Pytanie:

W związku z rozbudową bazy produkcyjnej oraz unowocześnieniem bazy już istniejącej, Spółka ponosi znaczne nakłady inwestycyjne, w skład których wchodzą m.in. wydatki na zakup specjalistycznego oprogramowania sterującego procesami produkcyjnymi. Znaczna część powyższego oprogramowania nabywana jest przez Spółkę od kontrahentów zagranicznych, odpowiedzialnych za skonstruowanie na zlecenie Spółki konkretnych maszyn i urządzeń. Wskazane oprogramowanie dostarczane jest do Spółki w postaci licencji na użytkowanie, na ściśle zdefiniowanej liczbie stanowisk roboczych, bez prawa do powielania, udzielania sublicencji lub dekompilacji zakupionych programów i wprowadzania do ich kodu źródłowego jakichkolwiek zmian. Powyższe licencje dotyczą gotowych programów komputerowych, ogólnodostępnych na rynku usług informatycznych. W ocenie Spółki, w przedmiotowej sytuacji nie dochodzi do nabycia utworu w rozumieniu przepisów prawa autorskiego. Przy regulowaniu należności za nabyte oprogramowanie Spółka napotyka na wątpliwości interpretacyjne, związane z określeniem konsekwencji takich zakupów od podmiotów zagranicznych na gruncie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54 poz. 535 ze zm.) a konkretnie: czy w przypadku faktur wystawianych przez podmioty zagraniczne za dostarczane Spółce oprogramowanie, Spółka zobowiązana jest do naliczeniaa w Polsce należnego podatku VAT od takich transakcji, zgodnie z przepisem art. 27 ust. 3 i 4 ustawy o VAT?Zdaniem Spółki w przypadku zakupu od podmiotów zagranicznych oprogramowania wraz z licencjami, Spółka zobowiązana jest do rozpoznania w Polsce należnego podatku VAT zgodnie z przepisem art. 27 ust. 3 i 4 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Powyższy obowiązek powstaje niezależnie od kraju siedziby zagranicznego usługodawcy.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z kolei art. 8 ust. 1 pkt 1 przywołanej ustawy definiuje, iż przez świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 ustawy w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej. Sprzedaż oprogramowania jak również licencji stanowi zatem usługę, o której mowa w cytowanym art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług.
Podatek od towarów i usług jest podatkiem o charakterze terytorialnym. Opodatkowaniu w danym państwie podlegają tylko te czynności, które zostały wykonane w danym państwie a ściślej te czynności, które zostały uznane za wykonane w danym miejscu. W tym wypadku określenie miejsca świadczenia determinuje miejsce opodatkowania. Określenie miejsca świadczenia jest szczególnie istotne w przypadku usług, których świadczenie odbywa się pomiędzy podmiotami z różnych państw. Miejsca świadczenia w takiej sytuacji wskazuje jednocześnie państwo, w którym dana czynność winna zostać opodatkowana.
Zgodnie z ogólną zasadą zawartą w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług w przypadku świadczenia usług miejscem świadczenia usług jest miejsce, gdzie świadczący usługę posiada siedzibę, a w przypadku posiadania stałego miejsca prowadzenia działalności, z którego świadczy usługi - miejsce, gdzie świadczący usługę posiada stałe miejsce prowadzenia działalności; w przypadku braku takiej siedziby lub stałego miejsca prowadzenia działalności - miejsce stałego zamieszkania, z zastrzeżeniem ust. 2-6 i art. 28. Od tej ogólnej zasady regulującej miejsce powstania obowiązku podatkowego przewidziano w ustawie o podatku od towarów i usług szereg odstępstw, w zależności od rodzaju wykonywanej usługi. Szczególne zasady ustalania miejsca świadczenia dotyczą między innymi wymienionych we wskazanym przez Stronę przepisie art. 27 ust. 4 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług usług sprzedaży praw lub udzielania licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji praw autorskich, patentów, praw do znaków fabrycznych, handlowych, oddania do używania wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego, albo innych pokrewnych praw - w przypadku, gdy usługi te są świadczone na rzecz:
1) osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, posiadających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium państwa trzeciego lub
2) podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę
- miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi posiada siedzibę, stałe miejsce prowadzenia działalności, dla którego dana usługa jest świadczona, a w przypadku braku stałego miejsca prowadzenia działalności, stały adres lub miejsce zamieszkania (art. 27 ust. 3 ustawy).
Zgodnie z przedstawionym stanem faktycznym Spółka w związku z rozbudową i modernizacją bazy produkcyjnej nabywa od zagranicznych kontrahentów oprogramowania sterującego procesami produkcyjnymi. Nabycie przedmiotowego oprogramowanie następuje w drodze udzielenia licencji na użytkowanie. W związku z powyższym miejscem świadczenia przedmiotowych usług jest miejsce, gdzie nabywca usługi (Spółka) posiada siedzibę - art. 27 ust. 3 w związku z art. 27 ust. 4 pkt 1 ustawy).