Pytanie:

Kiedy płacę podatek VAT od zakupu samochodu, jeżeli prowadzę działalność w zakresie handlu samochodami ?

W odpowiedzi na pismo z dnia 6 września 2004r. uzupełnione w dniu 24 września 2004r., stanowiące zapytanie w zakresie podatku od towarów i usług, w szczególności czy nabywane w innych krajach Wspólnoty samochody używane podlegają opodatkowaniu na terytorium kraju, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Łódź - Bałuty działając na podstawie art. 14a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) informuje

Z ww. pism wynika, że jest Pan podatnikiem podatku od towarów i usług, który prowadzi działalność gospodarczą polegającą na handlu samochodami używanymi. Stosuje Pan szczególny sposób opodatkowania, tj. na podstawie marży. Samochody nabywane są na terytorium Unii Europejskiej, w krajach innych niż Polska i nabycie ich dokumentowane jest fakturami VAT

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju.

Przez wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa powyżej - zgodnie z art. 9 ust. 1 ww. ustawy - rozumie się nabycie prawa do rozporządzania jak właściciel towarami, które w wyniku dokonanej dostawy są wysyłane lub transportowane na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu przez dokonującego dostawy, nabywcę towarów lub na ich rzecz

Zgodnie z ust. 2 ww. art. 9 ustawy - przepis ust. 1 stosuje się pod warunkiem, że:

nabywcą towarów jest: m.in.
• podatnik, o którym mowa w art. 15, lub podatnik podatku od wartości dodanej, a nabywane towary mają służyć czynnościom wykonywanym przez niego jako podatnika, - z zastrzeżeniem art. 10.
dokonujący dostawy towarów jest podatnikiem, o którym mowa w ww. pkt 1 lit a.

Stosownie do ust. 3 ww. art. 9 ustawy - przepis ust. 1 stosuje się również, w przypadku gdy:

• nabywcą jest podmiot inny niż wymieniony w ust. 2 pkt 1;
• dokonujący dostawy towarów jest podmiot inny niż wymieniony w ust. 2 pkt 2 - jeżeli przedmiotem nabycia są nowe środki transportu.

W związku z tym w przypadku przywozu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej nabytego tam samochodu uznanego za nowy środek transportu, zawsze ma miejsce wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, które podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, niezależnie od statusu dostawcy i nabywcy, tj. czy są podatnikami podatku VAT, czy też podmiotami niebędącymi podatnikami.

Definicja nowego środka transportu dotycząca pojazdów lądowych zawarta jest w art. 2 pkt 10 lit. a ww. ustawy z dnia 11 marca 2004r. Zgodnie z którym - przez nowe środki transportu rozumie się przeznaczone do transportu osób lub towarów pojazdy lądowe wymienione w poz. 1 -4, 9, 10 i 15 - 20 załącznika nr 1 do ustawy, napędzane silnikiem o pojemności skokowej większej niż 48 centymetrów sześciennych lub o mocy większej niż 7,2 kilowatów, jeżeli przejechały nie więcej niż 6.000 km lub od momentu dopuszczenia ich do użytku upłynęło nie więcej niż 6 miesięcy; za moment dopuszczenia do użytku pojazdu lądowego uznaje się dzień, w którym został on pierwszy raz zarejestrowany w celu dopuszczenia do ruchu drogowego lub w którym po raz pierwszy podlegał on obowiązkowi rejestracji w celu dopuszczenia do ruchu drogowego w zależności od tego, która z tych dat jest wcześniejsza; jeżeli nie można ustalić dnia pierwszej rejestracji pojazdu lądowego lub dnia, w którym podlegał on pierwszej rejestracji, za moment dopuszczenia do użytku tego pojazdu uznaje się dzień, w którym został on wydany przez producenta pierwszemu nabywcy, lub dzień w którym został po raz pierwszy użyty dla celów demonstracyjnych przez producenta.

W przypadku nabycia przez podatnika podatku VAT samochodu używanego, tj. samochodu niespełniającego definicji nowego środka transportu, sprowadzonego z innego kraju Unii Europejskiej, opodatkowanie podatkiem od towarów i usług uzależnione jest od tego, czy wystąpi wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, o którym mowa w ww. art. 9 ust. 1 i 2 ustawy. Przypadki, w których nie wystąpi wewnątrzwspólnotowe nabycie zostały wymienione m.in. w art. 10 ust. 1 pkt 3 lit. a i pkt 4 ww. ustawy.

Nie uznaje się za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów - na podstawie ww. art. 10 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy - takiego nabycia, które nastąpiło w wyniku dokonania dostawy towarów, która to dostawa:

• nie stanowiła u polskiego podatnika, lub nie stanowiłaby u podatnika z innego niż Polska kraju unijnego odpłatnej dostawy towarów podlegającej opodatkowaniu
• stanowiłaby dostawę podlegającą opodatkowaniu ale dokonywaną przez polskiego podatnika zwolnionego podmiotowo, o którym mowa w art. 113 ust. 1 i 9, lub podatnika z innego niż Polska kraju unijnego, do którego miałyby zastosowanie podobne zwolnienia.

