Istota interpretacji:

w zakresie możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odszkodowania wynikającego z zawartej ugody sądowej, wypłaconego pracownikowi z tytułu niezgodnego z przepisami rozwiązania umowy o pracę

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W związku z likwidacją stanowiska pracy pracownik Spółki otrzymał trzymiesięczne wypowiedzenie ze skróconym okresem wypowiedzenia do jednego miesiąca (wypowiedzenie zostało sporządzone w oparciu o posiadane informacje w zakresie przebiegu całego zatrudnienia osoby zwalnianej). Wszystkie należne świadczenia zostały mu wypłacone, w tym trzymiesięczna odprawa z tytułu likwidacji stanowiska pracy oraz dwumiesięczne odszkodowanie za skrócony okres wypowiedzenia (ekwiwalent normalnego wynagrodzenia, od którego naliczono składki ZUS oraz podatek). Jednakże pracownik skierował sprawę do sądu uważając, że został zwolniony bezprawnie z uwagi na nabycie przez niego praw ochronnych uniemożliwiających zwolnienie. Na dowód czego przedstawił już na samej rozprawie sądowej zaświadczenie o zatrudnieniu w szkodliwych warunkach (Spółka nie była w posiadaniu takiego dokumentu). W wyniku powyższego doszło do zawarcia ugody sądowej i ustalenia wysokości odszkodowania za wypowiedzenie umowy o pracę.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy odszkodowanie wynikające z zawartej ugody sądowej za niezgodne z przepisami rozwiązanie umowy o pracę będzie stanowiło dla Spółki koszt uzyskania przychodów w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych...

Zdaniem Spółki, Spółka zwalniając pracownika działała zgodnie z literą prawa opierając się o dane, które posiadała. Na moment realizacji zwolnienia pracownika wypłaciła wszystkie należne mu świadczenia, tym samym spełniła warunki umożliwiające do zakwalifikowania poniesionych wydatków zgodnie z art. 15 ust. ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych do kosztów uzyskania przychodów. Fakt niedostarczenia przez pracownika stosownego dokumentu, potwierdzającego jego pracę w szkodliwych warunkach spowodował, że doszło do nieuzasadnionego zwolnienia. Artykuł 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie wymienia odszkodowań wypłaconych pracownikom z tytułu niezgodnego z przepisami rozwiązania umowy o pracę. W związku z powyższym zdaniem Spółki, można uznać, że wypłacone odszkodowanie powstałe w warunkach ugody stanowi dla niej koszt uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób prawnych.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm., dalej "updop"), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 updop.

Treść przywołanego art. 15 ust. 1 updop wskazuje, iż definicja kosztów uzyskania przychodów – dla celów podatku dochodowego – składa się z dwóch podstawowych elementów, które łącznie tworzą swego rodzaju normatywną klauzulę generalną.

Pierwszy z tych elementów określić można mianem przesłanki pozytywnej, zakładającej spełnienie łączne dwóch warunków, tj.:

1. poniesienie wydatku,
2. poniesienie wydatku musi nastąpić w celu osiągnięcia przychodu, względnie zabezpieczenia bądź zachowania źródła przychodów.
   
   

Tak więc przedsiębiorca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów poniesione wydatki po wyłączeniu tych, których możliwość odliczenia jest wprost ograniczona w ustawie (dotyczy to zarówno kosztów bezpośrednio związanych z uzyskiwanymi przychodami, jak i kosztów innych niż bezpośrednio związanych z przychodami, pod warunkiem, że ich poniesienie ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, lub wiąże się z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów).

Ustawodawca w omawianym przepisie nie zdefiniował pojęcia "koszty bezpośrednio związane z przychodami" oraz "koszty uzyskania przychodów inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami". Jednak znaczenie tych pojęć można ustalić posługując się ich językowym znaczeniem.

Przez koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami należy rozumieć te koszty, których poniesienie wpłynęło bezpośrednio na uzyskanie określonego przychodu. Kosztami zaś innymi niż koszty bezpośrednio związane z przychodami są wszelkie koszty niebędące kosztami bezpośrednio związanymi z przychodami, w tym koszty dotyczące całokształtu działalności podatnika związane z jego funkcjonowaniem.

Jednak nie każdy wydatek ponoszony w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą stanowić może koszt uzyskania przychodów i jako taki rzutować na podstawę opodatkowania. Skoro bowiem ustawodawca wyraźnie wiąże koszty uzyskania przychodów z określonym celem, to musi być ten cel widoczny. Ponoszone koszty winny omawiany cel realizować lub co najmniej zakładać realność celu.

Właściwa i zgodna z treścią ustawowej regulacji kwalifikacja kosztów uzyskania przychodów powinna brać pod uwagę:

1. przeznaczenie wydatku (celowość, zasadność wydatku dla funkcjonowania podmiotu). Ze względu na szeroki zakres celowości, powinno poddawać się szczegółowej analizie czynniki wpływające na celowość w postaci racjonalności i efektywności,
2. potencjalną możliwość (analizowaną w dacie poniesienia wydatku na podstawie obiektywnych przesłanek) przyczynienia się danego wydatku do osiągnięcia przychodu, względnie zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów.
   
   

Ponadto obowiązkiem podatnika, jako odnoszącego ewidentną korzyść z faktu zaliczenia określonych wydatków w poczet kosztów uzyskania przychodów, jest wykazanie związku przyczynowo-skutkowego z osiąganymi przychodami lub zabezpieczeniem ich źródła, zgodnie z dyspozycją powołanego art. 15 ust. 1 updop.

Drugi z elementów zawartych w omawianym przepisie stanowi przesłankę negatywną, zgodnie z którą, ponoszony wydatek nie może być ujęty w zawartym w art. 16 ust. 1 updop katalogu wydatków nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów.

Odnosząc niniejszy stan faktyczny do przepisów prawa podatkowego należy zauważyć, iż celem poniesionego przez Spółkę wydatku na wypłatę odszkodowania z tytułu zawartej ugody sądowej za niezgodne z przepisami rozwiązanie umowy z pracownikiem - nie jest uzyskanie przychodu, ani zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, gdyż istotą sporu jest zasadność odszkodowania przyznanego pracownikom za niezgodne z przepisami rozwiązanie z nimi umowy o pracę.

Celem zapłaty odszkodowania jest zwolnienie Spółki z zobowiązania, a zapłata ww. odszkodowania nie przynosi żadnego przychodu. Kwota odszkodowania, choć wynika z wcześniej łączącego strony stosunku pracy, nie jest jednak wypłaconym zaległym wynagrodzeniem pracownika, ale swoistą dolegliwością (sankcją) za niezgodne z prawem działanie pracodawcy. Wydatek ten zatem nie stanowi na podstawie art. 15 ust. 1 updop kosztów uzyskania przychodów.

W świetle powyższego stanowisko Spółki jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.