Pytanie:

Czy Jednostka może w całości wykazać dochód jako zwolniony od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, czy też powinna pomniejszyć dochód zwolniony o kwoty wynikające z kosztów egzekucyjnych i odsetek budżetowych i wykazać je jako podstawę opodatkowania?

Z przedstawionego przez Jednostkę stanu faktycznego wynika, że w latach 2000-2003 ponosiła straty bilansowe i straty podatkowe. Za rok 2004 wykazała dochód podatkowy. Wśród kosztów niestanowiących koszty uzyskania przychodów wymienia m. in. koszty egzekucyjne związane z niewykonaniem zobowiązań na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 17 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz odsetki za zwłokę z tytułu nieterminowych wpłat należności budżetowych zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 21 tej ustawy.

Jednostka uważa, że może wykazać w całości dochód jako zwolniony od podatku dochodowego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ponieważ koszty egzekucyjne i odsetki budżetowe są konsekwencją działalności statutowej w całości poświęconej służbie zdrowia. Jednostka jest jednostką sektora finansów publicznych i dysponuje środkami publicznymi pochodzącymi od płatnika publicznego, jakim jest Narodowy Fundusz Zdrowia, ze wszystkimi tego konsekwencjami.

W przedstawionym stanie faktycznym mają zastosowanie przepisy art. 17 ust. 1 pkt 4 i art. 15 ust. 1 w powiązaniu z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych / jednolity tekst Dz.U. z 2000r. Nr 54, poz. 654 ze zmian./.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, dochody podatników / z wyjątkiem wymienionych w art. 17 ust. 1c ustawy /, których celem statutowym jest m. in. działalność naukowa, oświatowa i w zakresie ochrony zdrowia, są wolne od podatku dochodowego w części przeznaczonej na te cele. Przepis ten ustala dwa warunki, których spełnienie uprawnia do wyłączenia określonych dochodów z podatkowania podatkiem dochodowym:
- statut jednostki powinien zawierać wskazane w ustawie cele,
- dochód powinien być przeznaczony na cele statutowe.

Cele działania zakładu opieki zdrowotnej zostały określone w ustawie z dnia 30 sierpnia 1991r. o zakładach opieki zdrowotnej / Dz. U. Nr 91, poz. 408 ze zmian. /Przepis art. 1 tej ustawy stanowi, iż zakład opieki zdrowotnej jest wyodrębnionym organizacyjnie zespołem osób i środków majątkowych utworzonym i utrzymywanym w celu:
- udzielania świadczeń zdrowotnych i promocji zdrowia,
- prowadzenia badań naukowych i prac badawczo - rozwojowych w powiązaniu z udzielaniem świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia,
- realizacji zadań dydaktycznych i badawczych w powiązaniu z udzielaniem świadczeń zdrowotnych i promocją zdrowia.

Jak wynika z przedłożonego przez Jednostkę statutu, celem Jednostki zgodnie z § 5 jest przywrócenie sprawności ruchowej dorosłych, młodzieży i dzieci, osiągane poprzez udzielenie specjalistycznych świadczeń zdrowotnych.
Podstawowym zadaniem Jednostki na podstawie zapisu § 6 statutu jest:
- prowadzenie kompleksowej rehabilitacji leczniczej schorzeń narządu ruchu,
- zaspokajanie potrzeb zdrowotnych ludności w zakresie specjalizacji Centrum,
- udzielanie świadczeń specjalistycznych i konsultacji ambulatoryjnie i stacjonarnie,
- opieka konsultacyjna w profilaktyce nad pracującymi,
- opieka konsultacyjna w profilaktyce nad dziećmi i młodzieżą,
- organizowanie i prowadzenie oświaty zdrowotnej,
- prowadzenie statystyki medycznej.

Ze statutu wynika więc, że celem statutowym Jednostki jest działalność w zakresie ochrony zdrowia i oświaty zdrowotnej.
Dochód uzyskany z działalności Jednostki, przeznaczony na cele statutowe będzie więc wolny od podatku dochodowego.
Jednak przy ustalaniu dochodu Jednostki, korzystającej ze zwolnienia przedmiotowego, koszty należy rozpatrywać w sposób szczególny.
Wszelkie wydatki ponoszone przez Jednostkę winny być rozpatrzone w świetle art. 15 i art 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, tzn. Jednostka powinna je rozpatrywać pod kątem - czy łączą się one z przychodem i czy stanowią koszty uzyskania tego przychodu.

Zgodnie z art. 15 ust. 1 wym. ustawy o podatku dochodowym, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. tej ustawy - nieuznawanych za koszty uzyskania przychodów.
Ujęte w księgach rachunkowych wydatki i koszty nieuznane w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym za koszty uzyskania przychodów wpływają na zwiększenie dochodu podatkowego.
Jeżeli jednak te wydatki, / koszty / wiążą się bezpośrednio z realizacją celów statutowych związanych z działalnością w zakresie ochrony zdrowia i oświaty zdrowotnej, to równowartość dochodu odpowiadająca tym wydatkom / kosztom / będzie wolna od podatku na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 w/w ustawy.

Reasumując, ponoszone przez Jednostkę wydatki należy ocenić pod kątem ich związku z przychodami, to znaczy, czy stanowią one koszty uzyskania przychodów i nie zostały wyłączone do celów podatkowych z kosztów, a które zostały wymienione w art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, a następnie, jeżeli są kosztami niestanowiącymi kosztów, w rozumieniu podatkowym i zwiększają dochód, czy ich równowartość może być wolna od podatku, jako przeznaczona na cele statutowe.

Odnosząc się do stanowiska Jednostki, stwierdzić należy, że poniesione koszty z tyt. kosztów egzekucyjnych i odsetek budżetowych nie stanowią kosztów uzyskania przychodów. Zgodnie bowiem z zapisem art. 16 ust. 1 pkt 17 - kosztów egzekucyjnych związanych z niewykonaniem zobowiązań i art. 16 ust. 1 pkt 21 - odsetek za zwłokę z tyt. nieterminowych wpłat należności budżetowych , nie uważa się za koszty uzyskania przychodów.
Zarówno koszty egzekucyjne jak i odsetki za zwłokę z tyt. nieterminowych wpłat należności budżetowych są kosztami, które nie wiążą się bezpośrednio z realizacją celów statutowych, jakim jest ochrona zdrowia i oświata zdrowotna, a zatem część dochodu związana z tymi kosztami podlega opodatkowaniu i wpływa na zmniejszenie dochodu zwolnionego na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Niniejszej interpretacji udzielono na podstawie aktualnego stanu prawnego oraz faktycznego przedstawionego przez Jednostkę w zapytaniu. Zgodnie z art. 14b par. 1 i par. 2 Ordynacji podatkowej, interpretacja nie jest wiążąca dla Jednostki, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej - do czasu jej zmiany lub uchylenia.
Na niniejsze postanowienie zgodnie z art. 236 § 1 i § 2 w związku z art. 14a § 4 ustawy - Ordynacja podatkowa przysługuje stronie zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu, które wnosi się za pośrednictwem Naczelnika Urzędu Skarbowego w terminie 7 dni od daty otrzymania postanowienia.
Zażalenie i załączniki do zażalenia podlegają opłacie skarbowej w znakach skarbowych w kwocie 5,00 zł na zażalenie, załączniki po 0,50 zł - art. 1 ust.1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 9 września 2000 r. o opłacie skarbowej (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 253, poz. 2532) część I pkt 1 i 2 załącznika do w/w ustawy.