Pytanie:

1. Czy stypendia uchwalone przez Radę Powiatu oraz stypendia dla uczniów pochodzących z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej przyznawane na podstawie ustawy o systemie oświaty korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych? 2. Czy stypendia wypłacone uczniom finansowane w części z Budżetu Państwa i w części z Europejskiego Funduszu Społecznego korzystają ze zwolnienia odpowiednio z art. 21 ust. 1 pkt 40b i pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych? 3. Czy w przypadku jednorazowych wypłat zaległych stypendiów przychodem jest kwota faktycznie wypłacona w miesiącu czy kwota stypendium przyznana za miesiąc?

Ze złożonego wniosku z dnia 19.02.2007 r. (wpływ do tut. Urzędu w dniu 21.02.2007 r.) uzupełnionego pismami z dnia 08.03.2007 r., 19.03.2007 r., 18.04.2007 r. w sprawie udzielenia pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego wynika następujący stan faktyczny.

Starostwo Powiatowe jako płatnik wypłacało w 2006 r. uczniom stypendia:

- uchwalone przez Radę Powiatu,

- dla uczniów pochodzących z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej na lata 2006-2008 objętych Rządowym programem wyrównania szans edukacyjnych.

Wyżej wymienione stypendia przyznawane były na podstawie przepisów ustawy o systemie oświaty.

Oprócz ww stypendiów Starostwo dokonywało również w 2006 r. wypłat stypendiów przyznawanych w ramach Priorytetu 2 Działania 2.2 Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Społecznego i Budżetu Państwa. Stypendia te finansowane są w 68,05% ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego, a w 31,95% ze środków Budżetu Państwa.

Zdarzały się sytuacje, że zaległe stypendia wypłacane były jednorazowo.

Zdaniem wnioskującego - stypendia uchwalone przez Radę Powiatu oraz dla uczniów pochodzących z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej przyznawane na podstawie ustawy o systemie oświaty korzystają ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Do stypendiów finansowanych ze środków Budżetu Państwa oraz Europejskiego Funduszu Społecznego mają zastosowanie odpowiednio art. 21 ust. 1 pkt 40b oraz art. 21 ust. 1 pkt 46 ww ustawy.

W przypadku nieterminowych wypłat stypendiów, przychód ze stypendiów winien być przypisany w informacji PIT-8S do poszczególnych miesięcy a nie stanowić przychodu w miesiącu faktycznej wypłaty stypendium.

Zagadnienia, o których wyżej mowa zostały uregulowane w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.)

Ad.1

Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 40 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są świadczenia pomocy materialnej dla uczniów, studentów, uczestników studiów doktoranckich i osób uczestniczących w innych formach kształcenia, pochodzące z budżetu państwa, budżetów jednostek samorządu terytorialnego oraz ze środków własnych szkół i uczelni - przyznane na podstawie przepisów o systemie oświaty, prawo o szkolnictwie wyższym, a także przepisów o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki.

Pomoc uczniom ze szkół ponadgimnazjalnych zamieszkujących na terenach wiejskich lub w miastach do 20 tys. mieszkańców, objęta została Rządowym programem wyrównywania szans edukacyjnych uczniów pochodzących z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej na lata 2006-2008, ustanowionym uchwałą nr 39/2006 Rady Ministrów z dnia 28-03-2006 r. Program ten finansowany jest ze środków rezerwy celowej budżetu państwa, przeznaczonej na finansowanie Narodowego Programu Stypendialnego, przewidzianej do dyspozycji Ministra Edukacji i Nauki.

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 marca 2006 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy uczniom pochodzącym z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej (Dz. U. Nr 73, poz. 502) zostało wydane na podstawie art. 90u ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn. zm.). Z zapisu § 2 pkt 1 i § 3 pkt 1 ww. rozporządzenia wynika, że uczniom pochodzącym z rodzin byłych pracowników państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej, uczącym się w szkołach ponadgimnazjalnych umożliwiających uzyskanie świadectwa dojrzałości, którym do dnia 31 grudnia 2004 r. przyznano stypendia Agencji Nieruchomości Rolnych na co najmniej 2005 rok, przysługuje pomoc w formie stypendium, które jest przeznaczone na całkowite lub częściowe pokrycie wydatków związanych z edukacją, w szczególności:

1) wyżywienia w stołówce szkolnej, specjalnego ośrodka szkolno- wychowawczego, internatu, bursy lub stołówce prowadzonej przez inny podmiot,

2) zakwaterowania w internacie, bursie lub kwaterze prywatnej,

3) dojazdów do szkoły,

4) zakupu podręczników i pomocy szkolnych,

5) zakupu niezbędnej odzieży i obuwia,

6) nauki języków obcych i innych zajęć edukacyjnych, realizowanych w szkole i poza szkołą oraz wycieczek szkolnych.

