Pytanie:

Czy przy ustalaniu wartości czynności w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku, należy uwzględnić wartość czynności niepodlegających opodatkowaniu?

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Strona wykonuje czynności opodatkowane, zwolnione oraz niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, m. in. dokonuje sprzedaży kart opłat drogowych i traktuje ją jako niepodlegającą opodatkowaniu. Wynagrodzeniem z tytułu tych czynności jest prowizja. Ponieważ podatnik nie jest w stanie wyodrębnić kwot podatku naliczonego związanego z czynnościami w stosunku do których przysługuje mu prawo do obniżenia podatku należnego, dlatego podatek naliczony powinien być rozliczany tzw. "strukturą".

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne swiadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 8 ust.1 w/w ustawy przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Wobec powyższego należy stwierdzić, że prowizje z tytułu dystrybucji kart opłat drogowych, jako nie wymienione w katalogu usług korzystających ze zwolnienia, bądź obniżonej stawki podatku, podlegają opodatkowaniu stawką podstawową tj. 22%.

W myśl art. 163 § 1 ustawy o VAT, jeżeli w 2003 r. podatnik osiągnął obrót przekraczający kwotę 30 000 zł z tytułu wykonywania czynności, które zgodnie z przepisami ustawy podlegałyby opodatkowaniu lub nie podlegałyby opodatkowaniu, przy obliczaniu kwoty podatku naliczonego podlegającego odliczeniu zgodnie z art. 90 w okresach rozliczeniowych od maja do grudnia 2004 r. przyjmuje się proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 3-8, wyliczoną na podstawie obrotów osiągniętych w 2003 r. z wykonywania tych czynności, uwzględniając zakres prawa do obniżenia kwoty podatku należnego, jaki wynika z ustawy. W przypadku gdy podatnik uzna jednak, że w odniesieniu do niego kwota osiągniętego w 2003 r. obrotu byłaby niereprezentatywna, stosuje się art. 90 ust. 9.

Zgodnie z art. 90 w/w ustawy w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku z którymi takie prawo nie przysługuje, tj. czynnościami zwolnionymi od VAT i niepodlegającymi ustawie o VAT, podatnik jest obowiązany do odrębnego określenia kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego. Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa powyżej, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego. Proporcję, ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo. Powyższą proporcję określa się procentowo w stosunku rocznym na podstawie obrotu osiągniętego w roku poprzedzającym rok podatkowy, w odniesieniu do którego jest ustalana proporcja.

W liczniku ustalonej proporcji uwzględnia się roczny obrót z tytułu czynności, w związku z którymi przysługiwało podatnikowi prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, tzn. wartość transakcji, które zgodnie z art. 86 ust. 1, 8, 9 w/w ustawy dają podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego.

W mianowniku natomiast uwzględnia się całkowity obrót uzyskany z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo, przy czym tak ustalony całkowity obrót pomniejsza się o wartość:

• obrotu z tytułu dostawy środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, podlegających amortyzacji, używanych przez podatnika na potrzeby jego działalności,

• sporadycznych transakcji dotyczących nieruchomości,

• sporadycznych usług pośrednictwa finansowego.

Wobec powyższego należy stwierdzić, że do wyliczenia omawianej wyżej proporcji należy włączyć całość obrotu z tytułu sprzedaży kart drogowych.