Istota interpretacji:

dot. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania wynagrodzenia z tytułu przeniesienia praw autorskich do projektu architektonicznego

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółkę z siedzibą w Hiszpanii tworzą architekci posiadający uprawnienia do świadczenia usług architektonicznych. 20 lutego 2009 r. Spółka zawarła umowę nr 7/2009 (dalej: Umowa) z Urzędem Miasta dotyczącą opracowania projektu architektoniczno-urbanistycznego (dalej: projekt architektoniczny lub projekt).

Zgodnie z Umową, Spółka przygotuje unikalny projekt architektoniczno-budowlany wielofunkcyjnej sali koncertowej oraz plan zagospodarowania terenu. W ramach umowy będą świadczone w szczególności następujące usługi:

1. wykonanie projektu koncepcyjnego wielobranżowego ze wstępnym projektem akustyki i podstawowymi parametrami akustycznymi (i element umowy);
2. wykonanie projektów budowlanych i kompletu opracowań niezbędnych do uzyskania pozwolenia na budowę oraz projektu akustycznego obejmującego model cyfrowy i auralizację (II element umowy);
3. wykonanie projektów wykonawczych, przedmiarów robót, kosztorysów inwestorskich oraz pozostałych opracowań projektowych, w tym modelu fizycznego w skali 1:50 wraz z badaniami akustycznymi (III element umowy);
4. przygotowanie kompletnego wniosku o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody;
5. przygotowanie kompletnego wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę (IV element umowy);
6. czynności związane z pełnieniem nadzoru autorskiego.
   
   

Z chwilą dokonania przez Urząd Miasta odbioru poszczególnych opracowań objętych przedmiotem umowy na Urząd przechodzą autorskie prawa majątkowe do wszelkich opracowań będących przedmiotem umowy oraz wszelkich egzemplarzy tych opracowań.

Wynagrodzenie za wykonanie przedmiotu umowy, określone jako kwota brutto, składa się z dwóch elementów:

1. wykonanie dokumentacji projektowej oraz pozostałe obowiązki architekta (40% wynagrodzenia);
2. przeniesienie autorskich praw majątkowych (60% wynagrodzenia).
   
   

Zapłata wynagrodzenia nastąpi w czterech ratach.

W momencie przygotowania wniosku nie została podjęta decyzja o rejestracji Spółki na VAT w Polsce. Nie można wykluczyć, że Spółka zdecyduje się na rejestrację dla potrzeb polskiego VAT-u. W takiej sytuacji podatek od towarów i usług zostanie rozliczony przez Spółkę. W przypadku braku rejestracji, VAT rozliczy nabywca usługi - Urząd Miasta.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Jaką stawkę VAT należy zastosować do części wynagrodzenia z tytułu przeniesienia praw autorskich do projektu architektonicznego...

Zdaniem Wnioskodawcy, usługi polegające na przeniesieniu praw autorskich do projektu architektonicznego powinny zostać opodatkowane stawką VAT w wysokości 7%. Pozostałe usługi wskazane w umowie powinny podlegać 22% stawce VAT. W konsekwencji wynagrodzenie określone jako kwota brutto powinno zawierać odpowiednio 7% VAT w części dotyczącej przeniesienia praw autorskich i 22% VAT w pozostałej części.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega między innymi odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Świadczenie usług zostało zdefiniowane w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT. Zgodnie z definicją przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. W szczególności świadczeniem usług jest przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.

Nie ulega zatem wątpliwości, że wszystkie czynności, jakie Spółka będzie świadczyła na podstawie umowy są usługami w rozumieniu ustawy o VAT.

Stosownie do art. 27 ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, w przypadku świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców majątkowych i pośredników w obrocie nieruchomościami oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego - miejscem świadczenia usług jest miejsce położenia nieruchomości. Konsekwentnie, usługi będące przedmiotem umowy, będą opodatkowane w Polsce według stawki wynikającej z ustawy o VAT.

Zgodnie z art. 41 ust. i ustawy o VAT, podstawowa stawka podatku wynosi 22%. Art. 41 ust. 2 ustawy o VAT stanowi natomiast, że dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%.

W poz. 162 załącznika nr 3 jako opodatkowane stawką 7% wymienione zostały usługi twórców i artystów, wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania. Należy podkreślić, że przepis ten nie odwołuje się do żadnego symbolu PKWiU.

