Pytanie:

Czy Spółka była zobowiązana do wystawienia faktury zaliczkowej w sytacji, gdy Spółka przed upływem 7 dni od daty otrzymania zaliczki dokonała zwrotu pełnej kwoty zaliczki na rzecz nabywcy (najemcy) i czy w takiej sytuacji po stronie Spółki powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług z tytułu otrzymanej zaliczki?

Stan faktyczny:

Spółka w ramach prowadzonej działalności gospodarczej jako wynajmujący zawarła umowę najmu lokalu, na podstawie której jej kontrahent (najemca) zobowiązany był do wpłacenia wynajmującemu zaliczek na poczet przyszłego najmu, w trzech równych transzach. Przed wydaniem przedmiotu najmu najemca wpłacił Spółce pierwsze dwie transze zaliczek, w związku z czym Spółka wystawiła dwie odrębne faktury zaliczkowe. Następnie Spółka zwróciła najemcy obie transze zaliczek w całości i wystawiła w związku z tym dwie faktury korygujące. Zaliczki zostały zwrócone najemcy w dniu 30.11.2005r. i z taką też datą Spółka wystawiła przedmiotowe faktury korygujące do wystawionych wcześniej faktur zaliczkowych. Spółka złożyła również oświadczenie o rozwiązaniu umowy najmu. W dniu 15 grudnia 2005r. najemca wpłacił trzecią transzę zaliczek, jednakże Spółka już w dniu 19 grudnia 2005r. zwróciła całą trzecią transzę zaliczek.

Na tle tych okoliczności Spółka sformułowała pytanie:

• Czy Spółka była zobowiązana do wystawienia faktury zaliczkowej w sytacji, gdy Spółka przed upływem 7 dni od daty otrzymania zaliczki dokonała zwrotu pełnej kwoty zaliczki na rzecz nabywcy (najemcy) i czy w takiej sytuacji po stronie Spółki powstał obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług z tytułu otrzymanej zaliczki?
  
  

Stanowisko Spółki

Zdaniem Spółki nie była ona zobowiązana do wystawienia faktury VAT zaliczkowej, jak również nie powstał po stronie Spółki obowiązek podatkowy w podatku VAT w związku z otrzymaniem zwróconej następnie zaliczki. Zdaniem Spółki obowiązek podatkowy powstaje z momentem wystawienia faktury, nie później niż 7 dnia od otrzymania zaliczki. Natomiast wobec zwrotu świadczenia określonego przez najemcę jako zaliczka przed upływem terminu do wystawienia faktury przez Spółkę nie powstał obowiązek wystawienia faktury, a co za tym idzie nie powstał także obowiązek podatkowy z tytułu wpłaconej i następnie zwróconej przed upływem 7 dni zaliczki. Zdaniem Spółki wpłacona przez najemcę kwota stanowiła przede wszystkim świadczenie nienależne wobec rozwiązania umowy najmu i co do zasady nie mogła być traktowana jako zaliczka (przedpłata).

Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, po przeanalizowaniu przedstawionego stanu faktycznego oraz obowiązującego stanu prawnego informuje co następuje:

Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wydania towaru lub wykonania usługi, z zastrzeżeniem ust. 2-21, art. 14 ust. 6, art. 20 i art. 21 ust. 1. Natomiast w myśl art. 19 ust. 11 ustawy o VAT jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części.

Na podstawie art. 106 ust. 1 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w art. 15, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16. Natomiast w myśl art. 106 ust 3 ustawy o VAT przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do części należności otrzymywanych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi. Jednocześnie zgodnie z art. 106 ust. 4 ustawy o VAT podatnicy, o których mowa w ust. 1-3, nie mają obowiązku wystawiania faktur, o których mowa w ust. 1 i 2, osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, iż w przypadku pobrania części należności (zaliczki) przed wykonaniem usługi ustawa o VAT przewiduje szczególny moment powstania obowiązku podatkowego, który powstaje z chwilą otrzymania części należności. Należy podkreślić, iż powstanie obowiązku podatkowego od otrzymanej zaliczki jest niezależne od momentu wystawienia faktury potwierdzającej jej otrzymanie. Równocześnie podatnik podatku od towarów i usług nie ma obowiązku wystawienia faktury VAT zaliczkowej w sytuacji, gdy otrzymał zaliczkę od osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, która nie żądała jej wystawienia.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż przed otrzymaniem trzeciej zaliczki Spółka dokonała w dniu 30 listopada 2005r. zwrotu wcześniej otrzymanych zaliczek, wystawiając jednocześnie faktury korygujące. Spółka złożyła również najemcy oświadczenie o rozwiązaniu umowy najmu. Tak więc podstawową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia jest określenie czy w przedmiotowej sprawie otrzymana kwota stanowiła zaliczkę na poczet wykonania przez Spółkę usług najmu.

Zdaniem tut. organu podatkowego należy uznać, iż niezależnie od tego, czy zerwanie umowy najmu było zasadne i prawnie dopuszczalne, czy też nie, to nie zmienia to faktu, iż czynność najmu nie została wykonywana. W konsekwencji otrzymana przez Spółkę kwota nie stanowiła zaliczki na poczet wykonania usług najmu.

W związku z powyższym fakt otrzymania przez Spółkę przedmiotowej kwoty i następnie jej zwrot nie powodował powstania obowiązku podatkowego, jak również nie rodził obowiązku wystawienia faktury VAT, jak i faktury korygującej.

Jednocześnie Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu informuje, iż przedmiotowa informacja o zakresie stosowania prawa podatkowego ma zastosowanie wyłącznie w przedstawionym stanie faktycznym i w stanie prawnym obowiązującym na dzień zaistnienia omawianego zdarzenia.

Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu informuje również, iż interpretacja nie jest wiążąca dla podatnika, płatnika lub inkasenta, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej ? do czasu jej zmiany lub uchylenia przez organ odwoławczy oraz do czasu zmiany przepisów prawnych.

Na podstawie art. 14a § 4 w związku z art. 236 § 1 i art. 236 § 2 pkt 1 oraz art. 239 w związku z art. 223 § 1 powołanej ustawy Ordynacja podatkowa, na niniejsze postanowienie służy zażalenie, które wnosi się do Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, za pośrednictwem tut. organu podatkowego w terminie 7 dni od dnia otrzymania niniejszego postanowienia.

Zażalenie podlega opłacie skarbowej. Zgodnie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000r. o opłacie skarbowej (Dz. U. Nr 86, poz. 960 ze zmianami) opłacie tej podlegają podania i załączniki do podań składane w sprawach indywidualnych z zakresu administracji publicznej. Szczegółowy wykaz przedmiotów opłaty skarbowej zawiera załącznik do ww. ustawy. Zgodnie z pozycją 1, części I, powołanego załącznika do ustawy o opłacie skarbowej z dnia 9 września 2000r. opłata skarbowa od podania wynosi 5zł natomiast zgodnie z poz. 2 opłata skarbowa od załącznika do podania wynosi 50gr.