Pytanie:

Na podstawie artykułu 14a § 1 ustawy z dnia 29.08.1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz.U. Nr 137 poz. 926 z późn. zm.) Spółdzielnia zwraca się z wnioskiem w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego odnośnie kwalifikowalności podatku od towarów i usług zgodnie z Programem EQUAL (odliczenia podatku naliczonego) oraz opodatkowania podatkiem od towarów i usług dotacji (refundacji) otrzymanych od administratora Programu. Ze skierowanego do tut. Organu pisma wynika, że Wnioskodawca przystąpił do projektu realizowanego w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.Projekt realizowany jest w Partnerstwie 8 instytucji, które podpisały Umowę Bilateralną na rzecz Rozwoju regulującą zasady realizacji projektu. Projektem administruje Polski Komitet Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy w Lublinie, który jednocześnie jest beneficjentem otrzymanej dotacji. Wątpliwości podatnika dotyczą opodatkowania refundacji otrzymywanych przez Partnerów Programu od Administratora oraz kwalifikowalności podatku od towarów i usług dotyczącego zadań wykonywanych w ramach Programu EQUAL przez Partnerstwo na rzecz Rozwoju.

Projekt realizowany jest w Partnerstwie 8 instytucji, które podpisały Umowę Bilateralną na rzecz Rozwoju regulującą zasady realizacji projektu. Projektem administruje Polski Komitet Pomocy Społecznej Zarząd Okręgowy w Lublinie, który jednocześnie jest beneficjentem otrzymanej dotacji.

Z zakresu umowy o Partnerstwie na rzecz Rozwoju "Projekt @lterEgo" wynika, że działania będą realizowane w ramach tematu "Godzenie życia rodzinnego i zawodowego oraz ponowna intergracja kobiet i mężczyzn, którzy opuścili rynek pracy, poprzez wdrażanie bardziej elastycznych i efektywnych form organizacji pracy oraz działań towarzyszących" Programu Operacyjnego - Program Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL dla Polski 2004-2006 przyjętego rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie przyjęcia programu operacyjnego - Programu Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL dla Polski 2004-2006 (Dz. U. Nr 189, poz. 1948), dąży do osiągnięcia celów Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL w zakresie zwalczania wszelkich form dyskryminacji i nierówności na rynku pracy w drodze współpracy partnerskiej i ponadnarodowej.

W umowie zostały określone zadania dla każdego z partnerów.Realizacja Programu EQUAL obejmuje wykonanie przez Jednostkę zadań określonych w umowie polegających m.in. na: opracowaniu dokumentacji remontowo-budowlanej, przeprowadzeniu przetargów i nadzór nad remontem, remoncie i dostosowaniu pomieszczeń OORiI (Opiekuńczego Ośrodka Rehabilitacji i Integracji) i CPP (Centrum Promocji Pracy) oraz administrowaniu w/w pomieszczeniami i wyznaczeniu koordynatora działań programu.

Koszty ponoszone przez partnerów rozliczane będą na zasadzie refundacji.

Wątpliwości podatnika dotyczą opodatkowania refundacji otrzymywanych przez Partnerów Programu od Administratora oraz kwalifikowalności podatku od towarów i usług dotyczącego zadań wykonywanych w ramach Programu EQUAL przez Partnerstwo na rzecz Rozwoju. Jednostka stoi na stanowisku, że podatek od towarów i usług jest wydatkiem kwalifikowanym w ramach Programu EQUAL i nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego ze względu na fakt nie podlegania opodatkowaniu refundacji otrzymywanych od Administratora Projektu.Zgodnie z art.29 ust.1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54 poz. 535 z późn. zm.) podstawą opodatkowania jest obrót, z zastrzeżeniem ust. 2-22, art. 30-32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4. Obrotem jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Należy zauważyć, iż zwiększają podstawę opodatkowania (obrót) - a tym samym są faktycznie opodatkowane podatkiem VAT - tylko te dotacje, które związane są bezpośrednio ze świadczeniem usług, przy czym przez bezpośredni związek należy rozumieć sytuację, gdy dotacja taka została dokonana w celu dofinansowania świadczenia konkretnych usług.Powyższe stwierdzenie wynika z faktu, iż w sytuacji gdy podatnik w związku z dającym się zindywidualizować świadczeniem konkretnych usług otrzymuje odpowiadające całości, bądź części wynagrodzenie wypłacane przez podmiot inny niż kontrahent, jakiekolwiek dofinansowanie (dotację), to uznać należy, iż tego rodzaju dofinansowanie stanowi obok ceny należnej od nabywcy uzupełnienie podstawy opodatkowania podatkiem od towarów i usług z tytułu dokonanego świadczenia usług i podlega opodatkowaniu w/w podatkiem.Przez odpłatne świadczenie usług w świetle art.8 ust.1 w/w ustawy o VAT, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów, w tym również:
- przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej,
- zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji,
- świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.Za odpłatne świadczenie usług uznaje się także nieodpłatne świadczenie, niebędące dostawą, na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenia usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub części.

