instrumentów finansowych;
   
2. wykonywaniu zleceń, o których mowa w pkt 1, na rachunek dającego zlecenie;
   
3. nabywaniu lub zbywaniu na własny rachunek maklerskich instrumentów finansowych;
   
4. zarządzaniu portfelami, w skład których wchodzi jeden lub większa liczba maklerskich instrumentów finansowych;
   
5. oferowaniu maklerskich instrumentów finansowych;
   
6. świadczeniu usług w wykonaniu zawartych umów o subemisje inwestycyjne i usługowe lub zawieraniu i wykonywaniu innych umów o podobnym charakterze, jeżeli ich przedmiotem są maklerskie instrumenty finansowe.
   
7. prowadzeniu rachunków papierów wartościowych oraz rachunków pieniężnych służących do ich obsługi, z wyłączeniem rachunków prowadzonych przez bank powierniczy;
   
8. doradztwie inwestycyjnym w zakresie maklerskich instrumentów finansowych, dopuszczonych do obrotu zorganizowanego;
   
9. organizowaniu alternatywnego systemu obrotu, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 3 i art. 33 ust. 3.
   
10. przechowywaniu i rejestrowaniu zmian stanu posiadania maklerskich instrumentów finansowych;
    
11. ewidencjonowaniu oraz prowadzeniu rachunków, na których są zapisywane maklerskie instrumenty finansowe, z wyłączeniem rachunków papierów wartościowych, oraz prowadzeniu rachunków pieniężnych służących do obsługi rachunków, na których są zapisywane te instrumenty, z wyłączeniem obsługi rachunków papierów wartościowych, jak również rozliczaniu transakcji, których przedmiotem są te instrumenty, z wyłączeniem transakcji, których przedmiotem są zdematerializowane papiery wartościowe lub inne maklerskie instrumenty finansowe dopuszczone do obrotu zorganizowanego;
    
12. udostępnianiu skrytek sejfowych;
    
13. udzielaniu pożyczek pieniężnych na dokonanie transakcji, której przedmiotem jest jeden lub większa liczba maklerskich instrumentów finansowych, w przypadku gdy transakcja jest dokonywana za pośrednictwem firmy inwestycyjnej udzielającej pożyczki;
    
14. doradztwie dla przedsiębiorstw w zakresie struktury kapitałowej, strategii przedsiębiorstwa lub innych zagadnień związanych z taką strukturą lub strategią;
    
15. doradztwie i innych usługach w zakresie łączenia, podziału oraz przejmowania przedsiębiorstw;
    
16. doradztwie inwestycyjnym w zakresie maklerskich instrumentów finansowych, z wyłączeniem instrumentów finansowych dopuszczonych do obrotu zorganizowanego;
    
17. świadczeniu usług dodatkowych związanych z subemisją usługową lub inwestycyjną;
    
18. wymianie walutowej, w przypadku gdy jest to związane z działalnością maklerską w zakresie wskazanym w ust. 2.
    
    

Zgodnie z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi rachunkami papierów wartościowych są rachunki, na których zapisywane są zdematerializowane papiery wartościowe, prowadzone wyłącznie przez:

1. domy maklerskie i banki prowadzące działalność maklerską, banki powiernicze, zagraniczne firmy inwestycyjne i zagraniczne osoby prawne prowadzące działalność maklerską na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w formie oddziału, Krajowy Depozyt oraz Narodowy Bank Polski - jeżeli oznaczenie tych rachunków pozwala na identyfikację osób, którym przysługują prawa z papierów wartościowych;
   
2. inne podmioty będące uczestnikami depozytu papierów wartościowych lub systemu rejestracji papierów wartościowych prowadzonego przez Narodowy Bank Polski, pośredniczące w zbywaniu papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski - jeżeli dokonywane przez nie zapisy dotyczą tych papierów i pozwalają na identyfikację osób, którym przysługują prawa z papierów wartościowych.
   
   

Od chwili zarejestrowania papierów wartościowych, na podstawie umowy, o której mowa w art. 5 ust. 3 lub 4, za rachunki papierów wartościowych uważa się również zapisy dotyczące tych papierów, dokonywane w związku z ich subskrypcją lub sprzedażą w obrocie pierwotnym lub w pierwszej ofercie publicznej, przez:

1. podmioty prowadzące działalność maklerską lub
   
2. banki powiernicze

- o ile identyfikują one osoby, którym przysługują prawa z papierów wartościowych.

