Istota interpretacji:

Czy Spółka prawidłowo postępuje traktując odszkodowanie za zniszczenia we wszelkiego rodzaju uprawach na gruntach nie wchodzących w skład gospodarstw rolnych jako przychód dla poszkodowanych klientów i wystawia im PIT-8C? Jak prawidłowo powinna postąpić spółka w przypadku takich odszkodowań?

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Spółka prowadzi działalność w zakresie dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców przyłączonych do jej sieci. W toku prowadzonej działalności następuje rozbudowa sieci elektroenergetycznej polegającą na remoncie lub wzniesieniu linii energetycznych niskiego i wysokiego napięcia, remoncie lub wzniesieniu stacji transformatorowych oraz rozbudowa przyłączy energetycznych. Wszystkie te prace zmierzają do rozszerzenia klientom dostępu do przyłączy energetycznych i prowadzone są na terenach rolnych, miejskich, leśnych. W wyniku prowadzonych prac dochodzi do zniszczenia wszelkich upraw rolnych, ogrodniczych, sadowniczych, leśnych, ozdobnej roślinności a także zniszczenia dróg i dojazdów do posesji. Powołana firma orzecznicza przeprowadza ekspertyzę tych zniszczeń, wycenia szkody, sporządza protokół, który po podpisaniu przez poszkodowanego klienta przedkłada Spółce. Spółka na tej podstawie wypłaca odszkodowanie. Odszkodowania dotyczą zniszczeń zarówno na gruntach rolnych, które wchodzą w skład gospodarstwa rolnego jak i pozostałych. Osobom, które otrzymały odszkodowanie, ale nie posiadają gospodarstwa rolnego Spółka na początku każdego roku wystawia PIT 8C, który zostaje przesłany do adresata oraz do właściwego Urzędu Skarbowego.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1. Czy Spółka prawidłowo postępuje traktując odszkodowanie za zniszczenia we wszelkiego rodzaju uprawach na gruntach nie wchodzących w skład gospodarstw rolnych jako przychód dla poszkodowanych klientów i wystawia im PIT-8C...
2. Jak prawidłowo powinna postąpić spółka w przypadku takich odszkodowań...
   
   

Zdaniem Wnioskodawcy:

W opinii Spółki odszkodowanie jest rekompensatą za utracone przychody, a także ma na celu odtworzenie pierwotnego stanu np. ozdobnej roślinności, drogi, podjazdu itp. Poszkodowany klient otrzymuje jedynie środki, które mają mu zrekompensować poniesione straty i zapewnić możliwość odtworzenia stanu przed zniszczeniem i Wnioskodawca nie uważa za słuszne traktowanie tej wypłaty jako przychód i wystawiania PIT-8C.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zmianami) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do postanowień art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami (z pewnymi zastrzeżeniami pozostającymi bez znaczenia w rozpatrywanej sprawie) są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlegają zatem wszelkie dochody osiągane przez podatnika, z wyjątkiem tych dochodów, które zostały enumeratywnie wymienione przez ustawodawcę jako zwolnione od podatku, bądź od których zaniechano poboru podatku, w drodze rozporządzenia wydanego przez Ministra Finansów.

Wskazać przy tym należy, że art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest przepisem, w którym ustawodawca sformułował katalog zwolnień podatkowych. Przepis ten, jako stanowiący odstępstwo od zasady równości opodatkowania, powinien być więc interpretowany w pierwszej kolejności według reguł wykładni językowej, gramatycznej.

Jak wynika z treści art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy podatkowej, wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:

1. określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
2. odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
3. odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
4. odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
5. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
6. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
7. odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód.
   
   

Odszkodowanie jest szczególnym rodzajem świadczenia polegającego na naprawieniu szkody, czyli uszczerbku, jakiego doznaje poszkodowany we wszystkiego rodzaju dobrach przez prawo chronionych, w tym w dobrach osobistych. Chodzi zarówno o uszczerbek majątkowy jak i niemajątkowy. Naprawienie szkody obejmuje, zarówno straty jakie poszkodowany poniósł, jak i korzyści, które mógł osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Wysokość szkody wyznacza rozmiar obowiązku odszkodowawczego i jego górny pułap.