W przypadku usług wymienionych w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej postanowiono, że są one identyfikowane za pomocą tych klasyfikacji, z wyjątkiem usług elektronicznych. W powyższej definicji świadczenia usług podlegających opodatkowaniu, przyjęto generalnie, że są nimi wszelkie odpłatne świadczenia, niebędące dostawą towarów oraz te nieodpłatne świadczenia niezwiązane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, z którymi wiązało się prawo do odliczenia podatku od towarów i usług związanych z tymi usługami.

W świetle powyższego należy uznać, że realizacja celów Programu EQUAL nie jest usługą w rozumieniu ustawy z dnia 11 marca 2004 r., gdyż nie jest świadczeniem na rzecz jednostkowej osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej. W ramach realizacji programu EQUAL nie dochodzi bowiem do zobowiązania się beneficjentów do wykonania konkretnego świadczenia, gdyż Partnerstwo ustanowione jest dla realizacji generalnych celów, idei programu EQUAL a nie świadczenia skonkretyzowanych usług.

Ponadto w przypadku realizacji celów Programu EQUAL trudno jest wskazać usługobiorcę, a ponadto należy wykluczyć istnienie więzi prawnej między Partnerstwem na Rzecz Rozwoju (wykonawcą Programu) a podmiotami, które w przyszłości będą uzyskiwać korzyści wynikające z realizacji Programu. Należy także podkreślić, iż "usługodawca" nie otrzymuje wynagrodzenia od potencjalnych "usługobiorców" (otrzymuje wyłącznie zwrot kosztów z Europejskiego Funduszu Społecznego).

Zdaniem tut. Organu podatkowego czynności wykonywane przez Wnioskodawcę w ramach Programu EQUAL nie stanowią czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług, w szczególności nie stanowią świadczenia usług (o których mowa w art.8 ust.1 ustawy). Mając na względzie powyższe stwierdzenie w odniesieniu do stanu prawnego art.29 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług należy stwierdzić, iż dotacja otrzymana przez Partnerów programu od Administratora (Lidera) Projektu nie zwiększa obrotu, gdyż nie wlicza się do podstawy opodatkowania z uwagi na fakt, iż czynności świadczone przez Partnerów Programu nie stanowią świadczenia usług, a zatem pozostają poza zakresem ustawy o podatku od towarów i usług i nie podlegają opodatkowaniu w/w podatkiem.

