|
Chcesz odszukać potrzebne Ci informacje z zakresu stosowania prawa podatkowego
szybciej, wygodniej i pewniej, bez reklam?
|
||||||||||
| Słowa kluczowe: depozyty, kontrakt terminowy, koszt, koszty uzyskania przychodów, odsetki, opcja walutowa, przychód, specjalna strefa ekonomiczna, strata, zabezpieczenie, zwolnienia przedmiotowe | |
| Data: 2010-01-15 | |
![]() Istota interpretacji:1. Czy zmiana sposobu rozliczenia kontraktu z dostawy rzeczywistej na dostawy nierzeczywiste może mieć wpływ na nie uznanie strat na opcjach (tj. premii zapłaconej bankowi) jako kosztu uzyskania przychodu uzyskiwanego z działalności strefowej? 2. Czy fakt, iż Spółka przesuwa terminy realizacji opcji ("rolowanie") może dyskwalifikować uznanie ww. opcji jako zabezpieczające jej przychody? 3.Czy wykorzystując wiedzę ex post, fakt, że zabezpieczenie nie było efektywne dyskwalifikuje straty na tym zabezpieczeniu jako koszt uzyskania przychodu? 4. Czy fakt realizacji opcji, których głównym celem była minimalizacja kosztów zawarcia opcji zakupionych (wygasłych) może powodować, iż straty na tych opcjach nie można uznać jako koszt uzyskania przychodu? 5. Czy przychód będący następstwem strat na ww. opcjach - odsetki z depozytu zabezpieczającego bankowe należności z tytułu tych opcji można uznać jako przychód uzyskany z działalności strefowej?Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, przedstawione we wniosku z dnia 16 października 2009 r. (data wpływu 22.10.2009 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ujęcia rozliczenia kontraktów terminowych zabezpieczających działalność strefową –jest prawidłowe. UZASADNIENIE W dniu 22 października 2009 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ujęcia rozliczenia kontraktów terminowych zabezpieczających działalność strefową.
W związku z tym, iż Spółka uzyskuje przychody w 99% z tytułu sprzedaży do krajów Unii Europejskiej jest narażona na ryzyko kursowe. Celem zabezpieczenia przed zmiennością kursów pary walut EUR / PLN, Spółka zawierała na przełomie lat 2006 / 2009 kontrakty terminowe typu forward lub opcje. Spółka prowadzi działalności na terenie Specjalnej Strefy Ekonomicznej, wobec tego 99% jej przychodów podlega zwolnieniu z opodatkowania. W roku 2007 Spółka realizowała kontrakty typu forward. Do kontraktów tych Spółka nie stosowała rachunkowości zabezpieczeń (kontrakty nie spełniały warunków rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 12.12.2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metody wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych). Pozycją zabezpieczaną były przyszłe przepływy pieniężne, Spółka na dzień zawarcia kontraktu terminowego nie znała wartości godziwej przyszłego zobowiązania wyrażonego w złotych polskich. Wykorzystując wiedzę po fakcie stwierdzić należy, że zabezpieczenie to było efektywne. Spółka zrealizowała zysk na kontraktach obliczony jako różnica między kursem zakontraktowanym, a kursem, wg którego otrzymała środki pieniężne za sprzedane produkty. Spółka zaklasyfikowała zysk na tych kontraktach jako odrębną działalność finansową, niezwiązaną z działalnością korzystającą ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. W roku 2008 Spółka realizowała głównie kontrakty typu opcje. Spółka zakupiła opcje typu Put - prawo do sprzedaży określonej ilości waluty w określonym terminie po określonym kursie. Jednocześnie dla sfinansowania wstępnego takiej transakcji, Spółka wystawiała / sprzedała opcje walutowe Call - zobowiązanie do sprzedaży określonej ilości waluty po określonym kursie w określonym terminie. Do kontraktów tych również Spółka nie stosowała rachunkowości zabezpieczeń. Pozycją zabezpieczaną były przyszłe przepływy pieniężne, związane z prognozowaną sprzedażą produktów, Spółka na dzień zawarcia kontraktu nie znała wartości godziwej przyszłego zobowiązania wyrażonego w złotych polskich. W roku 2008 Spółka wystąpiła z zapytaniem do Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu czy zyski / straty na ww. kontraktach podlegają zwolnieniu z tytułu działalności w strefie ekonomicznej. Spółka otrzymała odpowiedź twierdzącą, z zastrzeżeniem, iż po stronie Spółki ciąży udowodnienie faktu, iż zawarte kontrakty służą zabezpieczeniu działalności strefowej. Spółka zaklasyfikowała powyższe zyski jako działalność podlegającą zwolnieniu z tytułu działalności w strefie ekonomicznej.
