Istota interpretacji:

Czy zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 zwolnieniem od podatku od towarów i usług jest objęta cała wartość transakcji w wartości przetargowej, czy różnica pomiędzy wartością przetargową i rynkową? Na podstawie jakiego dokumentu Spółka winna ująć wartość transakcji w rejestrze VAT (faktura, akt notarialny, paragon z kasy fiskalnej)?

W dniu 27 czerwca 2008r. zostało złożone uzupełnienie do ww. wniosku, będące odpowiedzią na wezwanie tut. organu z dnia 17 czerwca 2008r. znak: IBPP2/443-423/08/LŻ.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółdzielnia mieszkaniowa jest właścicielem mieszkań oddanych do użytkowania, zasiedlonych oraz na które ustanowiono spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych przed 1 stycznia 1995r. Na budowę tych mieszkań Spółdzielni nie przysługiwało odliczenie podatku naliczonego. W 2008r., w wyniku eksmisji, wygasło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Po opróżnieniu tego lokalu Spółdzielnia ogłosiła przetarg na ustanowienie odrębnej własności tego lokalu, stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu, spółdzielnia uzyskała kwotę wyższą od wartości rynkowej lokalu ustalonej przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym.

Przykład:

• wartość rynkowa lokalu ustalonaw operacie szacunkowym przez rzeczoznawcę 128 840 zł
  
• wartość przetargowa lokalu 140 000 zł
  
  

Stosownie do art. 11 ust. 22ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych z wartości rynkowej lokalu potrąca się zadłużenie kredytowe wraz z odsetkami, kwoty zaległych opłat oraz koszty określenia wartości rynkowej lokalu i różnica wypłacana jest osobie uprawnionej.

W wyniku powyższego rozliczenia w Spółdzielni pozostaje nadwyżka środków w wysokości 11.160 zł.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1. Czy zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 zwolnieniem od podatku od towarów i usług jest objęta cała wartość transakcji w wartości przetargowej tj. 140.000 zł, czy różnica pomiędzy wartością przetargową i rynkową tj. 11.160 zł....
   
2. Na podstawie jakiego dokumentu Spółka winna ująć wartość transakcji w rejestrze VAT (faktura, akt notarialny, paragon z kasy fiskalnej)...
   
   

Zdaniem Wnioskodawcy, zwolnieniem objęta jest cała wartość dostawy lokalu mieszkalnego, czyli uzyskana wartość przetargowa tj. 140.000 zł.

Transakcje w rejestrze VAT Wnioskodawca ujmuje na podstawie aktu notarialnego, członek Spółdzielni jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

W myśl art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, podlegają:

1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
   
2. eksport towarów;
   
3. import towarów;
   
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
   
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.
   
   

Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 5 ustawy przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego.

Przy czym w myśl art. 2 pkt 6 tej ustawy, przez towary rozumie się rzeczy ruchome, jak również wszelkie postacie energii, budynki i budowle lub ich części, będące przedmiotem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, które są wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej, a także grunty.

W świetle art. 8 ust. 1, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę,w jakiej dokonano czynności prawnej;
   
2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
   
3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.
   
   

W myśl art. 29 ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Zgodnie z art. 29 ust. 6 ustawy o VAT w przypadku czynności, o których mowa w art. 19 ust. 13 pkt 10, jako kwotę należną, o której mowa w ust. 1, przyjmuje się wartość należnego wkładu budowlanego albo wkładu mieszkaniowego, pomniejszoną o kwotę należnego podatku. Do wniesienia wkładu w formie innej niż pieniężna przepis ust. 10 stosuje się odpowiednio. W przypadku gdy część wkładu budowlanego lub mieszkaniowego została sfinansowana z zaciągniętego przez spółdzielnię mieszkaniową kredytu na sfinansowanie kosztów budowy, podstawę opodatkowania powiększa się o kwotę kredytu, w części przypadającej na dany lokal.

Na podstawie art. 29 ust. 7 ww. ustawy do podstawy opodatkowania, o której mowa w ust. 6, wlicza się również inne opłaty wnoszone przez członków spółdzielni, które nie są wkładami budowlanymi lub mieszkaniowymi, wynikające z uczestniczenia członków spółdzielni w zobowiązaniach spółdzielni związanych z budową lub wynikające z ostatecznego rozliczenia kosztów budowy - zgodnie z postanowieniami statutu.

W świetle art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t.j. z 2003r. Nr 119 poz. 1116 ze zm.) członek spółdzielni wnosi wkład budowlany według zasad określonych w statucie i w umowie, o której mowa w ust. 1, w wysokości odpowiadającej całości kosztów budowy przypadających na jego lokal. Jeżeli część wkładu budowlanego została sfinansowana z zaciągniętego przez spółdzielnię kredytu na sfinansowanie kosztów budowy danego lokalu, członek jest obowiązany do spłaty tego kredytu wraz z odsetkami w części przypadającej na jego lokal.

W myśl art. 10 ust. 2 ww. ustawy, członek spółdzielni wnosi wkład mieszkaniowy według zasad określonych w statucie w wysokości odpowiadającej różnicy między kosztem budowy przypadającym na jego lokal a uzyskaną przez spółdzielnię pomocą ze środków publicznych lub z innych środków uzyskanych na sfinansowanie kosztów budowy lokalu. Jeżeli część wkładu mieszkaniowego została sfinansowana z zaciągniętego przez spółdzielnię kredytu na sfinansowanie kosztów budowy danego lokalu, członek jest obowiązany uczestniczyć w spłacie tego kredytu wraz z odsetkami w części przypadającej na jego lokal.

