Pytanie:

Czy ustanowienie na rzecz Spółki prawa użytkowania wieczystego gruntu, na którym posadowiony jest obiekt stacji transformatorowej, stanowiący własność Spółki, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Zgodnie z brzmieniem art. 14 a § 1 cyt. ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa - stosownie do swojej właściwości naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym.

W myśl art. 14a § 4 cytowanej ustawy, udzielenie interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, o której mowa w § 1, następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż Skarb Państwa reprezentowany przez Podatnika "X", wykonującego zadania z zakresu administracji rządowej, zamierza przekazać na rzecz Podmiotu "Y"w wieczyste użytkowanie nieruchomość w trybie art. 37 ust. 3 ustawy z dnia 21.08.1997 roku o gospodarce nieruchomościami.

Na przedmiotowym gruncie posadowiony jest obiekt stacji transformatorowej wybudowany kosztem i staraniem Podmiotu "Y" i wchodzący w skład przedsiębiorstwa energetycznego (wartość stacji wynosi 36.000,00 zł).

Obiekt stacji transformatorowej stanowi urządzenie w rozumieniu art. 49 Kodeksu cywilnego.

Wątpliwości podatnika dotyczą opodatkowania podatkiem od towarów i usług przekazania w wyżej opisanym stanie faktycznym nieruchomości w użytkowanie wieczyste.

Zgodnie ze stanowiskiem wnioskodawcy zawartym we wniosku - ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu powinno zostać opodatkowane podatkiem od towarów i usług według stawki 22%. Natomiast obiekt stacji transformatorowej - zgodnie z art. 49 Kodeksu cywilnego - nie należy do części składowych gruntu i stanowi już własność przedsiębiorstwa, zatem nie będzie podlegał przeniesieniu, a w związku z tym opodatkowaniu podatkiem VAT.

Tutejszy organ dokonuje oceny prawnej zaprezentowanego stanowiska jak niżej:

Stosownie do art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług (...) podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ww. ustawy o VAT przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...), natomiast przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (zgodnie z brzmieniem art. 8 ust. 1 ustawy o VAT).

Kierując się brzmieniem art. 8 ust. 2 ustawy o VAT - nieodpłatne świadczenie usług nie będące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub w części, traktuje się jak odpłatne świadczenie usług.

Prawo użytkowania wieczystego jest prawem rzeczowym, którego treść i granice zostały określone zasadniczo w przepisach Kodeksu cywilnego (ustawa z dnia 23.04.1964r., Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) oraz w ustawie z dnia 21.08.1997r. gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.).

Kierując się brzmieniem art. 232 § 1 Kodeksu cywilnego grunty stanowiące własność Skarbu Państwa położone w granicach administracyjnych miast oraz grunty Skarbu Państwa położone poza tymi granicami, lecz włączone do planu zagospodarowania przestrzennego miast i przekazane do realizacji zadań jego gospodarki, a także grunty stanowiące własność jednostek samorządu terytorialnego lub ich związków mogą być oddawane w użytkowanie wieczyste osobom fizycznym i osobom prawnym.

Zgodnie z treścią art. 46 § 1 cyt. Kodeksu cywilnego - nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności.

Natomiast w myśl art. 48 k.c. - z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, do części składowych gruntu należą w szczególności budynki i inne urządzenia trwale z gruntem związane, jak również drzewa i inne rośliny od chwili zasadzenia lub zasiania.

Powyższy przepis prawny jest wyrazem zasady ujętej w art. 191 k.c., zgodnie z którą własność nieruchomości rozciąga się na rzecz ruchomą, która została połączona z nieruchomością w taki sposób, że stała się jej częścią składową.

Wyjątek od zasady wyrażonej w art. 48 k.c. stanowi art. 49 k.c., zgodnie z którym urządzenia służące do doprowadzania lub odprowadzania wody, pary, gazu, prądu elektrycznego oraz inne urządzenia podobne nie należą do części składowych gruntu lub budynku, jeżeli wchodzą w skład przedsiębiorstwa lub zakładu.

