Pytanie:

Jak należy rozliczyć podatek od towarów i usług naliczany od opłat za użytkowanie wieczyste?

W złożonym wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, zawartym w piśmie z dnia 23.02.2005 r. (data otrzymania przez tutejszy organ: 25.02.2005 r.), uzupełnionym pismem z dnia 28.02.2005 r. (data otrzymania przez tutejszy organ: 02.03.2005 r.), wnioskodawca stawia pytania:
- kiedy powstaje obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług w przypadku oddania nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste;
- w jakim terminie wystawia się fakturę w przypadku oddania nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste;
- czy Powiat (...)/Starostwo Powiatowe jest obowiązany każdemu użytkownikowi wieczystemu wystawić fakturę.

Zdaniem wnioskodawcy:
- w stosunku do opłat z tytułu oddania nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste ma zastosowanie art. 19 ust. 11 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), co oznacza, że są one opodatkowane podatkiem od towarów i usług w momencie otrzymania zapłaty, w tej części;
- fakturę stwierdzającą otrzymanie opłaty za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste wystawia się, zgodnie z § 17 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 971), nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym otrzymano część lub całość tejże opłaty;
- jedynie w przypadku, gdy użytkownikiem wieczystym jest osoba fizyczna nieprowadząca działalności gospodarczej Powiat (...)/Starostwo Powiatowe nie ma obowiązku wystawienia faktury stwierdzającej otrzymanie od tej osoby opłaty za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste, za wyjątkiem sytuacji, gdy osoba ta żąda wystawienia faktury.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bochni podzielił w pełni powyższe stanowiska wnioskodawcy. Oceniając stanowiska wnioskodawcy jako prawidłowe Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bochni zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatna dostawa towarów oraz odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Oddania nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste, zważywszy na to, iż ma charakter odpłatny i stanowi w rozumieniu art. 8 ustawy o podatku od towarów i usług świadczenie usług, na terytorium kraju, jest objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług, o ile czynność ta jest dokonywana przez podatnika działającego w takim charakterze. W myśl art. 15 ust. 1, 2 i 6 tejże ustawy organy władzy publicznej oraz urzędy obsługujące te organy niewątpliwie są podatnikami podatku od towarów i usług w zakresie realizowanych czynności na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Tak więc oddanie w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowej na podstawie umowy cywilnoprawnej, jako że jest dokonywane przez podatnika działającego w takim charakterze, jest objęte zakresem opodatkowania podatkiem od towarów i usług.

Mocą rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 28 stycznia 2005 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 17, poz. 150) z dniem 15.02.2005 r. został uchylony § 3a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.). Na podstawie § 3a rozporządzenia obowiązek podatkowy, w przypadku oddania w użytkowanie wieczyste nieruchomości gruntowych, powstawał z chwilą upływu terminu płatności poszczególnych opłat pobieranych z tego tytułu. Usunięcie z zapisów rozporządzenia szczegółowego momentu powstania obowiązku podatkowego powoduje, że obowiązek podatkowy powstaje na zasadach ogólnych. Z faktu, iż na mocy art. 71 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) za oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste pobiera się opłatę i opłaty roczne, które wnosi się przez cały okres użytkowania wieczystego w terminie do dnia 31 marca każdego roku z góry za dany rok, wypływa wniosek, że uiszczoną z góry za dany rok opłatę roczną należy rozpatrywać w kategoriach "zaliczki". Oznacza to w praktyce, że roczne opłaty z tytułu użytkowania wieczystego są opodatkowane w momencie otrzymania zapłaty. Zgodnie bowiem z art. 19 ust. 11 ustawy o podatku od towarów i usług, jeżeli przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą jej otrzymania w tej części.

Zasady wystawiania faktur, w tym zasady ich wystawiania w przypadkach, gdy przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część lub całość należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, reguluje art. 106 ustawy o podatku od towarów i usług oraz wydane w oparciu o zawartą w ust. 8 tego artykułu delegację ustawową rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 971). Zgodnie z § 17 ust. 1 i 2 w/w rozporządzenia w przypadkach, gdy przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi otrzymano część lub całość należności, w szczególności: przedpłatę, zaliczkę, zadatek, ratę, fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym otrzymano część lub całość należności od nabywcy, jak również fakturę wystawia się nie później niż siódmego dnia od dnia, w którym pobrano przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi każdą kolejną część należności (zaliczkę, przedpłatę, zadatek lub ratę).

Obowiązek wystawienia przez podatników podatku od towarów i usług faktury stwierdzającej m.in. dokonanie sprzedaży (zob. definicję sprzedaży zawartą w art. 2 pkt 22 ustawy o podatku od towarów i usług) lub otrzymanie części należności przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi, wynika z art. 106 ust. 1 i 3 ustawy o podatku od towarów i usług.Zgodnie bowiem z treścią art. 106 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podatnicy, o których mowa w art. 15 tejże ustawy, są obowiązani wystawić fakturę stwierdzającą m.in. dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy, z zastrzeżeniem ust. 2, 4 i 5 oraz art. 119 ust. 10 i art. 120 ust. 16. Na podstawie zaś ust. 3 art. 106 w/w przepis stosuje się odpowiednio do części należności otrzymywanych przed wydaniem towaru lub wykonaniem usługi. Zgodnie z art. 106 ust. 4 cytowanej ustawy o podatku od towarów i usług podatnicy, o których mowa w wyżej powołanych art. 106 ust. 1 i 3, nie mają obowiązku wystawienia faktur, o których mowa w tych przepisach, jedynie osobom fizycznym nie prowadzącym działalności gospodarczej. Jednakże na żądanie tych osób podatnicy są obowiązani do wystawienia faktury.

Powyższa interpretacja:
- dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia tego zdarzenia, traci swoją moc z chwilą zmiany przepisów jego dotyczących;
- nie jest wiążąca dla podatnika, wiąże natomiast właściwe dla wnioskodawcy organy podatkowe i organy kontroli skarbowej.

Pouczenie
Na powyższe postanowienie służy zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Krakowie za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w Bochni w terminie 7 dni od daty doręczenia niniejszego postanowienia.