Pytanie:

Czy istnieje możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na wynajęcie mieszkania?

W dniu 20 lipca 2006r. Spółka złożyła wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego, który następnie został uzupełniony w dniu 11 sierpnia 2006r. oraz w dniu 6 października 2006r.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Wnioskująca wynajęła lokal mieszkalny. Lokal ten ma być użytkowany przez członka zarządu oraz prokurenta w trakcie ich pobytu w miejscowości X w celu prowadzenia spraw Spółki. Wnioskująca podjęła decyzję o wynajęciu mieszkania, ponieważ jest to znacznie tańsze niż każdorazowe korzystanie z hotelu.

Jednocześnie, Wnioskująca wskazuje, iż członek zarządu wykonuje swoje obowiązki na podstawie powołania go na stanowisko. Nie łączy go ze Spółką umowa o pracę ani umowa zlecenia. Członek zarządu jest obywatelem belgijskim i miejscem jego stałego pobytu jest Belgia. W celu wykonania swoich obowiązków członek zarządu przyjeżdża do miejscowości X i zamiast korzystać z usług hotelowych, korzysta z przedmiotowego mieszkania. Członek zarządu korzysta z mieszkania około 15 dni w miesiącu. Całkowity koszt wynajęcia mieszkania wynosi 1500 zł miesięcznie. Przeciętny zaś koszt usługi hotelowej, odpowiadającej takiemu standardowi co przedmiotowe mieszkanie wynosi 250 zł na dobę. Zatem, wynajęcie mieszkania jest tańsze niż każdorazowe korzystanie z usług hotelowych (szacowany koszt korzystania z usług w hotelu 15 dni * 250 zł = 3.750 zł/miesięcznie).

Ponadto, Wnioskująca wskazuje, iż z przedmiotowego mieszkania w okresie od 1 lipca do 31 lipca 2006r. korzystał również prokurent Spółki (7 noclegów). Prokurent do dnia 31 lipca 2006r. nie był związany ze Spółką umową o pracę ani umową zlecenia. Prokurent miał miejsce zamieszkania w miejscowości Y. Od dnia 1 sierpnia 2006r. został nawiązany z prokurentem stosunek pracy i od tego momentu prokurent nie korzysta już z przedmiotowego mieszkania.

W związku z powyższym, Spółka zwróciła się z zapytaniem, czy istnieje możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na wynajęcie mieszkania?

Zdaniem Wnioskującej, wydatki związane z wynajęciem mieszkania można zakwalifikować do kosztów uzyskania przychodów. Bez wątpienia wydatki te ponoszone są w celu uzyskania przychodu. Bez wynajęcia mieszkania (bądź zamiennie - bez korzystania z usług hotelowych) członek zarządu czy prokurent nie mogliby wykonywać czynności, które należą do ich obowiązków. A zatem według Spółki zwrot kosztów noclegów dla członka zarządu czy prokurenta, czyli opłacanie przez Spółkę wynajęcia mieszkania (zamiast opłacania usług hotelowych), jest wręcz warunkiem niezbędnym do należytego wykonywania zadań przez prokurenta lub członka zarządu.

Spełniony jest warunek, o którym mowa w art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a mianowicie koszty te są ponoszone w celu osiągnięcia przychodów.

Ponadto, tego rodzaju koszty nie są wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Według Wnioskującej nie są to wydatki, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 38a ustawy, ponieważ nie są to wydatki "na rzecz członka zarządu czy prokurenta", ale są to wydatki ściśle związane z działalnością Wnioskodawcy. Spółka pokrywa koszty noclegu członka zarządu czy prokurenta. W przeciwnym razie musiałaby korzystać z usług hotelowych, które są o wiele droższe.

Ustosunkowując się do przedstawionej powyżej kwestii stwierdza się, co następuje:

Stosownie do przepisu art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. (...). Przywołana regulacja wskazuje, iż definicja kosztów uzyskania przychodów - dla celów podatku dochodowego - składa się z dwóch podstawowych elementów, które łącznie tworzą swego rodzaju normatywną klauzulę generalną.