Jednocześnie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT zwalnia się z podatku usługi wymienione w załączniku nr 4. W poz. 11 załącznika nr 4 do ustawy o VAT, zostały wymienione usługi związane z kulturą w tym również usługi twórców oraz usługi związane z rekreacją i sportem. Powyższe zwolnienie, zgodnie z treścią omawianej regulacji, znajduje jednak zastosowanie tylko do wybranych usług sklasyfikowanych pod symbolem PKWiU 92.

Z powyższych regulacji wynika, że podstawowa stawka podatku VAT to 22%. Usługi architektów są opodatkowane stawką 7% jedynie w zakresie przekazania praw autorskich. Natomiast w sytuacji zaklasyfikowania usług architektów polegających na przekazaniu praw autorskich w kategorii PKWiU 92 możliwe jest zastosowanie zwolnienia.

Zatem aby wynagrodzenie z tytułu przeniesienia praw autorskich do projektów architektonicznych mogło zawierać 7% VAT, należy wykazać, że:

1. usługi opisane w umowie są usługami twórców w rozumieniu ustawy z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2005 r. Nr 90 poz. 631 ze zm.; dalej: ustawa o prawie autorskim), czyli usługami, których przedmiotem jest utwór chroniony przepisami tej ustawy,
2. dojdzie do przekazania praw autorskich do utworu (licencja),
3. Spółka z tytułu przekazania praw autorskich otrzyma wynagrodzenie w formie honorarium,
4. usługi opisane w umowie nie mieszczą się w grupowaniu PKWiU 92, o którym mowa w poz. 11 załącznika nr 4 do ustawy o VAT.
   
   

Warunki (ii) oraz (iii) jasno wynikają z brzmienia umowy. Zgodnie z umową dojdzie do przeniesienia autorskich praw majątkowych oraz Spółka otrzyma z tytułu przeniesienia autorskich praw majątkowych wynagrodzenie o charakterze ryczałtowym (honorarium). Jednocześnie należy uznać, iż usługi Spółki są usługami twórców, których przedmiotem jest utwór chroniony przepisami ustawy o prawie autorskim.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim, przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór). Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o prawie autorskim przedmiotem prawa autorskiego, a więc utworem są w szczególności utwory architektoniczne, architektoniczno - urbanistyczne i urbanistyczne.

Projekty architektoniczne wielofunkcyjnej sali koncertowej oraz plan zagospodarowania terenu są przejawem działalności twórczej Spółki o indywidualnym charakterze. Dotyczą one bowiem unikalnej budowli w skali naszego kraju. W szczególności należy podkreślić, że projekt zostanie wykorzystany jedynie przy budowie sali koncertowej w T.. i że na jego podstawie nie zostanie wybudowana sala koncertowa w żadnym innym miejscu. Sala koncertowa będzie jednym ze znaków rozpoznawczych miasta T...

Jednocześnie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT oraz poz. 11 załącznika nr 4, żeby do usług świadczonych przez architekta miało zastosowanie zwolnienie, musiałyby one zostać sklasyfikowane wyłącznie w kategorii PKWiU 92. W opinii Spółki przeniesienie praw do projektu architektonicznego mieści się w kategorii PKWiU 74.20 usługi architektoniczne i inżynierskie. Zatem usługi świadczone przez Spółkę nie mieszczą się w kategorii PKWiU 92 i nie jest możliwe zastosowanie do nich zwolnienia.

W rezultacie, wobec spełnienia wszystkich czterech powyższych warunków należy uznać, że usługi opisane w umowie świadczone przez Spółkę polegające na przeniesieniu praw autorskich do projektu architektonicznego powinny zostać opodatkowane stawką VAT w wysokości 7%.

Stanowisko Spółki znajduje potwierdzenie w następujących interpretacjach prawa podatkowego:

• interpretacja indywidualna wydana 14 grudnia 2007 r. (sygn. IBPP2/443-146/07/ASZ) przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach działającego w imieniu Ministra Finansów; w interpretacji tej stwierdzono, że: "ponieważ usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania zostały wymienione w poz. 162 załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług zawierającym wykaz towarów i usług opodatkowanych stawką podatku VAT w wysokości 7%, zatem przedmiotowy projekt architektoniczny podlega opodatkowaniu stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7%".

