Pytanie:

Czy zwrot kosztów przejazdu dziecka niepełnosprawnego wraz z opiekunem do szkoły i z powrotem należy traktować jako dochód opiekuna, a tym samym może być naliczony podatek dochodowy i pochodne?

Zgodnie art. 14 a § 1 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., nr 8, poz. 60 ze zm.) stosownie do swojej właściwości miejscowej naczelnik urzędu skarbowego, naczelnik urzędu celnego lub wójt, burmistrz (prezydent miasta), starosta albo marszałek województwa, na pisemny wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta mają obowiązek udzielić pisemnej interpretacji w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie, co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w ich indywidualnych sprawach, w których nie toczy się postępowanie podatkowe lub kontrola podatkowa albo postępowanie przed sądem administracyjnym.

Wnosząca zapytanie jest matką niepełnosprawnego dziecka, które na własny koszt dowozi pociągiem do Ośrodka Szkolno-Wychowawczego. Na podstawie przedłożonych dowodów poniesienia wydatków, tj. biletów PKP lub PKS Urząd Miasta dokonuje zwrotu kosztów przejazdu - stojąc na stanowisku, iż zwrot podlega opodatkowaniu. Podatniczka powołując się na art. 17 ust. 3a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572, Nr 273, poz. 2703 i Nr 281, poz. 2781 praz z 2005 r. Nr 17, poz. 141), który stanowi, iż gmina ma obowiązek zapewnienia uczniom niepełnosprawnym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły do której uczeń został skierowany lub zwrotu kosztów przejazdu środkami komunikacji publicznej uważa, iż zwrot poniesionych przez nią kosztów przejazdu dziecka i opiekuna nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

W nawiązaniu do przedstawionego wyżej stanu Naczelnik Urzędu Skarbowego w Białogardzie wyjaśnia:

Zgodnie z treścią art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) wolne od podatku dochodowego są świadczenia pomocy materialnej dla uczniów, studentów, uczestników studiów doktoranckich i osób uczestniczących w innych formach kształcenia, pochodzące z budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz ze środków własnych szkół i uczelni - przyznane na podstawie odrębnych przepisów o systemie oświaty, o szkolnictwie wyższym, o wyższych szkołach zawodowych oraz o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.

Aby zwolnienie to mogło być zastosowane konieczne jest spełnienie poniższych warunków:

• świadczenie pomocy materialnej musi być przyznane uczniowi,
• świadczenie musi być sfinansowane ze środków budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego lub środków własnych szkoły,
• prawo do przyznania danego świadczenia musi wynikać z przepisów o systemie oświaty.

Obowiązek zapewnienia uczniom niepełnosprawnym bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu lub zwrotu kosztów przejazdu środkami komunikacji publicznej nakłada na gminy art. 17 ust. 3a ustawy z dnia 07.09.1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572).

Zgodnie z ww. przepisem, obowiązkiem gminy jest zapewnienie uczniom niepełnosprawnym, których kształcenie i wychowywanie odbywa się na podstawie art. 71b, bezpłatnego transportu i opieki w czasie przewozu do najbliższej szkoły podstawowej, gimnazjum lub ośrodka umożliwiającego realizację obowiązku szkolnego i obowiązku nauki dzieciom i młodzieży, o których mowa w art. 16 ust. 7, a także dzieciom i młodzieży z upośledzeniem umysłowym ze sprzężonymi niepełnosprawnościami albo zwrot kosztów przejazdu ucznia i opiekuna środkami komunikacji publicznej, jeżeli dowożenie zapewniają rodzice.