Biorąc powyższe pod uwagę - w przypadku połączenia urządzeń, o których mowa w art. 49 k.c., z urządzeniami przedsiębiorstwa zajmującego się dostawą wody, energii itp. urządzenia związane z gruntem tracą charakter części składowej gruntu, wchodząc w skład przedsiębiorstwa, z którym zostały połączone.

Z chwilą połączenia z siecią urządzeń danego przedsiębiorstwa urządzenia te stają się przedmiotem własności podmiotu prowadzącego przedsiębiorstwo. Natomiast jeśli urządzenia te nie wchodzą w skład przedsiębiorstwa, wówczas stanowią część składową gruntu, czyli przedmiot własności właściciela nieruchomości gruntowej.

Zgodnie z brzmieniem art. 37 ust. 3 cyt. ustawy z dnia 21.08.1997r. o gospodarce nieruchomościami wojewoda - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, a odpowiednia rada lub sejmik - w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność jednostki samorządu terytorialnego, odpowiednio w drodze zarządzenia lub uchwały, mogą zwolnić z obowiązku zbycia w drodze przetargu nieruchomości przeznaczone pod budownictwo mieszkaniowe lub na realizację urządzeń infrastruktury technicznej albo innych celów publicznych, jeżeli cele te będą realizowane przez podmioty, dla których są to cele statutowe i których dochody przeznacza się w całości na działalność statutową. Przepis ten stosuje się również, gdy sprzedaż nieruchomości następuje na rzecz osoby, która dzierżawi nieruchomość na podstawie umowy zawartej co najmniej na 10 lat, jeżeli nieruchomość ta została zabudowana na podstawie zezwolenia na budowę. Przepisu tego nie stosuje się, w przypadku gdy o nabycie nieruchomości ubiega się więcej niż jeden podmiot spełniający powyższe warunki.

Z wniosku złożonego przez Podatnika "X" wynika, iż Skarb Państwa, będący właścicielem gruntu, zamierza ustanowić na rzecz Podmiotu "Y" prawo wieczystego użytkowania gruntu, natomiast obiekt stacji transformatorowej stanowi własność Podmiotu "Y", na rzecz którego jest ustanawiane prawo wieczystego użytkowania (zgodnie z wnioskiem Podatnika - nie będzie podlegało przeniesieniu prawo własności obiektu stacji transformatorowej).

Zatem z uwagi na powyższe oraz istniejące w przedmiotowej sprawie wątpliwości podatnika rozważenia wymaga czynność, którą wnioskodawca zamierza dokonać na rzecz Podmiotu "Y" na ustanowieniu prawa wieczystego użytkowania gruntu.

Zgodnie z treścią cyt. art. 7 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług przez dostawę towarów rozumie się co do zasady przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Zatem oddanie nieruchomości gruntowej nie mieści się w zakresie definicji dostawy towarów, zawartej w cytowanym wyżej przepisie, albowiem nie daje użytkownikowi wieczystemu prawa do rozporządzania gruntem jak właściciel (zgodnie z art. 233 Kodeksu cywilnego użytkownik wieczysty może korzystać z gruntu w granicach określonych przez ustawy, zasady współżycia społecznego oraz umowę o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste), ani nie zostało wymienione pośród praw wskazanych w art. 7 ust. 1 ustawy o VAT.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mające osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

Z uwagi na fakt, iż oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste jest świadczeniem na rzecz innego podmiotu i nie jest jednocześnie dostawą towarów, należy uznać, iż jest ono świadczeniem usług w rozumieniu przepisu art. 8 ust. 1 ustawy o VAT.

Zgodnie z treścią art. 41 ust. 1 ustawy o VAT ustanowienie prawa użytkowania wieczystego gruntu podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług stawką podstawową w wysokości 22%.

Zgodnie z art. 14a § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, niniejsza interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę oraz stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania niniejszego postanowienia.

Zgodnie z art. 14b § 1 i § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, interpretacja nie jest wiążąca dla wnioskodawcy, wiąże natomiast właściwe dla wnioskodawcy organy podatkowe i organy kontroli skarbowej, do czasu jej zmiany lub uchylenia.