Pytanie:

Pytanie Podatnika dotyczy obowiązku wystawiania przez Oddział przedsiębiorcy zagranicznego faktur dokumentujących sprzedaż usług, których realizację rozpoczęto przed dokonaniem rejestracji Oddziału w Polsce jako podatnika podatku od towarów i usług.

Zgodnie ze stanem faktycznym przedstawionym w złożonym zapytaniu, irlandzka Spółka P. z siedzibą w Dublinie zajmuje się w szczególności wykonywaniem usług w zakresie:

1)projektowania obiektów budowlanych wszystkich branż, tj. architektury, konstrukcji, instalacji elektrycznych, instalacji sanitarnych, dróg, placów oraz zagospodarowania terenu;

2)nadzorów budowlanych, autorskich i inwestorskich, dla inwestycji położonych miedzy innymi na terenie Polski.

W latach poprzednich P. podpisała szereg umów z organami samorządowymi, firmami i spółkami na terenie Polski na ww. zakres usług, które następnie były i są realizowane. Z treści umów wynika, że zazwyczaj prace są rozliczane w okresach 6 miesięcznych po zatwierdzeniu przez Zleceniodawcę każdego etapu. W wyniku przyjętej strategii rozwoju i coraz większego zaangażowania na rynku polskim P. zarejestrowała w Polsce Oddział, jako samodzielnego podatnika podatku od towarów i usług. Oddział rozpoczął działalność w dniu 1 kwietnia 2005 r. z siedzibą we Wrocławiu.

Wątpliwość Podatnika dotyczy zagadnienia, czy faktury za prace rozpoczęte przed dniem 1 kwietnia 2005 r. (data rozpoczęcia działalności przez Oddział), a zakończone po tej dacie, powinny być wystawione przez P. z siedzibą w Dublinie, czy przez jego Oddział, skoro obowiązek wystawiania faktur przypada na okres po rozpoczęciu działalności przez Oddział.

Zdaniem Podatnika, faktury powinny być wystawione przez Oddział przedsiębiorcy zagranicznego. Od strony formalno-prawnej P. i jego Oddział stanowią jedną całość. Biorąc jednak pod uwagę, że Oddział uzyskał status podatnika podatku od towarów i usług w Polsce, a tym samym powstało stałe miejsce prowadzenia działalności, to na nim (Oddziale) ciąży ten obowiązek, również co do prac wykonywanych przed jego powstaniem, a których odbiór następuje w chwili obecnej. Obowiązek ten, wynika również z art. 19 ust. 14 ustawy o podatku od towarów i usług, który stanowi, iż obowiązek podatkowy z tytułu wykonania prac przypada z chwilą częściowego odbioru usługi. Ponieważ, jak wskazano w złożonym wniosku, umowy zawarte pomiędzy P., a usługobiorcami zawierają postanowienia o rozliczeniu częściowym prac z chwilą dokonania ich odbioru, to obowiązek podatkowy przypada z tą chwilą i ciąży na Oddziale.

Zdaniem Naczelnika Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu przedstawione przez Podatnika stanowisko w sprawie jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) podatnikami podatku od towarów i usług są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 tego artykułu, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Działalność gospodarcza, zgodnie z brzmieniem art. 15 ust. 2 ustawy, obejmuje natomiast działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody, również wówczas, gdy czynność została wykonana jednorazowo w okolicznościach wskazujących na zamiar wykonywania czynność w sposób częstotliwy. Działalność gospodarcza obejmuje również czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Zasady tworzenia przez przedsiębiorców zagranicznych oddziałów zostały zawarte w ustawie z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 173, poz. 1807 ze zm.). Zgodnie z art. 85 ust. 1 ww. ustawy, dla wykonywania działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przedsiębiorcy zagraniczni mogą, na zasadzie wzajemności, o ile ratyfikowane umowy międzynarodowe nie stanowią inaczej, tworzyć oddziały z siedzibą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Natomiast zgodnie z treścią art. 5 pkt 4 wskazanej ustawy, przez oddział należy rozumieć wyodrębnioną i samodzielną organizacyjnie część działalności gospodarczej, wykonywaną przez przedsiębiorcę poza siedzibą przedsiębiorcy lub głównym miejscem wykonywania działalności. W myśl art. 86 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, przedsiębiorca zagraniczny tworzący oddział może wykonywać działalność gospodarczą wyłącznie w zakresie przedmiotu działalności przedsiębiorcy zagranicznego.

Wobec powyższego, oddział przedsiębiorcy zagranicznego jest podmiotem, za pośrednictwem którego zagraniczny przedsiębiorca podejmuje działalność gospodarczą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Stąd też, dla celów podatku od towarów i usług, rejestracja oddziału przedsiębiorcy zagranicznego jako podatnika, jest równoznaczna z rejestracją podmiotu zagranicznego w charakterze podatnika, o którym mowa w art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług. Zgodnie bowiem z treścią przepisu art. 96 ust. 1 ustawy, podmioty, o których mowa w art. 15 ustawy, są obowiązane przed dniem wykonania pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego zgłoszenie rejestracyjne.

Natomiast stosownie do brzmienia przepisu art. 106 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnicy, o których mowa w art. 15 ustawy, są obowiązani do wystawienia faktury stwierdzającej w szczególności dokonanie sprzedaży, datę dokonania sprzedaży, cenę jednostkową bez podatku, podstawę opodatkowania, stawkę i kwotę podatku, kwotę należności oraz dane dotyczące podatnika i nabywcy. Wobec powyższego, Oddział przedsiębiorcy zagranicznego, zarejestrowany zgodnie z przepisami art. 96 powołanej ustawy, obowiązany jest (od momentu rejestracji) do wystawiania faktur dokumentujących dokonywanie przez ten Oddział sprzedaży usług.

Zgodnie z art. 14a § 2 ustawy - Ordynacja podatkowa, niniejsza interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu sporządzenia wniosku.