Pytanie:

Czy umorzone zobowiązania należy zaliczyć do przychodów, jeżeli tak to którego roku podatkowego. W której pozycji zeznania CIT-8 powinien być wykazany ten przychód?

Stowarzyszenie posiada osobowość prawną. Celem jego zgodnie ze statutem jest wyłącznie prowadzenie działalności: edukacyjnej, oświatowej, szkoleniowej, kulturalnej i charytatywnej. Działalność ta prowadzona jest w szczególności na rzecz przedsiębiorstw z udziałem kapitału niemieckiego, posiadających siedziby na terenie województw południowej Polski, co ma na celu przyczynienie się do rozwoju tego regionu. W związku z prowadzeniem tej działalności Stowarzyszenie zawarło umowę z biurem rachunkowym na prowadzenie ksiąg rachunkowych zgodnie z ustawą o rachunkowości. Z uwagi na sytuację finansową Stowarzyszenia zobowiązania te dokumentowane fakturą VAT nie były zapłacone. Jednocześnie Stowarzyszenie spisało z biurem rachunkowym porozumienie dotyczące zwolnienia z długu skutkiem czego zobowiązania Stowarzyszenia wygasły.

Wnioskodawca pyta:
- czy umorzone zobowiązania należy zaliczyć do przychodów,
- do przychodów którego roku podatkowego należy je doliczyć i w której pozycji zeznaniaCIT-8 powinien być wykazany ten przychód.

Zdaniem Stowarzyszenia nie powstał przychód do opodatkowania, ponieważ został spełniony podstawowy warunek zwolnienia, tj. przeznaczenie i wydatkowanie dochodu na realizację celów statutowych i przychód ten nie powinien być wykazywany w deklaracji CIT-8.

Na podstawie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego oraz obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków-Śródmieście stwierdza co następuje:

Z treści art. 12 ust. 1 pkt 3 lit a) ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz.. 654 ze zm) wynika, że do przychodów zalicza się wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, z zastrzeżeniem ust. 4 pkt 8, w tym z tytułu zaciągniętych pożyczek (kredytów), z wyjątkiem umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy.

Ponadto tut. Organ podatkowy informuje, iż powołana ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie zawiera znaczenia wskazanego powyżej pojęcia "umorzenie". Z uwagi na to, że Ustawodawca nie zdefiniował w ustawie podatkowej pojęcia umorzenia należy posłużyć się definicją tego słowa zawartą w Słowniku Języka Polskiego.

Według Słownika Języka Polskiego (Wydawnictwa Naukowe PWN Warszawa 1998 r, t. III) "umorzenie" oznacza zmniejszenie lub zlikwidowanie zobowiązania pieniężnego poprzez uzyskanie zrzeczenia się należności przez wierzyciela. Skutkiem umorzenia jest zatem zmniejszenie lub zlikwidowanie w całości lub w części zobowiązania dłużnika w stosunku do wierzyciela, za jego zgodą , co prowadzi do wygaśnięcia zobowiązania. Wygaśnięcie zobowiązania jest instytucją prawa cywilnego uregulowaną w przepisach art. 498-508 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm .).

Stosownie do treści art. 508 kc zobowiązanie wygasa, gdy wierzyciel zwalnia dłużnika z długu, a dłużnik zwolnienie przyjmuje. Zwolnienie z długu jest zatem umową pomiędzy wierzycielem, a dłużnikiem i następuje w momencie jej zawarcia.

Zgodnie z w/w przepisami, umorzenie zobowiązania może mieć miejsce przez potrącenie, odnowienie oraz zwolnienie z długu pod tytułem darmym lub odpłatnie. Przychodem w rozumieniu art. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych jest jedynie umorzenie poprzez zwolnienie z długu pod tytułem darmym. W tym przypadku bowiem u dłużnika wystąpi przysporzenie majątkowe.

Zatem, z punktu widzenia przepisów prawa podatkowego po stronie dłużnika wartość umorzonych zobowiązań stanowi przychód tego roku podatkowego, w którym podpisano porozumienie i nastąpiło zwolnienie dłużnika z długu.

Natomiast zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wolne od podatku są dochody podatników, z zastrzeżeniem ust. 1c, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele.

W myśl wyżej cytowanych przepisów, uzyskany przez Stowarzyszenie dochód z tytułu umorzonych zobowiązań, wolny będzie od podatku, w części przeznaczonej na cele statutowe i w tej części stanowisko Stowarzyszenia jest prawidłowe.

Natomiast w części dotyczącej nie wykazywania tego przychodu w zeznaniu nie jest prawidłowe. W/w przychód należy wykazać w zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) przez podatnika podatku dochodowego od osób prawnych CIT-8 wersja 21 obowiązująca od 01.01.2007 r. w poz.27, a następnie w poz. 40 jako dochód wolny (składając równocześnie załącznik CIT-8/O- wersja 8).