Pierwszy z tych elementów określić można mianem przesłanki pozytywnej, zakładającej spełnienie łączne dwóch warunków, tj.:

- konieczność faktycznego - co do zasady - poniesienia wydatku,

- poniesienie wydatku musi nastąpić w celu osiągnięcia przychodu.

Drugi z tych elementów określić można mianem przesłanki negatywnej, zgodnie z którą, ponoszony wydatek nie został ujęty w zamkniętym katalogu wydatków nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów.

Do katalogu tego należą m.in. wydatki, które nie są zaliczane do kosztów podatkowych po przekroczeniu ustawowo określonych limitów, gdy nie spełnią określonych warunków, bądź ze względu na swój charakter bezwzględnie nie stanowią kosztów podatkowych.

Tutejszy organ podatkowy pragnie także zwrócić uwagę, iż niewątpliwie ustawodawca konstruując przepis art. 15 ust. 1 nie oczekiwał wykazania, że konkretny przychód jest skutkiem poniesienia określonego kosztu. Najwłaściwsza i zgodna z treścią ustawowej regulacji kwalifikacja kosztów uzyskania przychodów powinna brać pod uwagę:

- przeznaczenie wydatku (jego celowość, zasadność dla funkcjonowania podmiotu) oraz

- potencjalną możliwość (analizowaną w dacie poniesienia wydatku na podstawie obiektywnych przesłanek) przyczynienia się danego wydatku do osiągnięcia przychodu.

Wyrażenie "w celu osiągnięcia przychodu" zawarte we wskazanym przepisie art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej oznacza, że nie wszystkie wydatki ponoszone przez podatnika w związku z prowadzonym przedsiębiorstwem, podlegają odliczeniu od podstawy opodatkowania. Aby określony wydatek można było uznać za koszt uzyskania przychodu, między tym wydatkiem a osiągnięciem przychodu musi zachodzić związek przyczynowy tego typu, że poniesienie wydatku ma wpływ na powstanie lub zwiększenie tego przychodu. Zauważyć należy, iż przez sformułowanie "w celu" należy rozumieć dążenie do osiągnięcia jakiegoś stanu rzeczy (przychodu), a dążenie podatnika ma przymiot "celowości", jeżeli na podstawie dostępnej wiedzy o związkach przyczynowo-skutkowych można zasadnie uznać, że poniesiony koszt może przynieść oczekiwane następstwo (przychód). Zatem, możliwość kwalifikowania konkretnego wydatku jako kosztu uzyskania przychodu, uzależniona jest od rzetelnej i całościowej oceny tego, czy w świetle wszystkich występujących w sprawie okoliczności, przy zachowaniu należytej staranności, podatnik w momencie dokonywania wydatku mógł i powinien przewidzieć, iż wydatek ten spodziewanego przychodu nie przysporzy.

Obowiązkiem podatnika, jako odnoszącego ewidentną korzyść z faktu zaliczenia określonych wydatków w poczet kosztów uzyskania przychodów, jest wykazanie związku pomiędzy poniesieniem kosztu a uzyskaniem przychodu, zgodnie z dyspozycją powołanego art. 15 ust. 1 ustawy podatkowej.

Wnioskodawca podnosi, że bez wynajęcia mieszkania (bądź zamiennie - bez korzystania z usług hotelowych) członek zarządu czy prokurent nie mógłby wykonywać czynności, które należą do ich obowiązków.

Skoro zatem wynajmowanie mieszkania jest niezbędne dla prawidłowego wykonywania czynności członka zarządu czy prokurenta, a przy tym z ekonomicznego punktu widzenia jest rozwiązaniem tańszym niż każdorazowe opłacanie noclegów w hotelu, wydatki ponoszone przez Wnioskującą z tytułu najmu przedmiotowego mieszkania mogą stanowić koszt uzyskania przychodów w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Jednocześnie, organ podatkowy wskazuje, iż w przedmiotowej interpretacji ustosunkowuje się wyłącznie do argumentacji zawartej w piśmie Wnioskującej. Regulacje art. 14a-d ustawy Ordynacja podatkowa nie przewidują bowiem prowadzenia postępowania dowodowego w sprawach o interpretację przepisów prawa podatkowego.

Przedmiotowa interpretacja co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskującą i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia tego zdarzenia.