Pytanie:

Spółka występuje z zapytaniem czy może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów niezamortyzowaną część poniesionych nakładów inwestycyjnych w obcym środku trwałym.

Spółka w roku 2004 przystosowała do użytku na własny koszt wynajmowany lokal. Wartość adaptacji została zaksięgowana jako środki trwałe- budynki, lokale (inwestycje w obcych środkach trwałych). Po dwóch latach działalność prowadzona w tym lokalu została zlikwidowana z przyczyn ekonomicznych a lokal przekazany właścicielowi. Spółka jako najemca nie uzyskała z tego tytułu od wynajmującego żadnego zwrotu. Spółka nadal prowadzi tą samą działalność handlową w innym lokalu. Spółka ma wątpliwości czy straty z likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu w wysokości niezamortyzowanej wartości tych środków. Zdaniem Spółki biorąc pod uwagę przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych straty z likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu w wysokości niezamortyzowanej wartości tych środków. Świadczy o tym- zdaniem podatnika- art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych na podstawie którego nie uważa się za koszty uzyskania przychodów strat powstałych w wyniku likwidacji nie w w pełni umorzonych środków trwałych, jeżeli środki te utraciły przydatność gospodarczą na skutek zmiany rodzaju działalności. Zdaniem Spółki w opisanym przypadku nie doszło do zmiany rodzaju działalności, bowiem nadal prowadzona jest działalność w pozostałych punktach handlowych i w związku z tym nie występuje warunek wykluczenia wydatku z kosztów uzyskania przychodów.

W związku z powyższym informuję, że stosownie do treści art. 16a ust.2 pkt 1 ustawy z dnia 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.) amortyzacji podlegają przyjęte do używania inwestycje w obcych środkach trwałych. W stosunku do tych środków trwałych podatnicy zgodnie z art. 16j ust 4 pkt 1 powołanej wyżej ustawy mogą indywidualnie ustalić stawki amortyzacyjne, z tym że np. dla inwestycji w obcych budynkach (lokalach) lub budowlach okres amortyzacji nie może być krótszy niż 10 lat. Dla tych inwestycji budowlanych przyjęto stosunkowo krótki okres amortyzacji, który nie może być przez podatnika skracany w drodze indywidualnej decyzji, np. w wyniku rozwiązania umowy najmu. W przypadku używania przez podatnika inwestycji w obcych budynkach (lokalach) lub budowlach w okresie krótszym niż 10 lat, nie dochodzi do zaliczenia pełnej wartości wytworzonej inwestycji poprzez odpisy amortyzacyjne do kosztów uzyskania przychodów. Poniesione koszty może mu zrekompensować właściciel nieruchomości, dokonując zwrotu części kwoty poniesionych wydatków. Kwota otrzymanego zwrotu, w części nieprzekraczającej niezamortyzowanej wartości inwestycji, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 6a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, nie będzie stanowiła przychodu podatkowego.

Jeżeli przed zakończeniem pełnego okresu amortyzacji inwestycji w obcym środku trwałym dochodzi do rozwiązania umowy (najmu lub dzierżawy), na podstawie której użytkowano obcy środek trwały, wówczas nie ma możliwości zaliczenia wcześniej poniesionych wydatków inwestycyjnych bezpośrednio do kosztów podatkowych , w wysokości niezamortyzowanej części tej inwestycji. W tym przypadku nie wystąpi- jak twierdzi podatnik - strata w środku trwałym z tytułu jego likwidacji w wysokości niezamortyzowanej wartości inwestycji w obcym środku trwałym, uznawana za koszt podatkowy, bowiem nie miała miejsca likwidacja środka trwałego, rozumiana jako jego zużycie (zniszczenie). Nie może być zatem zastosowane wnioskowanie a contrario do art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów strat powstałych w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych, jeżeli środki te utraciły przydatność gospodarczą na skutek zmiany rodzaju działalności. Ministerstwo Finansów w pismie Nr PB3-MD-8213-192/05/SP-1827 z dnia 4 sierpnia 2005 r. uznało, że kosztem podatkowym może być niezamortyzowana część inwestycji w obcym środku trwałym, jeżeli nastąpi faktyczna likwidacja nie w pełni umorzonego środka trwałego, ale rozwiązanie umowy najmu nie oznacza automatycznie, iż miała miejsce likwidacja środka trwałego. Oceniając przedstawiony przez Spółkę stan faktyczny na gruncie obowiązujących przepisów, należy stwierdzić, że stanowisko zaprezentowane przez podatnika jest nieprawidłowe. W opisanym przypadku nie nastąpiła likwidacja środka trwałego lecz jego zwrot właścicielowi. Nie ma zatem zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych odnoszący się do kwalifikowania jako koszt strat powstałych w wyniku likwidacji nie w pełni umorzonych środków trwałych. W świetle powyższego należy stwierdzić, że podatnik nie ma prawa do zaliczenia w koszty uzyskania przychodów niezamortyzowanej wartości środka trwałego w postaci inwestycji w obcym środku trwałym.