Interpretacje indywidualne wydane 12 grudnia 2007 r. (sygn. IBPP2/443-102/07/BM oraz IBPP1/443-168/07/AS), w których Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów uznał za prawidłowe stanowisko podatnika, zgodnie z którym: "...usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania zostały wymienione w poz. 162 załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług zawierającym wykaz towarów i usług opodatkowanych stawka podatku VAT w wysokości 7%, (…). Projekt architektoniczny podlega opodatkowaniu stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7%".

Informacja o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego wydana 28 stycznia 2005 r. przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Kielcach (sygn. OG/005/362/PP2/443/123/2004/05); w interpretacji tej stwierdzono, że:

"(...) wynagrodzenie za prawa autorskie należy opodatkować stawką VAT w wysokości 7% na podstawie pozycji 162 załącznika nr 3 do w/w ustawy. W myśl tego przepisu z obniżonej stawki VAT korzystają usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (...) wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania. Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór). A utworami są m.in. utwory architektoniczne, architektoniczno - urbanistyczne i urbanistyczne, do których zalicza się dokumentację projektowo - kosztorysową."

W świetle powyższego Wnioskodawca uważa, że w pełni uzasadnione jest jego stanowisko, zgodnie z którym usługa przekazania praw autorskich do projektu architektonicznego będzie opodatkowana stawką w wysokości 7%.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
2. eksport towarów;
3. import towarów;
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
   
   

W myśl art. 8 ust. 1 ww. ustawy przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej.

Stosownie do art. 41 ust. 1 ww. ustawy, stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług zwalnia się od podatku usługi wymienione w załączniku nr 4 do tej ustawy.

W poz. 11 tego załącznika jako zwolnione od podatku VAT wymieniono sklasyfikowane do grupowania PKWiU ex 92 - usługi związane z kulturą, w tym również usługi twórców i artystów wykonawców, w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania, usługi związane z rekreacją i sportem - z wyłączeniem:

1. usług związanych z taśmami wideo oraz z wszelkimi filmami reklamowymi i promocyjnymi,
2. usług związanych z wyświetlaniem filmów i taśm wideo, wyświetlaniem filmów na innych nośnikach oraz filmów reklamowych i promocyjnych,
3. usług w zakresie działalności stadionów i innych obiektów sportowych (PKWiU 92.61),
4. wstępu na spektakle, koncerty, przedstawienia i imprezy w zakresie twórczości i wykonawstwa artystycznego i literackiego (PKWiU 92.31.2), związane z funkcjonowaniem obiektów kulturalnych (PKWiU 92.32.10), świadczone przez wesołe miasteczka, parki rozrywki, cyrki, dyskoteki, sale balowe (PKWiU 92.33, 92.34.11, 92.34.12) oraz wstępu na imprezy sportowe,
5. wstępu oraz wypożyczania wydawnictw (PKWiU 22.11, 22.12, 22.13) w zakresie usług świadczonych przez biblioteki, archiwa, muzea i innych usług związanych z kulturą (PKWiU 92.5),
1. usług związanych z produkcją filmów i nagrań wideo (PKWiU 92.11), usług związanych z dystrybucją filmów i nagrań wideo (PKWiU 92.12), usług związanych z produkcją filmów i nagrań na innych nośnikach, usług związanych z dystrybucją filmów i nagrań na innych nośnikach,
2. wstępu do parków rekreacyjnych, plaż i innych miejsc o charakterze kulturalnym (PKWiU ex 92.72),
6. działalności agencji informacyjnych,
7. usług wydawniczych,
8. usług radia i telewizji (PKWiU 92.2), z zastrzeżeniem poz. 12.
   
   

Stosownie natomiast do art. 41 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług dla towarów i usług, wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

Z objaśnień do załącznika nr 3 do ustawy, będącego "wykazem towarów i usług opodatkowanych stawką podatku w wysokości 7%", wynika, iż nie ma on zastosowania dla zakresu sprzedaży towarów i świadczenia usług zwolnionych od podatku VAT lub opodatkowanych stawką 0% i 3%.

W poz. 162 tego załącznika jako opodatkowane 7% stawką podatku wymienione zostały "Usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania".

W myśl przepisu art. 1 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j. Dz. U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).

Zgodnie z art. 1 ust. 2 pkt 6 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, przedmiotem prawa autorskiego są m.in. utwory architektoniczne, architektoniczno-urbanistyczne i urbanistyczne.