Przychody z tych transakcji Spółka zabezpieczyła przed prognozowaną aprecjacją złotego. Poszczególne transakcje handlowe zostały udokumentowane fakturą w momencie faktycznej dostawy produktów dla odbiorcy. Sprzedaż tych produktów objęta jest zwolnieniem z tytułu działalności w strefie.
Ze względu na niemożliwą do przewidzenia znaczną zmianę warunków gospodarczych w skali mikro i makro - drastyczne osłabienie złotego, znaczny spadek zamówień na produkty - Spółka działa w branży motoryzacyjnej, która najdotkliwiej odczuła skutki krachu na rynkach finansowych - Spółka musiała podjąć kroki, aby zapewnić płynność i zabezpieczyć przed dalszymi stratami.
zgodnie z którymi Spółka może ww. straty zaklasyfikować do kosztów uzyskania przychodów objętych zwolnieniem z tytułu działalności w strefie. Należy jednak dokonać oceny indywidualnego przypadku, w konkretnym stanie faktycznym oraz, że ciężar dowodu spoczywa na podatniku.
W związku z powyższymi wątpliwościami, Spółce nasuwa się następna niewiadoma, czy w związku z tym, iż transakcja mogłaby być uznawana przez organy podatkowe za odrębną działalność finansową, niezwiązaną z działalnością w strefie ekonomicznej, czy straty na opcjach stanowiłby w ogólę koszt uzyskania przychodów. Celem statutowym Spółki nie jest działalność finansowa, a więc obrót kontraktami terminowymi w celu osiągnięcia zysku. Spółce niemożliwe byłoby określenie, z jakim przychodem pozastrefowym związane byłyby owe straty na kontraktach lub jakie źródło przychodów pozastrefowych zabezpieczały. Spółka może wykazać, iż jedynymi przychodami pozastrefowymi jest sprzedaż środków trwałych i materiałów, których Spółka nie wykorzystuje już w procesie produkcyjnym. W stosunku do głównej działalności strefowej kwoty uzyskiwane z przychodów z działalności pozastrefowej są marginalne. Gdyby organ podatkowy podważył zebrane dowody i uznał, iż zawarte kontrakty nie służyły zabezpieczeniu działalności strefowej, Spółka musiałaby uznać ww. straty jako koszty niestanowiące uzyskania przychodu, ponieważ w ogóle nie mają związku z działalnością pozastrefową. Spółka sporządza rejestry zawartych instrumentów finansowych, wszystkie zawarte kontrakty dotyczą sprzedaży waluty EUR, w której Spółka osiąga 99% swoich przychodów. Gdyby Spółka rzeczywiście zajmowała się obrotem spekulacyjnym instrumentami finansowymi, posiadałaby znacznie zdywersyfikowany portfel. Jedynym przychodem, który Spółka osiągnęła w następstwie zawartych opcji są odsetki od depozytu zabezpieczającego (kwota odsetek 39 670,52 zł). Bowiem na wezwanie banku Spółka dopłacała depozyt zabezpieczający przyszłe należności bankowe wygenerowane przez zawarte kontrakty i tutaj również nasuwa się wątpliwość jak zaklasyfikować ww. przychody do działalności strefowej, czy do działalności pozastrefowej. Dotychczas zyski z odsetek w przypadku ulokowania wolnych środków na lokatach bankowych Spółka traktowała jako przychód pozastrefowy podlegający opodatkowaniu. Ponieważ Spółka stoi na stanowisku, iż wyżej opisane kontrakty dotyczyły przede wszystkim zabezpieczeniu działalności podlegającej zwolnieniu w strefie, dochody z odsetek od depozytu zabezpieczającego również powinny zostać zaklasyfikowane jako przychody z działalności strefowej. Dochód z odsetek od depozytu zabezpieczającego nie stanowi w tym przypadku dochodu z kapitału inwestycyjnego.
Zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. 2007 r. Nr 42, poz. 274 ze zm.), dochody uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie strefy w ramach zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1, przez osoby prawne lub osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą są zwolnione od podatku dochodowego, odpowiednio na zasadach określonych w przepisach o podatku dochodowym od osób prawnych lub w przepisach o podatku dochodowym od osób fizycznych. Stosownie natomiast do treści art. 17 ust. 1 pkt 34 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), wolne od podatku są dochody, z zastrzeżeniem ust. 4 - 6, uzyskane z działalności gospodarczej prowadzonej na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia, o którym mowa w art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 20 października 1994 r. o specjalnych strefach ekonomicznych (Dz. U. Nr 123, poz. 600, z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 121, poz. 770, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 2000 r. Nr 117, poz. 1228, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 240, poz. 2055 oraz z 2003 r. Nr 188, poz. 1840), przy czym wielkość pomocy publicznej udzielanej w formie tego zwolnienia nie może przekroczyć wielkości pomocy publicznej dla przedsiębiorcy, dopuszczalnej dla obszarów kwalifikujących się do uzyskania pomocy w największej wysokości, zgodnie z odrębnymi przepisami.
W tym miejscu, podkreślenia wymaga fakt, iż przepisy ustanawiające zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie polskiego prawa podatkowego są istotnym wyjątkiem od zasady sprawiedliwości podatkowej (powszechności i równości podatkowej), w związku z czym, winny być interpretowane w sposób ścisły, zgodnie z ich wykładnią literalną. Aby w sposób jednoznaczny stwierdzić, iż transakcja dokonywana przez przedsiębiorcę strefowego na instrumentach pochodnych związana jest z działalnością gospodarczą prowadzoną na terenie strefy w oparciu o zezwolenie, należy dokonać oceny indywidualnego przypadku, w konkretnym stanie faktycznym. Transakcje takie mogą bowiem mieć na celu zabezpieczenie czynności podejmowanych w ramach działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, ale mogą stanowić również odrębną działalność finansową, niezwiązaną z działalnością korzystającą ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. Tak więc, jeśli zawarcie tego typu umów związane jest z prowadzoną przez przedsiębiorcę działalnością w strefie, przychody i koszty z tym związane mogą być oceniane jako łączące się z działalnością prowadzoną w strefie. Zawarcie kontraktu niestanowiącego zabezpieczenia działalności gospodarczej określonej w zezwoleniu, będzie czynnością podjętą w ramach działalności finansowej, która podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Spółka przedstawiając stan faktyczny wskazała, iż głównym odbiorcą Jej produktów, na podstawie wieloletniej umowy o współpracę, jest spółka – matka. Transakcje te są dokumentowane wystawianymi fakturami, a sprzedaż produktów objęta jest zwolnieniem z tytułu działalności w strefie. Ponadto Spółka sporządza także prognozowane budżety, które są aktualizowane z uwzględnieniem panujących w danym momencie uwarunkowań gospodarczych. Sporządzone prognozy budżetu na dany rok podlegają zatwierdzeniu przez spółkę – matkę. Na podstawie umowy i sporządzanych bilansów, Spółka oczekuje przyszłych przychodów i przyszłych przepływów pieniężnych z nimi związanych, a głównym celem kierownictwa Spółki jest zabezpieczenie jej przychodów przed znacznym umocnieniem złotówki. We wniosku wskazano również, iż w celu tego zabezpieczenia Spółka zawiera kontrakty terminowe. W roku 2008 były to głównie kontrakty typu opcje, których realizacja przypadła na rok 2009. Ze względu na drastyczną zmianę warunków gospodarczych (tj. drastyczne osłabienie złotego oraz zmniejszenie zapotrzebowania na produkty Spółki, która działa w branży motoryzacyjnej), zobowiązana Ona była do podjęcia kroków w celu zapewnienia płynności i zabezpieczenia się przed dalszymi stratami. W związku z tym, że Spółka nie była w stanie dostarczyć bankowi umówionej ilości waluty EUR wynikającej z zawartego kontraktu opcyjnego, termin