Istota interpretacji:

Czy w zaistniałej sytuacji wydatkowanie kwoty pozyskanej ze sprzedaży stanowiącego "oddzielny majątek" udziału we własności lokalu mieszkalnego na spłatę kredytu zaciągniętego przez obojga małżonków przeznaczonego na zakup stanowiącego wspólność małżeńską lokalu mieszkalnego jest wystarczającym warunkiem do zastosowania zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do całej kwoty ze sprzedaży?

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Na wstępie Wnioskodawca wskazuje, że od dnia zawarcia związku małżeńskiego, tj. 20 sierpnia 1988 r. pozostaje wraz z małżonką we wspólności majątkowej małżeńskiej.

W 2009 roku w drodze spadku Zainteresowany nabył udział 1/2 we własności samodzielnego lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość. Udział w w/w nieruchomości jako nabyty w drodze spadku stanowił majątek osobisty Wnioskodawcy. Udział ten nie został wniesiony do majątku wspólnego poprzez podpisanie umowy majątkowej rozszerzającej wspólność ustawową małżonków, ani w żaden inny sposób.

W dniu 28 lipca 2010 r. Wnioskodawca sprzedał nabyty w drodze spadku udział w opisanej wyżej nieruchomości.

Zainteresowany wskazuje, że uzyskane ze sprzedaży Jego majątku osobistego środki zamierza wydatkować - w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie - na spłatę kredytu mieszkaniowego (…) hipoteczny, który zaciągnął wraz z małżonką w dniu 17 maja 2007r.

Ze środków uzyskanych z tego kredytu w dniu 24 maja 2007r. Wnioskodawca wraz żoną dokonali (w ramach wspólności majątkowej małżeńskiej) - nabycia spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w zaistniałej sytuacji wydatkowanie kwoty pozyskanej ze sprzedaży stanowiącego "oddzielny majątek" udziału we własności lokalu mieszkalnego na spłatę kredytu zaciągniętego przez obojga małżonków przeznaczonego na zakup stanowiącego wspólność małżeńską lokalu mieszkalnego jest wystarczającym warunkiem do zastosowania zwolnienia podatkowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do całej kwoty ze sprzedaży...

Zdaniem Wnioskodawcy, wydatkowanie kwoty pozyskanej ze sprzedaży majątku osobistego na spłatę kredytu zaciągniętego wraz z małżonką na zakup lokalu mieszkalnego objętego wspólnością małżeńską pozwala na zastosowanie zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w stosunku do całej kwoty ze sprzedaży.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe.

W zaistniałym stanie faktycznym niewątpliwie całość kwoty pozyskanej ze sprzedaży udziału w lokalu mieszkalnym (nabytym w drodze spadku) przeznaczona została na spłatę kredytu zaciągniętego na sfinansowanie zakupu lokalu mieszkalnego - poniesiono wydatek na własne cele mieszkaniowe. W treści art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zdefiniowano pojęcie własne potrzeby mieszkaniowe. Określenie to odnosi się do konkretnego zakresu rzeczowego. Wydatki poniesione na spłatę kredytu oraz odsetek od tego kredytu zaciągniętego przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, na określone cele (miedzy innymi zakup lokalu mieszkalnego) bez wątpienia mieści się w katalogu własnych potrzeb mieszkaniowych ( art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Wątpliwości Wnioskodawcy w przypadku przedstawionego stanu faktycznego budzi kwestia, czy nie należy traktować przedstawionej formy sfinansowania w taki sposób, że kwota pozyskana ze sprzedaży mieszkania posłużyła do sfinansowania po połowie potrzeb małżonków, z uwagi na fakt, że kredyt został zaciągnięty przez oboje małżonków pozostających we wspólności majątkowej, a zakupione z pozyskanych przez niego środków mieszkanie stanowi wspólność majątkową małżeńską.

Zdaniem Wnioskodawcy, takiemu podejściu do zagadnienia przeczy zarówno ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, jak i istota stosunku prawnego jakim jest wspólnota małżeńska.

Wspólność majątkowa ustawowa powstaje automatycznie w chwili zawarcia małżeństwa. Wspólność ta jest szczególnym rodzajem współwłasności łącznej. Jest to wspólność bezudziałowa, a w czasie jej trwania małżonkowie nie mogą rozporządzać swoimi prawami do majątku wspólnego, jako całości. Ponadto żadne z małżonków nie może rozporządzić ani zobowiązać się do rozporządzenia udziałem, który mu przypadnie w majątku wspólnym w chwili ustania wspólności.