Zatem, aby określone dzieło mogło być przedmiotem prawa autorskiego musi posiadać następujące cechy:

• mieć źródło w pracy człowieka (twórcy),
• stanowić przejaw działalności twórczej,
• posiadać indywidualny charakter.

Twórcą w rozumieniu ustawy jest każda osoba prowadząca faktycznie działalność twórczą, czyli działalność, której efektem jest powstanie utworu w myśl art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Natomiast użyte w art. 1 analizowanej ustawy określenie: przejaw działalności twórczej oznacza jakikolwiek uzewnętrzniony rezultat działalności człowieka o charakterze kreacyjnym. Przesłanka ta jest spełniona, gdy mamy do czynienia z subiektywnym nowym wytworem intelektu. Użycie w art. 1 ust. 2 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych określenia "utwory" wskazuje, że dla zakwalifikowania określonego rezultatu działalności architektonicznej lub architektoniczno-urbanistycznej (np. projektu architektonicznego) jako przedmiotu prawa autorskiego konieczne jest spełnienie przesłanek utworu określonych w art. 1 ust. 1 tej ustawy, tzn. aby był on przejawem działalności twórczej oraz miał indywidualny charakter. Tylko w razie spełnienia tych przesłanek przysługują twórcy zarówno autorskie prawa osobiste, jak i autorskie prawa majątkowe, w szczególności zaś wynagrodzenie za korzystanie z utworu. Cecha indywidualności przejawia się w samym procesie twórczym i oznacza oryginalność, niepowtarzalność.

Należy jednak podkreślić, że nie każdy projekt architektoniczny lub architektoniczno-urbanistyczny spełnia przesłanki utworu w rozumieniu ww. ustawy. Dotyczy to w szczególności projektów będących powieleniem innych projektów, a więc nie będących rezultatem działalności twórczej o indywidualnym charakterze, jak również projektów typowych, zawierających powtarzalne, nieoryginalne rozwiązania architektoniczne. Projekty takie nie podlegają ochronie autorskoprawnej na podstawie ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych.

Ze zdarzenia przyszłego przedstawionego w sprawie wynika, iż Wnioskodawca posiada status twórcy. Wykonał on projekt architektoniczny, który jest chroniony prawem autorskim i przekazuje inwestorowi autorskie prawa majątkowe do jednorazowego wykorzystania dzieła. W opinii Wnioskodawcy przeniesienie praw do projektu architektonicznego mieści się w grupowaniu PKWiU 74.20. Zatem w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania zwolnienie określone w art. 43 ust. 1 pkt 1 w związku z poz. 11 zał. nr 4 do ustawy, dotyczące usług związanych z kulturą, ponieważ zwolnienie to dotyczy tylko usług zaklasyfikowanych w PKWiU ex 92. Tym samym, ponieważ usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania zostały wymienione w poz. 162 załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług zawierającym wykaz towarów i usług opodatkowanych stawką podatku VAT w wysokości 7%, przedmiotowy projekt architektoniczny podlega opodatkowaniu stawką podatku od towarów i usług w wysokości 7%.

Ponadto, Wnioskodawca w przedstawionym zdarzeniu przyszłym wskazał, że wynagrodzenie przedmiotu Umowy składa się z dwóch elementów - przeniesienie autorskich praw majątkowych do projektu architektonicznego (60% wynagrodzenia) i pozostałe usługi wskazane w Umowie (40%). Sprzedaż pierwszego z tych praw będzie opodatkowana stawką podatku 7%, drugiego zaś stawką podatku 22%. O ustalaniu wynagrodzenia związanego ze sprzedażą każdego z tych elementów decydują strony Umowy.

Reasumując, o ile część wynagrodzenia z tytułu przeniesienia praw autorskich do projektu architektonicznego stanowi honorarium za usługi twórcy w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich, do tej części należy zastosować stawkę podatku w wysokości 7%.

Ponadto tut. organ informuje, że za prawidłową klasyfikację usług i towarów ponosi całkowitą odpowiedzialność wyłącznie jednostka świadcząca usługi i sprzedająca towary. Organ podatkowy może jedynie potwierdzić zasadność stosowanych przez podatnika stawek podatku VAT przy sprzedaży towarów i usług, prawidłowo przez niego zaklasyfikowanych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku ul. 1 Maja10, 09-402 Płock.

Referencje