Z cytowanych wyżej przepisów wynika, iż podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług w przypadku praw spółdzielczych określa się wyłącznie w oparciu o wysokość poniesionych kosztów budowy danego lokalu - stanowiących bądź to wartość należnego wkładu mieszkaniowego/budowlanego, bądź to inne opłaty lecz wyłącznie związane z budową lub rozliczeniem kosztów budowy.

Jednocześnie zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 ww. ustawy zwalnia się od podatku dostawę obiektów budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyjątkiem obiektów i ich części, które mają być zasiedlone lub zamieszkane po raz pierwszy; zwolnienie nie dotyczy części budynków przeznaczonych na cele inne niż mieszkaniowe.

Zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16.

Jednocześnie w myśl ust. 4 ww. artykułu podatnicy, o których mowa w ust. 1-3, nie mają obowiązku wystawiania faktur, o których mowa w ust. 1 i 2, osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury.

Zgodnie z art. 111 ust. 1 ustawy o VAT, zwanej dalej ustawą o VAT, podatnicy dokonujący sprzedaży na rzecz osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej oraz rolników ryczałtowych są obowiązani prowadzić ewidencję obrotu i kwot podatku należnego przy zastosowaniu kas rejestrujących.

Od dnia 1 stycznia 2008r. do dnia 30 czerwca 2008r. obowiązywało rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 20 grudnia 2007r. w sprawie kas rejestrujących (Dz. U. Nr 245, poz. 1807).

Zgodnie § 2 ww. rozporządzenia zwalnia się do dnia 30 czerwca 2008r. z obowiązku ewidencjonowania sprzedaż w zakresie czynności wymienionych w załączniku do rozporządzenia.

Wśród czynności wymienionych w tym załączniku znajdują się m.in.

• w poz. 34 - Dostawa towarów i świadczenie usług przez podatnika na rzecz jego pracowników oraz przez spółdzielnie mieszkaniowe na rzecz członków lub innych osób, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu
  
• w poz. 36 - Dostawa nieruchomości.
  
  

Z dniem 1 lipca 2008r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 27 czerwca 2008r. w sprawie kas rejestrujących (Dz. U. Nr 113, poz. 720). Zgodnie z § 2 pkt 1 ww. rozporządzenia zwalnia się z obowiązku ewidencjonowania do dnia 31 grudnia 2008r. - sprzedaż w zakresie czynności wymienionych w załączniku do rozporządzenia.

Wśród czynności wymienionych w załączniku znajdują się m.in.

• w poz. 34 - Dostawa towarów i świadczenie usług przez podatnika na rzecz jego pracowników oraz przez spółdzielnie mieszkaniowe na rzecz członków lub innych osób, którym przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub które są własnościcielami lokali położonych w budynkach administracyjnych przez spółdzielnie mieszkaniowe, jak również przez wspólnoty mieszkaniowe na rzecz właścicieli lokali
  
• w poz. 36 - Dostawa nieruchomości.
  
  

Ze stanu faktycznego wynika, Spółdzielnia jest właścicielem mieszkań oddanych do użytkowania, zasiedlonych oraz na które ustanowiono spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych przed dniem 1 stycznia 1995r. W wyniku eksmisji wygasło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. Po opróżnieniu tego lokalu Spółdzielnia ogłosiła przetarg na ustanowienie odrębnej własności tego lokalu, stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Rzeczoznawca majątkowy wycenił nieruchomość i określił jej wartość rynkową w formie operatu szacunkowego. Z wartości rynkowej lokalu potrącane jest zadłużenie kredytowe wraz z odsetkami, kwoty zaległych opłat oraz koszty określenia wartości rynkowej lokalu i różnica wypłacana jest osobie uprawnionej. Od osoby obejmującej lokal w wyniku przetargu, Spółdzielnia uzyskała kwotę wyższą od wartości rynkowej lokalu. W wyniku rozliczenia powstała nadwyżka środków.

Mając zatem na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż podstawą opodatkowania przy dostawie towarów - ustanowienia na rzecz członka spółdzielni odrębnej własności lokalu jest wyłącznie wysokość należnego wkładu budowlanego/mieszkaniowego bądź inne opłaty lecz wyłącznie związane z budową lub rozliczeniem kosztów budowy. W przedmiotowym przypadku wkład mieszkaniowy stanowi wartość ustaloną przez rzeczoznawcę, różnica pomiędzy wartością rynkową lokalu a wartością przetargową nie zwiększa wartości wymaganego wkładu.

Zatem ww. różnica pomiędzy wartością rynkową lokalu a wartością przetargową nie zwiększa podstawy opodatkowania przy dostawie towarów - ustanowienia na rzecz członka spółdzielni odrębnej własności lokalu, a tym samym nie podlega ustawie o VAT. Reasumując, ze względu na to, iż przedmiotowa różnica nie podlega ustawie o VAT to zwolnieniem objęta jest tylko wartość rynkowa lokalu mieszkalnego zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10 czyli wartość ustalona przez rzeczoznawcę majątkowego w operacie szacunkowym tj. 128 840 zł.

Jeżeli członek Spółdzielni, na rzecz którego została ustanowiona odrębna własność lokalu, będący osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej nie zażądał wystawienia faktury z tytułu przedmiotowej transakcji to Spółdzielnia nie ma obowiązku dokumentowania jej fakturą. Zauważa się również, iż nie będzie istniał obowiązek zaewidencjonowania na kasie fiskalnej przedmiotowej transakcji, o ile będą miały zastosowanie ww. zwolnienia z obowiązku ewidencjonowania. Wówczas podstawę do zaewidencjonowania danej transakcji w rejestrze VAT stanowił będzie akt notarialny.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy oceniając całościowo należało uznać zanieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.