Powołane wyżej przepisy wskazują jednoznacznie, że nie wszystkie odszkodowania otrzymane przez osoby fizyczne wolne są od podatku dochodowego. Z przedmiotowego zwolnienia korzystają tylko te, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów rangi ustawy lub aktów wykonawczych wydanych na ich podstawie, z wyjątkiem wyłączonych ze zwolnienia wolą ustawodawcy.

Istotne dla rozpatrywanej sprawy jest zatem ustalenie czy do kategorii odszkodowań, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw można zaliczyć odszkodowanie wypłacane przez Spółkę za zniszczenia we wszelkiego rodzaju uprawach (rolnych, ogrodniczych, sadowniczych, leśnych, ozdobnej roślinności a także zniszczenia dróg i dojazdów do posesji) nie wchodzących w skład gospodarstw rolnych.

Zgodnie zaś z art. 21 ust. 1 pkt 120 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są odszkodowania wypłacone, na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu:

1. ustanowienia służebności gruntowej,
2. rekultywacji gruntów,
3. szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie - w wyniku prowadzenia na tych gruntach, przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, inwestycji związanych z budową urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603).
   
   

Należy podkreślić, iż zwolnienia podatkowe są odstępstwem od zasady powszechności opodatkowania, a przepisy dotyczące zwolnień powinny być interpretowane ściśle, zgodnie przede wszystkim z ich wykładnią językową. Wykluczone jest w tym przypadku zastosowanie wykładni rozszerzającej jak i zawężającej.

Zgodnie art. 143 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) przez budowę urządzeń infrastruktury technicznej rozumie się budowę drogi oraz wybudowanie pod ziemią, na ziemi albo nad ziemią przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych.

Zgodnie z art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Stosownie do ust. 4 ww. art. 124, na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4.

Właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości jest obowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania czynności związanych z konserwacją oraz usuwaniem awarii ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Obowiązek udostępnienia nieruchomości podlega egzekucji administracyjnej.

W myśl art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami odszkodowanie przysługuje również za szkody powstałe wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124 - 126. Odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o tę kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu.

Za szkody powstałe na wskutek zdarzeń o których mowa w art. 120 i 124 - 126 rozumie się: szkody powstałe w wyniku ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Spółka prowadzi działalność w zakresie dystrybucji energii elektrycznej do odbiorców przyłączonych do jej sieci. W toku prowadzonej działalności następuje rozbudowa sieci elektroenergetycznej polegającej na remoncie lub wzniesieniu linii energetycznych niskiego i wysokiego napięcia, remoncie lub wzniesieniu stacji transformatorowych oraz rozbudowa przyłączy energetycznych.

W tym przypadku mamy do czynienia z inwestycją związaną z rozbudową sieci elektroenergetycznej.

Inwestycja ta zgodnie z przepisami ustawy o gospodarce nieruchomościami jest inwestycją celu publicznego. Wszystkie prace zmierzają do rozszerzenia klientom dostępu do przyłączy energetycznych i prowadzone są na terenach rolnych, miejskich i leśnych.

W wyniku prowadzonych prac dochodzi do zniszczenia wszelkich upraw rolnych, ogrodniczych, sadowniczych, leśnych, ozdobnej roślinności a także zniszczenia dróg i dojazdów do posesji. Powołana firma orzecznicza przeprowadza ekspertyzę tych zniszczeń, wycenia szkody, sporządza protokół, który po podpisaniu przez poszkodowanego klienta przedkłada Spółce.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, iż odszkodowanie za zniszczenia we wszelkiego rodzaju uprawach na gruntach nie wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, z tytułów określonych w przepisach wyżej cytowanej ustawy o gospodarce nieruchomościami jest objęte zwolnieniem z podatku dochodowego od osób fizycznych a zatem na Spółce nie ciąży obowiązek wystawienia informacji PIT-8C poszkodowanym klientom.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, ul. M.C. Skłodowskiej 40, 20-029 Lublin po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.