Pytanie:

Instytucja otrzymuje dotacje z Ministerstwa Kultury pochodzące z budżetu państwa na częściowe finansowanie kosztów produkcji filmów w fazie przedprodukcyjnej, czego wyrazem jest zawieranie przez Instytut Scenariuszowy umów z producentami na współfinansowanie prac w zakresie zlecenia prac scenariuszowych. Podatnik nie nabywa zatem praw autorskich, niemniej z mocy umowy ma prawo na bieżąco kontrolować sposób wydatkowania wypłaconych kwot przez producenta. W związku z powyższym podatnik zwraca się o wyjaśnienie, czy od środków finansowych przekazywanych Agencji pochodzących z budżetu państwa, przeznaczonych na współfinansowanie przez producentów prac, powinien być naliczony podatek od towarów i usług. W ocenie podatnika, powyższe transakcje nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Przedmiot opodatkowania podatkiem od towarów usług ustanowiony został w ramach przepisu art.5 ustawy o VAT, zgodnie z którym opodatkowaniu podlega m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, definiowane odpowiednio w ramach art.7 i art.8 ustawy jako:- przeniesienie prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, w przypadku dostawy towarów, oraz- każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej oraz jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Analizując cytowane wyżej definicje wskazać należy, iż pomimo dość szerokiego zakresu stosowania przepisów wspomnianej ustawy, istotą opodatkowania podatkiem od towarów i usług jest obrót cywilnoprawny, czynności prawne dwustronne (wielostronne) obejmujące swoim przedmiotem towary i usługi, jednakże, co istotne realizowane w warunkach odpłatności oraz korelacji i ekwiwalencji, z zastrzeżeniem czynności wymienionych w art.7 ust.2 i 8 ust.3.

Dokonując podziału czynności podlegających opodatkowaniu według kryterium istnienia umownej podstawy zaistnienia danego zdarzenia, wyróżnić należy:
- zdarzenia mające charakter kauzalny, czyli wymagające zaistnienia podstawy o charakterze zobowiązaniowym,
- zdarzenia faktyczne niewymagające kauzy prawnej (np. przekazanie towarów na potrzeby własne oraz innych osób).

Można zatem stwierdzić, iż kryterium podstawowym dla opodatkowania określonych czynności podatkiem VAT jest jak wskazują cytowane wyżej przepisy, wykonanie świadczenia za wynagrodzeniem (z zastrzeżeniem art.7 ust.2 i 8 ust.3), stanowiącym jednocześnie należność/ekwiwalent realizowanego świadczenia. Przy czym owe wynagrodzenie może oczywiście przybierać rozmaite formy np. płatności w pieniądzu, świadczenia zwrotnego itp., ważne pozostaje aby odpłatność była związana ze świadczeniem i była jego konsekwencją.
Przedstawiony przez wnioskodawcę stan faktyczny wskazuje, iż w przedmiotowej sprawie Agencja występuje wyłącznie jako pośrednik w przekazywaniu producentom filmowym pieniędzy pochodzących z budżetu państwa (dotacje z Ministerstwa Kultury).
Mając przy tym na uwadze fakt, iż podstawą dla powstania obowiązku podatkowego i ewentualnego zobowiązania podatkowego jest dokonanie świadczenia (za wynagrodzeniem) pozostającego w katalogu czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT, stwierdzić należy, iż przekazywanie przez Agencję pieniędzy otrzymywanych w formie dotacji z Ministerstwa Kultury pozostaje nie objęte obowiązkiem podatkowym w zakresie podatku od towarów i usług.

Jednocześnie Naczelnik tut. Urzędu pragnie poinformować, iż obowiązkiem podatkowym w zakresie podatku VAT objęte zostały także otrzymane dotacje, subwencje itp., dla których ustanowiono moment powstania obowiązku podatkowego z chwilą uznania rachunku bankowego podatnika (beneficjenta).
Istotnym jest jednakże fakt, iż wspomniane dotacje podlegają opodatkowaniu wyłącznie w warunkach przewidzianych w ramach art.29 ust.1 ustawy o VAT, a więc w sytuacji powodującej uznanie otrzymanej dotacji jako obrotu w rozumieniu tegoż przepisu (tj. kiedy pozostaje w związku z dokonywaną dostawą towarów lub świadczoną usługą).
Mając zatem na uwadze, iż w przedmiotowej sprawie Agencja pośrednicząc w przekazywaniu pieniędzy na poczet produkcji filmowej nie dokonuje ani dostawy towarów ani nie świadczy usługi, otrzymana dotacja nie powoduje powstania obowiązku podatkowego.