Istota interpretacji:

Czy poniesione z tego tytułu wydatki, takie jak: usługi pobytowe, transportowe, wynagrodzenia wykładowców, można będzie zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

• opodatkowania zryczałtowanym podatkiem nieodpłatnych szkoleń lub częściowo odpłatnych wycieczek, których koszty zostaną pokryte z funduszu specjalnego,
• zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z organizacją szkoleń,
• zwolnień przedmiotowych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący opis zdarzenia przyszłego.

Wnioskodawca, zarejestrowany w KRS z oznaczeniem formy prawnej Spółdzielnia, jest dobrowolną samorządową organizacją spółdzielczą posiadającą osobowość prawną, działającą na podstawie ustawy "Prawo spółdzielcze", innych ustaw i przepisów oraz statutu. Majątek Związku jest prywatną własnością jego członków. Członkami Związku są Spółdzielnie, które opłacają obowiązujące składki członkowskie (50 zł miesięcznie), zgodnie z rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 19.03.1999 r. w sprawie określenia górnej granicy składek organizacji spółdzielczych (Dz. U. Nr 30, poz. 290) oraz zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 37 lit. a) ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.).

Przedmiotem działalności Związku, zgodnie ze statutem i Polską Klasyfikacją Działalności PKD, jest:

1. 91.33.Z. – działalność pozostałych organizacji członkowskich, gdzie indziej nie sklasyfikowane,
2. 80.42.B. – kształcenie ustawiczne dorosłych i pozostałe formy kształcenia, gdzie indziej nie sklasyfikowane,
3. 74.14.Z. – doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania,
4. 70.20.Z. – wynajem nieruchomości na własny rachunek w celu zapewnienia zrzeszonym członkom pomocy w działalności statutowej.

Do realizacji ustawowych i statutowych zadań Związku należy:

• przeprowadzanie lustracji w zrzeszonych spółdzielniach,
• udzielanie zrzeszonym spółdzielniom instruktażu, konsultacji oraz doradztwa w sprawach prawnych, samorządowo - organizacyjnych oraz finansowych,
• organizacja szkoleń w zakresie statutowych zadań spółdzielni,
udzielanie pomocy organizacyjno - metodycznej w doskonaleniu zawodowym pracowników spółdzielni zrzeszonej w Związku.

Walne Zgromadzenie Przedstawicieli podjęło uchwałę o podziale zysku za rok 2007 z przeznaczeniem jego części na fundusz specjalny, z którego mają być pokrywane, zgodnie z "Regulaminem organizowania i finansowania działalności szkoleniowej":

• koszty szkolenia kadry kierowniczej i pracowników spółdzielni zrzeszonej w Związku,
• organizacja konferencji,
• koszty organizacji uroczystości wyróżnienia zasłużonych działaczy i pracowników spółdzielni,
• koszty wycieczek dla zasłużonych działaczy i pracowników.

W ramach prowadzonej działalności, zgodnie ze statutem, Związek w roku 2009 zamierza z własnych środków obrotowych sfinansować w całości szkolenia wiążące się z podnoszeniem poziomu wiedzy kadry kierowniczej zrzeszonych w Związku Spółdzielni, jak i jej pracowników. Przeprowadzone szkolenia będą miały na celu zwiększenie efektywności oraz sprawności działania spółdzielni.

W piśmie z dnia 15 lipca 2009 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku, Wnioskodawca wyjaśnił, iż statut Związku określa, że do realizacji Jego statutowych zadań należy m. in. organizacja szkoleń dla zrzeszonych spółdzielni. W związku z tym, Wnioskodawca zamierza w 2009 r. przeprowadzić nieodpłatne szkolenia dla członków Związku, które zostaną sfinansowane w całości z Jego środków obrotowych. Ponadto wskazano, iż w przypadku organizacji szkoleń odpłatnych lub częściowo odpłatnych, dochód z tego tytułu Związek przeznacza na cele statutowe.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Pismem z dnia 15 lipca 2009 r. w związku z wezwaniem dotyczącym m. in. doprecyzowania zadanych we wniosku pytań, Wnioskodawca zredagował je w sposób następujący:

Czy poniesione z tego tytułu wydatki, takie jak: usługi pobytowe, transportowe, wynagrodzenia wykładowców, można będzie zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów...