Ponadto, przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewidują, aby dochód małżonka ze sprzedaży lokalu mieszkalnego (stanowiącego jego majątek osobisty) dla skorzystania ze zwolnienia musiał być wydatkowany tylko i wyłącznie przez tego małżonka. Ustawodawca postawił warunek, aby dochód ten został przeznaczony w ciągu dwóch lat na własne cele mieszkaniowe przez podatnika, który dochód osiągnął. Nie jest zatem istotne, czy podatnik przeznaczy ten dochód tylko i wyłącznie na własne cele mieszkaniowe, czy też obok celów własnych również na cele mieszkaniowe małżonka. Jeżeli jest realizowany cel mieszkaniowy podatnika, wówczas nie ma znaczenia, czy obok tego celu realizowany jest cel mieszkaniowy małżonka.

Wobec powyższego należy uznać, że cała kwota uzyskana ze sprzedaży składnika majątku odrębnego Wnioskodawcy wydatkowana na spłatę (w ustawowo określonym czasie) kredytu zaciągniętego przez oboje małżonków pozostających w ustroju wspólności majątkowej małżeńskiej korzysta ze zwolnienia przedmiotowego, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 w związku z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za nieprawidłowe.

Przepis art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) stanowi, iż opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy jednym ze źródeł przychodów jest odpłatne zbycie:

1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,

- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Zgodnie z art. 30e ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

• dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
• dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.
  
  

Stosownie do ust. 2 artykułu 30e ww. ustawy, podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Natomiast na podstawie z art. 19 ust. 1 ww. ustawy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Stosownie do art. 22 ust. 6d za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Jednakże zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe. Udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Zgodnie z art. 21 ust. 25 ww. ustawy, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w powołanym wyżej ust. 1 pkt 131, uważa się:

1. wydatki poniesione na:
   1. nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
   2. nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
   3. nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
   4. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
   5. rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
   - położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej,
2. wydatki poniesione na:
   1. spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na cele określone w pkt 1,
   2. spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na spłatę kredytu (pożyczki), o którym mowa w lit. a),
   3. spłatę każdego kolejnego kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w lit. a) lub b)
   - w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30,
3. wartość otrzymanego w ramach odpłatnego zbycia w drodze zamiany znajdującego się w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej:
   1. budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, lub
   2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, lub udziału w tych prawach, lub
   3. gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie przeznaczonych pod budowę budynku mieszkalnego, w tym również gruntu lub udziału w gruncie albo prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, lub
   4. gruntu, udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z budynkiem lub lokalem wymienionym w lit. a).
   
   

Z kolei zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Do majątku osobistego każdego z małżonków należą m.in. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, iż w 2009 r. Wnioskodawca nabył tytułem dziedziczenia udział 1/2 w nieruchomości lokalowej. Nabyty w spadku udział w nieruchomości został sprzedany w lipcu 2010 r. Obecnie Wnioskodawca rozważa przeznaczenie całej uzyskanej ze sprzedaży ww. majątku kwoty na spłatę kredytu hipotecznego zaciągniętego wspólnie z żoną na zakup w 2007 r. wspólnego mieszkania.

Podkreślić należy, że pomimo iż właścicielem udziału 1/2 w przedmiotowym mieszkaniu był wyłącznie Zainteresowany, to jeżeli Jego wolą uzyskane ze sprzedaży tego udziału w tym mieszkaniu środki pieniężne zostaną włączone do majątku wspólnego małżonków, to ów fakt przemawia za tym, że środki te stanowią od tego momentu majątek wspólny małżonków.

Biorąc powyższe pod uwagę stwierdzić należy, że dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości nabytej w 2009 r. tytułem dziedziczenia w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ww. ustawy, w przychodzie z odpłatnego zbycia udziału w ww. nieruchomości, będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych, o ile uzyskane środki pieniężne ze sprzedaży udziału w nieruchomości stanowiącej składnik majątku odrębnego, w kwocie przeznaczonej na spłatę tego kredytu, zostaną wniesione do majątku wspólnego małżonków. Jeżeli jednak środki te nie zostaną wniesione do majątku wspólnego małżonków, wówczas z omawianego zwolnienia korzystać będzie jedynie dochód w części wydatkowanej na spłatę kredytu zaciągniętego na zakup spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu odpowiadający wartości udziału przypadającego Wnioskodawcy w tym lokalu.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.