Istota interpretacji:

Czy przy istniejącej między małżonkami z mocy ustawy wspólności majątkowej (wspólność ustawowa) nieodpłatne przekazanie w formie aktu notarialnego przez jednego z współmałżonków drugiemu współmałżonkowi przedsiębiorstwa w ujęciu art. 55 Kodeksu cywilnego będzie w świetle art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn z dnia 28.07.1983 r. (Dz. U. 2004.142.1514 z późn. zm.) stanowiło czynność prawną wykraczającą poza normatywny zakres obowiązywania ww. ustawy i będzie oznaczało, iż nie podlega ono opodatkowaniu podatkiem określonym ww. ustawą?

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Małżonek prowadzący działalność gospodarczą na podstawie wpisu do ewidencji działalności i zarządzający samodzielnie majątkiem przedsiębiorstwa, przy istniejącej między małżonkami z mocy ustawy wspólności majątkowej (wspólność ustawowa) zamierza w formie aktu notarialnego przekazać przedsiębiorstwo w ujęciu art. 55 Kodeksu cywilnego współmałżonkowi.

Pismem z dnia 08.08.2008 r. Nr IPPB2/436-262/08-2/AS wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, poprzez określenie czy Wnioskodawca wystąpił z pytaniem o skutki podatkowe nieodpłatnego przekazania przedsiębiorstwa dla siebie, czy dla małżonki, a także o sprecyzowanie treści pytań oraz przyporządkowanie konkretnych pytań do poszczególnych podatków. Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 12.08.2008 r. Wnioskodawca wniosek uzupełnił w terminie pismem z dnia 18.08.2008 r. (data nadania 18.08.2008 r., data wpływu 20.08.2008 r.) poprzez wskazanie, iż Wnioskodawca wystąpił z zapytaniem o skutki podatkowe nieodpłatnego przekazania przedsiębiorstwa w stosunku do swojej osoby, a także sprecyzował pytanie z zakresu ustawy o podatku od spadków i darowizn w związku z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych. W załączeniu Wnioskodawca przesłał także kserokopię uprzednio uiszczonej opłaty w łącznej kwocie 225,00 zł.

Niniejsza interpretacja dotyczy ustawy o podatku od spadków darowizn.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy przy istniejącej między małżonkami z mocy ustawy wspólności majątkowej (wspólność ustawowa) nieodpłatne przekazanie w formie aktu notarialnego przez jednego z współmałżonków drugiemu współmałżonkowi przedsiębiorstwa w ujęciu art. 55 Kodeksu cywilnego będzie w świetle art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn z dnia 28.07.1983 r. (Dz. U. 2004.142.1514 z późn. zm.) stanowiło czynność prawną wykraczającą poza normatywny zakres obowiązywania ww. ustawy i będzie oznaczało, iż nie podlega ono opodatkowaniu podatkiem określonym ww. ustawą...

Zdaniem Wnioskodawcy:

Wnioskodawca jest zdania, że przy istniejącej między małżonkami z mocy ustawy wspólności majątkowej (wspólność ustawowa) nieodpłatne przekazanie w formie aktu notarialnego przez jednego z współmałżonków drugiemu współmałżonkowi przedsiębiorstwa w ujęciu art. 55 Kodeksu cywilnego w świetle art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn z dnia 28.07.1983 r. (Dz. U. 2004.142.1514 z późn. zm.) stanowi czynność prawną wykraczającą poza normatywny zakres obowiązywania ww. ustawy i oznacza, iż nie podlega ono opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn.

Czynności tej nie należy traktować jako źródła przychodu podlegającego przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn, ponieważ majątek firmy jest majątkiem stanowiącym wspólność majątkową małżonków (przy czym małżonek prowadzący działalność gospodarczą jedynie samodzielnie zarządza majątkiem służącym wykonywaniu działalności gospodarczej - stanowią o tym przepisy ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy - Dz. U. nr 9, poz. 59 ze zm.).

Art. 31. § 1. Z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

Art. 341. Każdy z małżonków jest uprawniony do współposiadania rzeczy wchodzących w skład majątku wspólnego oraz do korzystania z nich w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez drugiego małżonka.

Art. 35. W czasie trwania wspólności ustawowej żaden z małżonków nie może żądać podziału majątku wspólnego. Nie może również rozporządzać ani zobowiązywać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku.

Wspólność ustawowa, jako ściśle związana ze stosunkiem prawnym o charakterze osobistym zachodzącym między małżonkami (małżeństwem), jest współwłasnością łączną (art. 196 § 1 k.c.). Jej charakterystycznymi, istotnymi cechami, różniącymi ją od współwłasności w częściach ułamkowych, jest to, że:

1. jest to wspólność bezudziałowa,
2. w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego i nie mogą wyzbyć się ich na rzecz osób trzecich, a co więcej, stosownie do art. 35, żadne z małżonków nie może rozporządzić ani nawet zobowiązać się do rozporządzania udziałem, który w razie ustania wspólności przypadnie mu w majątku wspólnym lub w poszczególnych przedmiotach należących do tego majątku ani żądać podziału majątku wspólnego. Poza tym, w odróżnieniu od współwłasności w częściach ułamkowych, która jest prawem własności kilku osób do jednej rzeczy (art. 195 § 1 k.c.), wspólność ustawowa jest wspólnością masy majątkowej mieszczącej się w pojęciu mienia określonego w art. 44 k.c., mogącej obejmować wiele różnych praw majątkowych (własność, użytkowanie wieczyste, prawa obligacyjne).

Na tle przedstawionego zdarzenia przyszłego, stwierdzam, co następuje.

Zgodnie z zapisem art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 142, poz. 1514 ze zm.) podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej "podatkiem", podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

1. dziedziczenia, zapisu, dalszego zapisu, polecenia testamentowego;
2. darowizny, polecenia darczyńcy;
3. zasiedzenia;
4. nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
5. zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
6. nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca zamierza nieodpłatnie przekazać w formie aktu notarialnego żonie przedsiębiorstwo, w rozumieniu art. 55 Kodeksu cywilnego.

Jeżeli nieodpłatne przekazanie w formie aktu notarialnego przez jednego małżonka drugiemu przedsiębiorstwa będzie stanowiło jedną z czynności wymienionych w art. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn będzie podlegało przepisom ustawy o podatku od spadków i darowizn. Z uwagi na to, że powyższa czynność będzie dokonana przez męża na rzecz żony będzie wówczas możliwość zastosowania zwolnienia, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn po spełnieniu przez obdarowaną warunków wynikających z powyższego przepisu. Nadmienia się, że zgodnie z art. 5 powyższej ustawy obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy rzeczy i praw majątkowych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Złożenie przez Wnioskodawcę fałszywego oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej powoduje, że niniejsza interpretacja indywidualna nie wywołuje skutków prawnych (art. 14b § 4 Ordynacji podatkowej).

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, ul. Piotrkowska 135, 90-434 Łódź po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.