Jednocześnie odnośnie kwalifikowalności podatku od towarów i usług wynikającego z faktur zakupu otrzymanych w ramach wykonywania zadań Programu EQUAL przez Partnerstwo na rzecz Rozwoju należy wskazać, iż podstawowe zasady dotyczące odliczenia podatku naliczonego zostały sformułowane w art.86 ust.1 ustawy o podatku VAT. Zgodnie z powołanym przepisem w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art.15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art.114, art.119 ust.4, art.120 ust.17 i 19 oraz art.124. Z treści tego przepisu wynika, iż : prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, przysługuje podatnikowi jedynie "w zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych". Przedstawiona zasada wyłącza możliwość dokonywania odliczenia podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, w przypadku ich wykorzystywania do wykonywania czynności zwolnionych oraz niepodlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Natomiast w myśl zasady 7 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 448/2004 z dnia 10.03.2004 r. (Dz. U. UE L nr 193, poz. 39 z 29.07.2000 r. z późn. zm.) ustanawiającego szczególne zasady wprowadzenia rozporządzenia Rady (WE) nr 1260/1999 w sprawie kwalifikowania wydatków związanych z projektami współfinansowanymi z Funduszy Strukturalnych podatek od towarów i usług nie jest kosztem kwalifikowanym. W drodze wyjątku podatek od towarów i usług może stanowić koszt kwalifikowany tylko wówczas, gdy jest poniesiony przez podmiot realizujący projekt. Sytuacja taka ma miejsce gdy podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego lub uzyskania jego zwrotu.

Mając powyższe na uwadze oraz przedstawiony przez Jednostkę w zapytaniu stan faktyczny sprawy, dla ustalenia i realizacji prawa do odliczenia podatku naliczonego niezbędne jest dokonanie w szczególności analizy pod kątem istnienia związku tegoż podatku naliczonego z czynnościami opodatkowanymi.

Z przedstawionego przez Podatnika stanu faktycznego wynika, iż czynności wykonywane w ramach Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL są nieodpłatne i polegają na wykonywaniu określonych w umowie zadań. Realizacja tych zadań, zgodnie z przedstawioną w przedmiotowym postanowieniu analizą nie stanowi zatem odpłatnej dostawy towarów ani odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu przepisów ustawy o podatku od towarów i usług, a więc nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. Równocześnie należy zauważyć, iż w sytuacji dokonywania zakupów (ponoszenia wydatków) na potrzeby realizacji programu EQUAL, Partnerom Programu nie przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony, gdyż zakupy te nie wiążą się z czynnościami opodatkowanymi. A zatem podatek od towarów i usług może zostać uznany za koszt kwalifikowany. Mając na uwadze przedstawiony powyżej stan faktyczny oraz unormowania prawne mające zastosowanie w niniejszej sprawie należy stwierdzić, iż podatek od towarów i usług winien zostać uznany za koszt kwalifikowany jeżeli z natury przedsięwzięć finansowanych ze środków Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL wynika, iż nie generują one opodatkowanych przychodów.

Tut. Organ dokonał również analizy przedstawionego przez Podatnika stanu faktycznego w świetle przepisów rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27.04.2004 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 97, poz. 970 z późn. zm.), a w szczególności rozdziału 12-tego rozporządzenia określającego przypadki, w których kwota podatku naliczonego może być zwrócona jednostce dokonującej nabycia (importu) towarów i usług finansowanego ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej, oraz warunki i tryb dokonywania tego zwrotu. Jak wynika z pisma Podatnika środki w ramach programu nie stanowią bezzwrotnej pomocy zagranicznej w rozumieniu §6 ust.3 i ust.4 rozporządzenia, a co za tym idzie, Podatnik nie może się ubiegać o zwrot podatku VAT w trybie określonym w rozdziale 12 rozporządzenia, gdyż przepisy te nie będą miały w tym przypadku zastosowania.

Biorąc pod uwagę wyżej przytoczony stan prawny stwierdzić należy, iż stanowisko Jednostki jest prawidłowe; dotacja otrzymana przez Partnerów programu od Administratora (Lidera) Projektu nie zwiększa obrotu, gdyż nie wlicza się do podstawy opodatkowania z uwagi na fakt, iż czynności świadczone przez Partnerów Programu nie stanowią świadczenia usług, a zatem pozostają poza zakresem ustawy o podatku od towarów i usług i nie podlegają opodatkowaniu w/w podatkiem a zatem podatek od towarów i usług winien zostać uznany za koszt kwalifikowany jeżeli z natury przedsięwzięć finansowanych ze środków Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL wynika, iż nie generują one opodatkowanych przychodów.