Pytanie:

dotyczy zastosowania prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych w sprawie momentu rozpoznania przychodu i kosztów uzyskania przychodów w związku z zawarciem opcji walutowych

Pismem z dnia 7 listopada 2005r. (wpływ 08.11.2005r.) Spółka złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Spółkaw celu zabezpieczenia się przed ryzykiem spadku kursów walut zawiera kontrakty na walutę. Instrumentem zabezpieczającym przyszłe przepływy pieniężne w walucie obcej, jest tzw. korytarz "zerokosztowy". Jest to połączenie w jednym instrumencie dwóch opcji:

- zakupu opcji walutowej sprzedaży tzw. opcji PUT, czyli zobowiązania banku do zakupu od Spółki określonej kwoty w walucie obcej po określonym kursie i w określonym dniu w przyszłości, za którą Spółka powinna zapłacić premię

- sprzedaży opcji walutowej kupna tzw. opcji CALL, czyli zobowiązania Spółki do odsprzedaży bankowi określonej kwoty waluty po określonym kursie w określonym dniu w przyszłości, za którą premię płaci bank.

Obie te opcje są tak wystawione, że premia, którą powinna zapłacić Spółka jest równa premii, którą Spółka powinna dostać od banku. Nie występują żadne przepływy pieniężne dotyczące premii.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego Spółka postawiła pytania:

1. W jakim momencie (miesiącu) dla celów podatku CIT należy rozpoznać przychody podatkowe od należnych walutowych premii kupna typu CALL? Czy powstają one w momencie zawarcia kontraktu, czy w momencie rozliczenia kontraktu tj. w momencie realizacji praw z opcji?
2. Czy koszt uzyskania przychodów od zaciągniętego zobowiązania w postaci opcji walutowych sprzedaży typu PUT powstaje w momencie zawarcia kontraktu, czy w momencie realizacji praw z opcji?
   
   

Zdaniem Spółki przychody od opcji Call należy zaliczyć do przychodów podatkowych w momencie zawarcia kontraktu, koszty uzyskania przychodów opcji PUT w momencie realizacji praw z opcji.

Odnosząc się do przedstawionego stanu faktycznego Naczelnik Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Skarbowego w Olsztynie uprzejmie wyjaśnia:

Definicję pochodnych instrumentów finansowych zawiera art. 16 ust. 1b ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.). Przepis ten stanowi, iż za pochodne instrumenty finansowe rozumie się prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio lub pośrednio od ceny towarów, walut obcych, waluty polskiej, złota dewizowego, platyny dewizowej lub papierów wartościowych, albo od wysokości stóp procentowych lub indeksów, a w szczególności opcje i kontrakty terminowe. Przedstawione przez Spółkę opcje spełniają powyższą definicję pochodnych instrumentów finansowych.

Ponieważ instrumenty te są zbudowane w oparciu o inny instrument bazowy niż papiery wartościowe stanowią prawa majątkowe. A zatem do przychodów uzyskanych z pochodnych instrumentów finansowych stosuje się takie same zasady opodatkowania, jak dla przychodów z praw majątkowych.

Do ustalenia momentu uzyskania przychodu z tych praw będzie miał zastosowanie art. 12 ust. 3a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zgodnie z którym:

- przy zbyciu kontraktu przychód wystąpi w dacie jego zbycia, nie później niż ostatniego dnia miesiąca, w którym nastąpiło zbycie - art. 12 ust. 3a pkt 1 ustawy

- przy realizacji praw wynikających z kontraktu przychód wystąpi w dacie otrzymania zapłaty, nie później jednak niż ostatniego dnia miesiąca w którym otrzymano zapłatę - art. 12 ust. 3a pkt 3 ustawy.

W kwestii dotyczącej momentu poniesienia kosztów uzyskania przychodów znajduje zastosowanie art. 16 ust. 1 pkt 8b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, który stanowi, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków związanych z nabyciem pochodnych instrumentów finansowych - do czasu realizacji praw wynikających z tych instrumentów albo ich odpłatnego zbycia - o ile wydatki te, stosownie do art. 16g ust. 3 i 4, nie powiększają wartości początkowej środka trwałego oraz wartości niematerialnych i prawnych. Zatem wszystkie wydatki wymienione w art. 16 ust. 1 pkt 8b nie są kosztem uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia. Stają się nimi natomiast przy ustalaniu dochodu:

- w związku z realizacją praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, czyli w przypadku skorzystania z opcji,

- w związku z rezygnacją z realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, tj. gdy Spółka rezygnuje z realizacji opcji,

- z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych.

W związku z powyższym w przedmiotowej sprawie zarówno przychody jak i koszty uzyskania przychodów powstają dopiero w dacie realizacji praw z opcji, a nie w dacie zawarcia kontraktu.