Zdaniem Wnioskodawcy, wydatków tego rodzaju nie można uznać za koszty uzyskania przychodów, ponieważ art. 16 pkt 38 ustawy, mówi, że: "nie uważa się za koszty uzyskania przychodów, wydatków związanych z dokonywaniem jednostronnych świadczeń na rzecz udziałowców lub członków spółdzielni nie będących pracownikami w rozumieniu odrębnych przepisów". Przeprowadzone tego rodzaju szkolenia nie będą miały odbicia w przychodach Związku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 240 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.), spółdzielnie mogą zakładać związki rewizyjne i przystępować do takich związków. Liczba założycieli związku rewizyjnego nie może być mniejsza niż dziesięć.

Stosownie do § 2 tego artykułu, celem związku rewizyjnego jest zapewnienie zrzeszonym w nim spółdzielniom pomocy w ich działalności statutowej.

Do zadań związku rewizyjnego – w myśl § 3 ww. przepisu – należy:

1. przeprowadzanie lustracji zrzeszonych spółdzielni;
2. prowadzenie na rzecz zrzeszonych spółdzielni działalności instruktażowej, doradczej, kulturalno - oświatowej, szkoleniowej i wydawniczej;
3. reprezentowanie interesów zrzeszonych spółdzielni wobec organów administracji państwowej i organów samorządu terytorialnego;
4. reprezentowanie zrzeszonych spółdzielni za granicą;
5. inicjowanie i rozwijanie współpracy między spółdzielniami oraz współdziałanie z placówkami naukowo-badawczymi;
6. wykonywanie innych zadań przewidzianych w niniejszej ustawie oraz statucie.

Związek rewizyjny nabywa osobowość prawną z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego i działa na podstawie niniejszej ustawy oraz statutu (…) – art. 240 § 4 ustawy Prawo spółdzielcze.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10 i 11, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym (…). Tak określony dochód stanowi – w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy – przedmiot opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 39 ww. ustawy, wolne od podatku są dochody związków zawodowych, społeczno - zawodowych organizacji rolników, izb rolniczych, izb gospodarczych, organizacji samorządu gospodarczego rzemiosła, spółdzielczych związków rewizyjnych, organizacji pracodawców i partii politycznych, działających na podstawie odrębnych ustaw - w części przeznaczonej na cele statutowe, z wyłączeniem działalności gospodarczej.

Literalne brzmienie art. 17 ust. 1 pkt 39 powołanej ustawy wskazuje, że dochody podatników, o których mowa w tym przepisie, nie podlegają opodatkowaniu po spełnieniu łącznie następujących warunków: przeznaczenia dochodów na cele statutowe, czyli wyraźnie określone w statucie, a ponadto po stwierdzeniu drugiej przesłanki o charakterze negatywnym, tj. w sytuacji, gdy środki te nie zostały przeznaczone na działalność gospodarczą. Przez działalność statutową należy rozumieć te rodzaje działalności, które ujęte zostały w jej statucie.

Jednocześnie należy mieć na uwadze, iż przepisy ustanawiające zwolnienia i ulgi podatkowe w systemie polskiego prawa podatkowego są istotnym wyjątkiem od zasady sprawiedliwości podatkowej (powszechności i równości podatkowej), toteż stosowane muszą być w sposób ścisły. Wymóg ten w równym stopniu dotyczy sformułowania ustawy, jak też wymienionych w statucie rodzajów statutowej działalności jednostki, co oznacza, iż nie mogą być one poddane wykładni rozszerzającej.

Zgodnie z treścią art. 17 ust. 1b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, ma zastosowanie, jeżeli dochód jest przeznaczony i -bez względu na termin - wydatkowany na cele określone w tym przepisie, w tym także na nabycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztu uzyskania przychodów.