W myśl art. 5 ust. 1 -5 ustawy o obrocie papiery wartościowe:

1. będące przedmiotem oferty publicznej lub
   
2. dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, lub
   
3. wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu, lub
   
4. emitowane przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski

- nie mają formy dokumentu, od chwili ich zarejestrowania na podstawie umowy, o której mowa w ust. 3-5 (dematerializacja). Papiery wartościowe mogą nie mieć formy dokumentu również w przypadku, gdy przewidują to odrębne przepisy dotyczące emisji tych papierów.

Papiery wartościowe:

1. będące przedmiotem oferty publicznej, które nie będą podlegać dopuszczeniu do obrotu na rynku regulowanym, albo
   
2. wprowadzone wyłącznie do alternatywnego systemu obrotu

- mogą mieć formę dokumentu, jeżeli emitent lub wprowadzający tak postanowi.

W takim przypadku przepisów ust. 3-5 nie stosuje się.

Przed rozpoczęciem oferty publicznej emitent jest obowiązany do zawarcia z Krajowym Depozytem umowy, której przedmiotem jest rejestracja w depozycie papierów wartościowych, papierów wartościowych objętych ofertą publiczną.

W przypadku gdy dopuszczenie papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym lub wprowadzenie do alternatywnego systemu obrotu nie jest poprzedzone ofertą publiczną, emitent jest obowiązany do zawarcia z Krajowym Depozytem umowy, której przedmiotem jest rejestracja w depozycie papierów wartościowych, papierów wartościowych będących przedmiotem ubiegania się o dopuszczenie do obrotu na rynku regulowanym albo o wprowadzenie do alternatywnego systemu obrotu, przed złożeniem wniosku o dopuszczenie papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym albo o wprowadzenie do alternatywnego systemu obrotu.

Jeżeli system rejestracji papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub opiewających na wynikające z nich zbywalne prawa majątkowe będzie prowadzony przez Narodowy Bank Polski, emitent będący Skarbem Państwa jest obowiązany, przed rozpoczęciem oferty publicznej, a w przypadku gdy dopuszczenie takich papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym lub wprowadzenie ich do alternatywnego systemu obrotu nie jest poprzedzone ofertą publiczną - przed złożeniem wniosku o dopuszczenie papierów wartościowych do obrotu na rynku regulowanym albo o wprowadzenie do alternatywnego systemu obrotu, do zawarcia z Narodowym Bankiem Polskim umowy, której przedmiotem jest rejestracja papierów wartościowych w takim systemie.

Natomiast, zgonie z art. 6 ust. 1 i ust. 2 ustawy o obrocie, w przypadku papierów wartościowych wydanych w formie dokumentu, emitent jest obowiązany, przed zawarciem umowy, o której mowa w art. 5 ust. 3-5, złożyć te papiery do depozytu prowadzonego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez firmę inwestycyjną lub Krajowy Depozyt. Podmioty te są obowiązane utworzyć rejestr osób uprawnionych z tych papierów. W przypadku papierów wartościowych wydanych w formie dokumentu, zapisy w rejestrze, o którym mowa powyżej, uzyskują znaczenie prawne zapisów na rachunkach papierów wartościowych, a dokumenty złożone do depozytu zostają pozbawione mocy prawnej z chwilą zarejestrowania tych papierów w depozycie papierów wartościowych.

Z powyższego wynika, iż podmiotem uprawnionym do prowadzenia depozytu zdematerializowanych papieru wartościowych, czyli m.in. ich przechowywania, jest Krajowy Depozyt. Natomiast firmy inwestycyjne (dom maklerki) prowadzą rachunek papierów wartościowych na których zapisywane są zdematerializowane papiery wartościowe. Ww. rachunek służy ewidencjonowaniu i prowadzeniu operacji na instrumentach finansowych.

Powyższe potwierdza również Wnioskodawca we wniosku który stwierdza, że rachunek papierów służy "ewidencjonowanie papierów wartościowych" bądź "prowadzenie rachunku papierów wartościowych".

Reasumując, usługę świadczoną przez Wnioskodawcę za pomocą rachunku papierów wartościowych należy uznać za usługę pośrednictwa finansowego, inną niż przechowywanie papierów wartościowych, o której mowa w pkt 7 w poz. 3 załącznika nr 4 do ustawy o VAT, korzystającą ze zwolnienia z podatku VAT.

Mając powyższe na uwadze należy uznać stanowisko Wnioskodawcy zaprawidłowelecz wynikające z odmiennego uzasadnienia niż podał Wnioskodawca.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Nadmienia się, iż zgodnie z przepisem § 1 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 28 sierpnia 2008r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz Prezesa Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (Dz. U. Nr 163, poz. 1016), skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, 31-511 Kraków, ul. Rakowicka 10 po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).
Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.