Ww. przypadki nie dotyczą dostawy towarów której przedmiotem są nowe środki transportu

Stosownie natomiast do ww. art. 10 ust. 1 pkt 4 ustawy - podatnik będący nabywcą nie będzie miał obowiązku naliczenia podatku należnego z tytułu wykonania czynności wymienionych w tym przepisie, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące warunki;

• przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów na terytorium Polski są towary używane, o których mowa w przepisie art. 120 ust. 1 pkt 4 ustawy,
• dostawa tych towarów jest opodatkowana podatkiem od wartości dodanej na terytorium państwa członkowskiego rozpoczęcia wysyłki lub transportu
• ww. towary zostały opodatkowane podatkiem od wartości dodanej na podstawie szczególnej procedury, tj. podstawę opodatkowania stanowi marża,
• nabywca posiada dokumenty jednoznacznie potwierdzające nabycie towarów na ww. zasadach

Tak więc w sytuacjach gdy nie występuje wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, transakcje takie nie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT na terytorium kraju.

Podatnik nie wykazuje tych transakcji w deklaracji podatkowej VAT-7 oraz w informacji podsumowującej za okresy kwartalne, o której mowa w art. 100 ww. ustawy o podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 ww. ustawy o podatku od towarów i usług wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów uznaje się za dokonane na terytorium państwa członkowskiego, na którym towary znajdują się w momencie zakończenia ich wysyłki lub transportu.

Generalną zasadą jest zatem, że każda transakcja stanowiąca wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów podlega opodatkowaniu w kraju nabywcy.

W przypadku gdy obie strony transakcji są czynnymi podatnikami VAT zarejestrowanymi dla celów prowadzonych transakcji wewnątrzwspólnotowych, wówczas dokonujący dostawy towarów stosuje stawkę podatku 0%, natomiast nabywca opodatkowuje transakcję stawką właściwą dla danego towaru w kraju, tj. w tym przypadku w Polsce, przy czym faktura wystawiona przez dostawcę towaru winna zawierać numery identyfikacyjne VAT dostawcy i nabywcy wraz z dwuliterowym kodem państwa.

Natomiast jeżeli dokonującym dostawy towarów jest podatnik podatku od wartości dodanej, który nie zarejestrował się dla celów transakcji wewnątrzwspólnotowych, wówczas dostawa taka podlega opodatkowaniu, zgodnie z przepisami obowiązującymi w kraju dostawcy; podatek naliczony wykazany na fakturze nie podlega odliczeniu przez nabywcę. Nabywca ma obowiązek opodatkować taką transakcję powtórnie w kraju jako, że jest to wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów.

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów - zgodnie z art. 106 ust. 7 ustawy - nabywca dokumentuje fakturami wewnętrznymi, wystawionymi zgodnie z § 28 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004r. w sprawie zwrotu podatku niektórym podatnikom, zaliczkowego zwrotu podatku, zasad wystawiania faktur, sposobu ich przechowywania oraz listy towarów i usług, do których nie mają zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług (Dz.U. Nr 97, poz. 971).

Podstawą opodatkowania wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów jest kwota, jaką nabywający jest obowiązany zapłacić - zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy. Przepis ust. 2 ww. art. 31 określa jakie składniki obejmuje podstawa opodatkowania, tj. podatki, cła, opłaty i inne należności płacone w związku z nabyciem towarów oraz wydatki dodatkowe, takie jak prowizje, koszty opakowania, transportu oraz ubezpieczenia, pobierane przez dostawcę od podmiotu dokonującego wewnątrzwspólnotowego nabycia. Przepis ust. 3 tego przepisu określa natomiast, które składniki są zaliczane do podstawy opodatkowania.

Obowiązek podatkowy w wewnątrzwspólnotowym nabyciu towarów - zgodnie z art. 20 ust. 5 ustawy - powstaje 15 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano dostawy towaru będącego przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia, z zastrzeżeniem ust. 6 - 9. Natomiast w myśl ust 6 ww. art. 20 ustawy, w przypadku gdy przed terminem, o którym mowa w ust. 5, podatnik podatku od wartości dodanej wystawił fakturę, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą wystawienia faktury.

Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 4 ww. ustawy - kwota podatku należnego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów wykazana na fakturze wewnętrznej stanowi jednocześnie kwotę podatku naliczonego, podlegającą odliczeniu.

wykazywane są w walutach obcych, określony został w § 37 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 kwietnia 2004r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 ze zm.).

Jednocześnie tut. Organ informuje, że w przypadku wewnątrzwspólnotowych transakcji sprzedaży towarów używanych pomiędzy podatnikami podatku VAT, na fakturach wystawianych przez dostawców stosujących opodatkowanie na podstawie marży z innych państw Wspólnoty powinna być zamieszczona stosowna adnotacja o szczególnej procedurze opodatkowania.

W przypadku zastosowania ogólnej procedury wewnątrzwspólnotowych dostaw zwolnionych z opodatkowania, w odniesieniu do innych krajów Wspólnoty - na wystawionych fakturach obowiązkowo powinna być wskazana podstawa prawna zastosowanego zwolnienia