Istota interpretacji:

Czy pożyczka udzielona spółce jawnej przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą będącą podatnikiem podatku od towarów i usług jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych?

Z uwagi na stwierdzone braki formalne wniosku pismem z dnia 14 stycznia 2011r. znak: IBPB II/1/436-295/10/AA, wezwano wnioskodawcę do ich uzupełnienia. Uzupełnienia dokonano w dniu 25 stycznia 2011r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca-spółka jawna w dniu 25 października 2010r. zaciągnął pożyczkę w wysokości 250.000 zł, na okres jednego roku, od osoby prowadzącej działalność gospodarczą.

Po upływie roku wnioskodawca zwróci pożyczoną kwotę wraz z należnymi odsetkami w wysokości 10%. Na część odsetkową osoba prowadząca działalność gospodarczą wystawi fakturę VAT z VAT zwolnionym, ponieważ jest to usługa finansowa. Zawarta umowa zawiera zapis "Właściciel oddaje w użytkowanie Użytkownikowi kwotę 250.000 zł na okres od 25 października 2010r. do 25 października 2011r. i przenosi własność tej kwoty na czas trwania umowy. Po upływie powyższego okresu Użytkownik zobowiązuje się zwrócić Właścicielowi 250.000 zł wraz z należnymi odsetkami w wysokości 10% rocznie za cały czas trwania umowy". Główna działalność gospodarcza pożyczkodawcy nie dotyczy usług udzielania pożyczek, jednakże wpis do EDG zawiera oznaczenie PKD - 64.92.Z, 64.99.Z i 66.19.Z. Pożyczka udzielona została w celu rozpoczęcia działalności w zakresie usług udzielania pożyczek gotówkowych poza systemem bankowym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy czynność udzielenia pożyczki przez osobę prowadzącą działalność gospodarczą spółce jawnej podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych w związku z przepisem art. 2 pkt 4 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych...

Zdaniem wnioskodawcy, czynność otrzymania pożyczki od osoby prowadzącej działalność gospodarczą nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych z uwagi na to, że jedna ze stron tej transakcji występowała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. Udzielenie przedmiotowej pożyczki niewątpliwie jest usługą sklasyfikowaną w Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług pod symbolem 65.22.10 – udzielenie pożyczek poza systemem bankowym. To oznacza, iż osoba prowadząca działalność gospodarczą, udzielając przedmiotowej pożyczki odpłatnie, świadczyła dla wnioskodawcy usługę pośrednictwa finansowego.

Wnioskodawca stwierdza, iż z przepisu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług wynika, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemającej osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2 ww. ustawy bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wyłącza się z opodatkowania umowy pożyczki, gdy którakolwiek ze stron tej umowy jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

Wnioskodawca jest zdania, iż na podstawie dyspozycji przepisu art. 43 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w związku z pozycją 3 załącznika nr 4 do ww. ustawy, usługi pośrednictwa finansowego korzystają ze zwolnienia z podatku od towarów i usług. Oznacza to więc, że wnioskodawca w przedmiotowej transakcji jest zwolniony z podatku od towarów i usług. Oznacza to również, że przedmiotowa czynność udzielenia pożyczki w związku z przepisem art. 4 pkt 2 lit. b) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest – zgodnie ze złożonym wnioskiem – ocena stanowiska wnioskodawcy tylko i wyłącznie w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych.

Przepis art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 09 września 2000r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz. U. z 2010r. Nr 101, poz. 649 ze zm.) zawiera zamknięty katalog czynności podlegających opodatkowaniu tym podatkiem. Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. b) ww. ustawy, podatkowi temu podlegają umowy pożyczki pieniędzy lub rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku.

Ponieważ w ustawie brak jest definicji umowy pożyczki, w tym zakresie należy posiłkować się uregulowaniami zawartymi w ustawie Kodeks cywilny. W myśl art. 720 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. – Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego pożyczkę określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy lub tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Stosownie do art. 4 pkt 7 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży, przy umowie pożyczki, na biorącym pożyczkę.

W ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano jednak sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne, nne niż umowa spółki i jej zmiany, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności jest:

1. opodatkowana podatkiem od towarów i usług,
2. zwolniona z podatku od towarów i usług, z wyjątkiem:
   • umów sprzedaży i zamiany, których przedmiotem jest nieruchomość lub jej część, albo prawo użytkowania wieczystego, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub prawo do miejsca postojowego w garażu wielostanowiskowym lub udział w tych prawach,
   • umowy sprzedaży udziałów i akcji w spółkach handlowych.
   
   
   

Należy jednak zaznaczyć, że o wyłączeniu z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych nie decyduje okoliczność, że strony (lub strona) tej umowy posiadają generalnie status podatnika podatku od towarów i usług, lecz wyłącznie fakt, że jedna ze stron z tytułu dokonania tej konkretnej czynności jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest z tego podatku zwolniona.

W związku z tym należy podkreślić, iż jakkolwiek zapytanie wnioskodawcy dotyczy opodatkowania umowy pożyczki podatkiem od czynności cywilnoprawnych, to jednak w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia wymaga kwestia czy powyższa transakcja będzie podlegać regulacjom ustawy o podatku od towarów i usług, bowiem ocena ta ma zasadnicze znaczenie dla ewentualnego objęcia jej podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Objęcie tej czynności podatkiem od towarów i usług może bowiem skutkować wyłączeniem obowiązku podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 4 ww. ustawy.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wnioskodawca (pożyczkobiorca) zaciągnął pożyczkę w wysokości 250.000 zł na okres jednego roku u osoby prowadzącej działalność gospodarczą (pożyczkodawcy). Pożyczona kwota wraz z należnymi odsetkami w wysokości 10% (na część odsetkową pożyczkodawca wystawi fakturę VAT z VAT zwolnionym z tytułu usługi pośrednictwa finansowego) zostanie zwrócona przez pożyczkobiorcę po upływie roku. Pożyczkodawca nie prowadzi działalności gospodarczej w zakresie udzielania pożyczek. Przedmiotowa kwota pożyczki udzielona została w celu rozpoczęcia działalności w zakresie usług udzielania pożyczek gotówkowych poza systemem bankowym przez wnioskodawcę. Zdaniem wnioskodawcy, czynność otrzymania pożyczki od osoby prowadzącej działalność gospodarczą nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych z uwagi na to, że jedna ze stron tej transakcji występowała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług.

Zaznaczyć należy, iż niniejszą interpretacją – zgodnie ze złożonym wnioskiem – nie rozstrzyga się czy czynność udzielenia pożyczki jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub też jest z tego podatku zwolniona.

W przedmiotowej sprawie, podlegająca generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych umowa pożyczki będzie wyłączona z opodatkowania tym podatkiem na podstawie art. 2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, o ile w świetle przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2004r. Nr 54 poz. 535 ze zm.) przedmiotowa umowa pożyczki uznana zostanie za podlegająca opodatkowaniu tym podatkiem lub mieszczącą się w zakresie zwolnienia od tego podatku.

Jeżeli zatem prawidłowe są ustalenia wnioskodawcy co do tego, że usługa udzielonej wnioskodawcy pożyczki w świetle przepisów ustawy o podatku od towarów i usług podlega zwolnieniu z podatku od towarów i usług, to pożyczka nie będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.