Pytanie:

Czy w przedstawionym stanie faktycznym występuje zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym zwolnienie z obowiązku zapłaty PCC?

Jak stanowi art. 14a § 1 Ordynacji podatkowej stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym. W myśl art. 14a § 4 Ordynacji podatkowej , udzielenie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, o której mowa w § 1, następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie.

Stan faktyczny opisany przez wnioskodawcę.

Spółka zawiera od czasu do czasu ze swoimi pracownikami cywilnoprawne umowy pożyczki. Pożyczki udzielane są ze środków własnych Spółki i są nieoprocentowane, tzn. że pracownik jest obowiązany do zwrotu kwoty nominalnie odpowiadającej wysokości udzielonej pożyczki. Pożyczki udzielane są na różny okres i w różnej wysokości, zależnie od indywidualnych uzgodnień z pracownikiem, zawsze są jednak nieoprocentowane. Spłata pożyczki następuje w ratach.

Pytanie wnioskodawcy.

Czy w przedstawionym stanie faktycznym występuje zwolnienie z opodatkowania podatkiem VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym zwolnienie z obowiązku zapłaty PCC?

Stanowisko wnioskodawcy w sprawie.

Usługi pośrednictwa finansowego są zwolnione z podatku VAT, co oznacza, iż udzielanie pożyczek poza systemem bankowym przez zakład pracy zatrudnionym pracownikom jest zwolnione z opodatkowania podatkiem VAT, a tym samym nie podlega także, na podstawie art. 2 ust. 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, obowiązkowi zapłaty podatku PCC. Powyższe ma zastosowanie pomimo, iż Spółka nie wpisała usług finansowych do zakresu działalności ujawnionego w KRS. Podanie zakresu działalności w KRS nie determinuje bowiem zakresu działalności podlegającej opodatkowaniu podatkiem VAT, tym bardziej, że pożyczki udzielane są wyłącznie pracownikom Spółki. Reasumując, udzielanie pożyczek przez Spółkę może być traktowane jako usługi finansowe podlegające przepisom ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym niepodlegające ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ocena prawna stanowiska pytającego z przytoczeniem przepisów prawa.

Co do zasady, określonej w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. nr 54, poz. 535, ze zm.), zwanej dalej ustawą o VAT, opodatkowaniu podlegają dokonywane na terytorium kraju świadczenia odpłatne, w tym świadczenie usług, o których mowa w art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy o VAT na równi z odpłatnym świadczeniem usług traktuje się także usługi świadczone nieodpłatnie na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części.

Z przywołanego przepisu wynika, że nieodpłatnie świadczone usługi podlegają opodatkowaniu wówczas, gdy podatnikowi przysługiwało prawo, chociażby tylko w części, do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami.

Stan faktyczny przedstawiony w złożonym wniosku nie pozostawia żadnych wątpliwości, iż udzielanie pożyczek pracownikom na opisanych zasadach jest świadczeniem nieodpłatnym na cele osobiste tych pracowników.

Z przedstawionego stanu faktycznego można także wnioskować, iż udzielanie pożyczek jest czynnością sporadyczną, a zaangażowanie kadr i środków w te działania ma marginalne znaczenie w skali całego przedsiębiorstwa.

Jeżeli zatem Spółka nie ponosi kosztów (nie nabywa towarów i usług) bezpośrednio związanych z udzielaniem pożyczek, w szczególności takich, w stosunku do których przysługiwało Spółce prawo odliczenia podatku naliczonego, do czynności tych nie będzie miał zastosowania również przepis art. 8 ust. 2 ustawy.

W konsekwencji udzielenie przez Spółkę nieoprocentowanych pożyczek należy uznać za czynność niepodlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W tym stanie rzeczy nie ma znaczenia, czy udzielane pożyczki potencjalnie należy uznać za świadczenie usług pośrednictwa finansowego, korzystające ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. pkt 1 ustawy VAT. Zwolnić bowiem z opodatkowania można tylko taką czynność, która obowiązkowi podatkowemu podlega, a taka czynność, co wykazano powyżej, w rozpatrywanej sprawie nie występuje.

Wobec powyższego, mając na uwadze obowiązujące przepisy, należało uznać stanowisko zaprezentowane przez Spółkę za nieprawidłowe.

W kwestii konieczności opodatkowania umów pożyczek podatkiem od czynności cywilnoprawnych Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Sosnowcu odpowiedzi udzieli w odrębnym postanowieniu.