jego realizacji został przesunięty na rok 2010. Innym sposobem realizacji kontraktów była zmiana sposobu ich realizacji z dostawy rzeczywistej na nierzeczywistą, czyli poprzez zapłatę na rzecz banku premii opcyjnej. Ostatnim sposobem była realizacja opcji zgodnie z zawartym kontraktem. W związku z powyższym, Spółka wskazała, iż kontrakty terminowe zawarte w roku 2008 z realizacją przypadającą na rok 2009 nie były efektywne i przyniosły straty w postaci zapłaconej na rzecz banku premii opcyjnej. Jedyne przychody, jakie Spółka osiągnęła w następstwie przedmiotowych kontraktów były odsetki od depozytów zabezpieczających przyszłe należności banku. Wątpliwości Spółki budzi fakt, czy wszystkie podjęte przez Spółkę kroki w celu zrealizowania zawartych kontraktów, które okazały się nieefektywne dyskwalifikują je jako kontrakty zabezpieczające przychody strefowe, a co za tym idzie uznania przychodów (z tytułu odsetek od depozytu bankowego) i kosztów ich uzyskania (strat poniesionych w związku z realizacją tychże kontraktów) za podatkowe przychody i koszty związane bezpośrednio z działalnością strefową podlegającą zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych. W tym miejscu należy dodać, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku - nie prowadzi postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby pełną ocenę podjętych przez Spółkę działań i zgromadzonych dowodów. Przedmiotem bowiem interpretacji wydanej na podstawie art. 14b ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) jest sam przepis prawa podatkowego.
Stosownie natomiast do treści art. 180 § 2 ww. ustawy, jeżeli przepis prawa nie wymaga urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego w drodze zaświadczenia, organ podatkowy odbiera od strony, na jej wniosek, oświadczenie złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania; przepis art. 196 § 3 stosuje się odpowiednio. Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Powyższe oznacza, że wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu wydatków enumeratywnie wymienionych w przywołanym art. 16 ust. 1 ustawy, stanowić mogą koszt uzyskania przychodów, o ile pozostają w związku przyczynowo - skutkowym z osiąganymi przychodami, w tym służą zachowaniu bądź zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów. Wobec powyższego, stwierdzić należy, że skoro kontrakty terminowe zostały zawarte w celu zabezpieczenia przepływów pieniężnych, które są bezpośrednim następstwem uzyskiwanych przychodów i ponoszonych kosztów z działalności strefowej, z której dochód wolny jest od podatku dochodowego, to zmiana sposobu realizacji przedmiotowych kontraktów (ich "rolowanie", zmiana z dostawy rzeczywistej na nierzeczywistą), jeżeli te działania były racjonalne i gospodarczo uzasadnione oraz podjęte w celu zachowania i zabezpieczenia źródła przychodów, nie wpływają na ich dyskwalifikację jako kontraktów zabezpieczających przepływy pieniężne związane z działalnością strefową. Tym samym, straty poniesione na tych kontraktach oraz uzyskane przychody stanowią koszty i przychody podatkowe działalności strefowej podlegającej zwolnieniu od opodatkowania podatkiem dochodowym. Reasumując, zmiana sposobu rozliczenia kontraktu z dostawy rzeczywistej na dostawy nierzeczywiste nie ma wpływu na uznanie strat na opcjach (tj. premii zapłaconej bankowi) jako kosztu uzyskania przychodu uzyskiwanego z działalności strefowej. Także fakt, iż Spółka przesuwa terminy realizacji opcji ("rolowanie") nie dyskwalifikuje uznania przedmiotowych opcji jako zabezpieczających przychody Spółki. Podobnie wykorzystując wiedzę ex post, fakt, że zabezpieczenie nie było efektywne, nie dyskwalifikuje to straty na tym zabezpieczeniu jako kosztu uzyskania przychodu. Fakt realizacji opcji, których głównym celem była minimalizacja kosztów zawarcia opcji zakupionych (wygasłych) nie powoduje, iż straty na tych opcjach nie stanowią kosztu uzyskania przychodów. Natomiast przychód będący następstwem strat na ww. opcjach w postaci odsetek z depozytu zabezpieczającego bankowe należności z tytułu tych opcji stanowi przychód uzyskany z działalności strefowej.
Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno. Referencje |
|
| 2010-01-15 |
