Pytanie:

Podatnik w wyniku przetargu otrzymał zlecenie na wykonanie prac budowlanych polegających na wybudowaniu Polskiego Pawilonu na Światowej Wystawie EXPO 2005 w Aichi w Japonii. Wszelkie prace podlegały polskiemu i japońskiemu prawu budowlanemu. Wykonywane roboty podlegały państwowemu nadzorowi budowlanemu Japonii oraz służbom nadzoru budowlanego organizatora. Po zakończeniu prac dokonane zostały stosowne odbiory budowlane. Ponadto podatnik informuje, że w Polsce wykonano tylko półprodukty konstrukcji stalowej pawilonu. Natomiast montaż oraz końcowe wykonanie nastąpiło w Japonii. Do prac tych podatnik zatrudnił japońską firmę oraz japońskiego konsultanta do pozostałych robót budowlanych. Ze strony inwestora inspektorem nadzoru budowlanego był japoński przedstawiciel. Dokumentację wykonały zarówno polskie jak i japońskie firmy. Z Polski wyeksportowano półprodukty konstrukcji stalowej oraz materiały budowlane. Część konstrukcji wysłano na karnetach ATA, materiały na odprawie ostatecznej. Partnerem podatnika w tym przedsięwzięciu była niemiecka firma, która wykonała wszelkie instalacje elektryczne, gazowe, wod. kan., klimatyzację, windę itp. W związku z powyższym wątpliwości podatnika dotyczą kwestii czy opisane wyżej prace budowlane związane z budową Polskiego Pawilonu na EXPO 2005 w Japonii podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają :

1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju
2. eksport towarów
3. import towarów
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów

Przez świadczenie usług, o którym mowa wyżej, (zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy) rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. W przypadku świadczenia usług obowiązuje ogólna zasada zawarta w art. 27 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy, zgodnie z którą miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi - miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności - miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6 i art. 28.

Od wyżej cytowanej zasady ogólnej wprowadzone zostały pewne odstępstwa, gdzie w niektórych przypadkach miejsce świadczenia może być uzależnione od miejsca faktycznego świadczenia tych usług, od rodzaju lub przedmiotu związanego ze świadczonymi usługami, czy też od nabywcy danej usługi i jego siedziby. Do katalogu wyjątków od zasady ogólnej należą : usługi związane z nieruchomościami, usługi transportowe, usługi, które są opodatkowane w miejscu ich faktycznego świadczenia oraz ściśle określone usługi niematerialne. I tak zgodnie z zapisem art. 27 ust. 2 pkt 1 ustawy, w przypadku świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców majątkowych i pośredników w obrocie nieruchomościami oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego - miejscem świadczenia usług jest miejsce położenia nieruchomości. Natomiast w przypadku świadczenia usług reklamy, zgodnie z art. 27 ust. 4 pkt 2 w związku z ust. 3, na rzecz:

1. osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego lub,
2. podatników majacych siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż świadczącego usługę

• miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności, stały adres lub miejsce zamieszkania.

W przypadku świadczenia usług reklamy na terenie państwa trzeciego przez polskiego podatnika od towarów i usług na rzecz podmiotu polskiego, zastosowanie ma ogólna zasada wynikająca z art. 27 ust. 1 ustawy.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, iż w omawianej sprawie należy przede wszystkim określić w sposób prawidłowy rodzaj usługi, a następnie ustalić miejsce jej świadczenia.

Jednocześnie należy zaznaczyć, iż to na podatniku ciąży obowiązek właściwego zakwalifikowania usługi. W przypadku problemów z właściwym sklasyfikowaniem usługi podatnik powinien (dla własnego bezpieczeństwa) zwrócić się do Urzędu Statystycznego w Łodzi z prośbą o zaklasyfikowanie czynności przez niego wykonywanych. Jak wynika z przedmiotowego wniosku wykonywane przez podatnika usługi budowlane związane są z budową polskiego pawilonu dla celów Światowej Wystawy EXPO-2005 w Japonii. Zakwalifikowanie powyższych usług jako usług reklamowych, zdaniem organu podatkowego, jest nieuzasadnione, gdyż pod pojęciem usług reklamowych należy rozumieć wszelką działalność promocyjną, tzn. taką której celem jest informowanie odbiorców o istnieniu firmy oraz jakości oferowanych produktów lub usług w celu zwiększenia ich sprzedaży. Zdaniem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości usługi reklamowe obejmują również: nieodpłatne przekazywanie lub sprzedaż towarów po promocyjnych cenach, świadczenie usług promocyjnych według niższych stawek lub bez wynagrodzenia, czy też organizacja przyjęć, konferencji prasowych, seminariów lub bankietów promocyjnych.

Dotyczy to także wszelkich czynności stanowiących integralną część kampanii reklamowej, które przyczyniają się do reklamy produktu lub usługi, takich jak wytwarzanie przedmiotów wykorzystywanych w konkretnej reklamie, jak i przekazywanie odbiorcy - w ramach kampanii reklamowej - towarów lub świadczenia usług w trakcie imprez public relations, nawet jeśli towary te lub usługi - rozpatrywane odrębnie - nie zawierałyby treści reklamowych. Mając na uwadze wyżej cytowaną definicję usług reklamowych, usługi opisane w przedmiotowym wniosku, w ocenie organu podatkowego, nie mieszczą się w tej kategorii gdyż (jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego) są usługami budowlanymi ściśle związanymi z konkretną nieruchomością, jaką jest polski pawilon na wystawie EXPO 2005.

W związku z faktem, że nieruchomość ta zlokalizowana jest w Japonii, należy stwierdzić że w świetle wyżej przytoczonych przepisów ustawy, usługi te nie będą podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zatem, mając powyższe na uwadze, organ podatkowy stwierdza, iż usługa ta nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.