Należy przy tym zauważyć, że dla skorzystania ze zwolnienia podatkowego zasadnicze znaczenie ma ocena, czy zarówno "przeznaczenie", jak i "wydatkowanie" dochodu nastąpiło na "cele określone w przepisach". Przeznaczenie i wydatkowanie dochodu powinna charakteryzować tożsamość celu, na który podatnik najpierw dochód przeznaczył, a następnie wydatkował, przy czym przeznaczenie i wydatkowanie może nastąpić jednocześnie.

Z okoliczności sprawy wynika, że do realizacji ustawowych i statutowych zadań Związku należy m. in.:

• udzielanie zrzeszonym spółdzielniom instruktażu, konsultacji oraz doradztwa w sprawach prawnych, samorządowo - organizacyjnych oraz finansowych,
• organizacja szkoleń w zakresie statutowych zadań spółdzielni.

Ponadto, Wnioskodawca wskazał, iż zamierza przeprowadzić dla członków Związku:

1. nieodpłatne szkolenia, które zostaną sfinansowane w całości ze środków obrotowych oraz
2. odpłatne lub częściowo odpłatne szkolenia, z których dochód przeznaczy na własne cele statutowe.

W związku z tym, Związek ponosi następujące koszty: usługi pobytowe, usługi transportowe, wynagrodzenia wykładowców.

Stosownie do treści art. 15 ust. 1 powołanej ustawy, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 (…).

W świetle powyższego, aby określony koszt można było uznać za koszt uzyskania przychodów między tym kosztem a przychodem musi istnieć związek. Chodzi tu o związek tego typu, że poniesienie kosztu ma wpływ na powstanie lub zwiększenie przychodów, albo zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, tak aby to źródło przyniosło przychody także w przyszłości.

W przypadku podatników, których dochody korzystają ze zwolnienia z opodatkowania – w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – koszty należy rozpatrywać w sposób szczególny.

Jeśli więc podatnik uzyskuje dochody zwolnione od podatku dochodowego w związku z prowadzeniem określonej działalności statutowej, wszelkie wydatki w pierwszej kolejności powinny być analizowane pod kątem możliwości zaliczenia ich do kosztów uzyskania przychodów.

Powyższe oznacza, iż w sytuacji, gdy wydatek:

1. został poniesiony w celu osiągnięcia przychodów (w opisanym zdarzeniu przyszłym dotyczy to odpłatnych lub częściowo odpłatnych szkoleń) – to stanowi on koszt uzyskania przychodów,
2. wiąże się z realizacją celów statutowych (w opisanym zdarzeniu przyszłym dotyczy to nieodpłatnych szkoleń), to wydatek ten nie stanowi kosztu uzyskania przychodów, ale równowartość dochodu odpowiadająca temu wydatkowi będzie wolna od podatku dochodowego, na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 39 ww. ustawy.

Uwzględniając powyższe, stwierdzić należy, iż wydatki związane z organizacją szkoleń, takie jak usługi pobytowe, usługi transportowe czy wynagrodzenia wykładowców stanowią koszt uzyskania przychodów, w myśl art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w przypadku szkoleń odpłatnych lub częściowo odpłatnych. Natomiast, w przypadku szkoleń nieodpłatnych przedmiotowe wydatki nie stanowią kosztów uzyskania przychodów, bowiem służą bezpośrednio realizacji celów statutowych.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Jednocześnie informuje się, iż w pozostałym zakresie wydane zostały odrębne interpretacje indywidualne, i tak:

• w części dot. opodatkowania zryczałtowanym podatkiem nieodpłatnych szkoleń lub częściowo odpłatnych wycieczek, których koszty zostaną pokryte z funduszu specjalnego – interpretacja indywidualna z dnia 05 sierpnia 2009 r. nr ILPB3/423-340/09-4/EK,
• w części dot. zwolnień przedmiotowych – interpretacja indywidualna z dnia 05 sierpnia 2009 r. nr ILPB3/423-340/09-6/EK.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.

Referencje