Pytanie:

Podatnik otrzymał fakturę VAT dokumentującą wpłatę zaliczki na zakup środka trwałego. W miesiącu wpłaty zaliczki nie wystąpiła sprzedaż. Czy ma prawo do odliczenia podatku VAT wynikającego z tej faktury i do jego bezpośredniego zwrotu?

Zgodnie z zasadą generalną zawartą w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) - zwanej dalej ustawą, w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Natomiast z art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy wynika, iż kwotę podatku naliczonego stanowi, z zastrzeżeniem ust. 3-7, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika, potwierdzających dokonanie przedpłaty (zaliczki, zadatku, raty), jeżeli wiązały się one z powstaniem obowiązku podatkowego. Podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego w rozliczeniu za okres, w którym otrzymał fakturę, albo za następny okres rozliczeniowy (art. 86, ust. 10 i 11 ustawy). Przy fakturze potwierdzającej dokonanie zaliczki, na zakup środka trwałego, dla skorzystania z prawa do odliczenia nie ma znaczenia fakt, iż podatnik nie ma prawa do rozporządzania towarem - art. 86 ust. 12 ustawy.

W przypadku jednak, gdy w danym okresie rozliczeniowym podatnik nie wykonał czynności opodatkowanej, kwotę podatku naliczonego za ten okres przenosi się do rozliczenia na następny okres rozliczeniowy - art. 86 ust. 19 ustawy.

Reasumując: w przypadku otrzymania faktury dokumentującej pobraną zaliczkę na zakup środka trwałego podatnik ma prawo do jej odliczenia. Jeśli w danym okresie rozliczeniowym nie wykonano żadnej czynności opodatkowanej, kwotę podatku naliczonego przenosi się do rozliczenia na następny okres rozliczeniowy. Podatnik nie ma więc prawa do zwrotu bezpośredniego.