W przypadku wypłat ww stypendiów płatnik nie ma obowiązku sporządzania jakichkolwiek informacji o wysokości wypłaconego stypendium.

Ad.2

Stosownie do przepisu art. 21 ust. 1 pkt 46 powołanej ustawy z dnia 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są dochody otrzymane przez podatnika, jeżeli:

a) pochodzą od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych ze środków bezzwrotnej pomocy, w tym ze środków programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO, przyznanych na podstawie jednostronnej deklaracji lub umów zawartych z tymi państwami, organizacjami lub instytucjami przez Radę Ministrów, właściwego ministra lub agencje rządowe, w tym również w przypadkach, gdy przekazanie tych środków jest dokonywane za pośrednictwem podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy oraz

b) podatnik bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy; zwolnienie nie ma zastosowania do dochodów osób fizycznych, którym podatnik bezpośrednio realizujący cel programu zleca - bez względu na rodzaj umowy - wykonanie określonych czynności w związku z realizowanym przez niego programem.

Zwolnienie z opodatkowania zawarte w powołanym przepisie może być zastosowane w sytuacji, gdy spełnione zostaną łącznie dwie przesłanki, tj.

- środki finansowe pochodzą od podmiotów wskazanych w analizowanym przepisie i zostały przekazane na podstawie, o której mowa w tym przepisie

- podatnik bezpośrednio realizuje cel programu finansowego z bezzwrotnej pomocy.

Zgodnie z przedstawionym stanem faktycznym w niniejszej sprawie, stypendia dla uczniów, wypłacone w ramach Priorytetu 2 Działania 2.2 Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego (ZPORR) 2004-2006 "Wyrównanie szans edukacyjnych poprzez programy stypendialne" są współfinansowane ze środków funduszu strukturalnego, czyli Europejskiego Funduszu Społecznego. Program ten został przyjęty do realizacji na mocy rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 1 lipca 2004 r. (Dz.U. Nr 166, poz. 1745) wydanego do ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o Narodowym Planie Rozwoju (Dz. U. Nr 116, poz. 1206). Celem ww. działania jest podniesienie dostępu do kształcenia na poziomie ponadgimnazjalnym kończącym się maturą i wyższym uczniom pochodzącym z obszarów wiejskich studentom pochodzącym z obszarów zagrożonych marginalizacją.

Status prawny środków pochodzących z funduszy strukturalnych regulują przepisy Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1260/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiające przepisy ogólne w sprawie funduszy strukturalnych oraz Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 438/2001 z dnia 2 marca 200I r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania Rozporządzenia Rady (WE) Nr 1260/1999 dotyczącego zarządzania i systemów kontroli pomocy udzielanej w ramach funduszy strukturalnych, ustawy o finansach publicznych oraz ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o Narodowym Planie Rozwoju 2004-2006 (Dz. U. Nr 116, poz. 1206).

Zgodnie z brzmieniem art. 2 pkt 11 cyt./w ustawy o Narodowym Planie Rozwoju, określenie "publiczne środki wspólnotowe" oznacza - środki finansowe pochodzące z budżetu Wspólnot Europejskich, a w szczególności z funduszy strukturalnych, o których mowa w przepisach Unii Europejskiej w sprawie Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, w sprawie Europejskiego Funduszu Społecznego, (...), ujęte w załączniku do ustawy budżetowej, służące realizacji Narodowego Planu Rozwoju. Stosownie natomiast do art. 5 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2005 r. Nr 249, poz. 2104 z późń. zm.), środki funduszy strukturalnych pochodzą z budżetu Unii Europejskiej i są środkami publicznymi.

Zgodnie z przepisami ww. ustaw, dotyczącymi postępowania w sprawach o dofinansowanie z publicznych środków wspólnotowych projektów zgłaszanych w ramach sektorowych/regionalnych programów operacyjnych, jednostki realizujące takie projekty mogą ubiegać się o środki na prefinansowanie. Środki prefinansowane to środki przeznaczone na pokrycie wydatków realizowanych programów i projektów pomocowych, pochodzące ze środków pożyczonych z budżetu państwa w części, która będzie podlegała refundacji, tj. zwrotowi ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego. Środki wypłacone z niniejszego funduszu stanowią refundację wcześniej poniesionych wydatków, prefinansowanych ze środków budżetu państwa.
Zatem, skoro środki te pochodzą z budżetu państwa, nie jest to pomoc otrzymana ze środków bezzwrotnej pomocy, a tylko takie pochodzenie warunkuje zwolnienie przedmiotowe z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 46.

Powyższe znajduje potwierdzenie w piśmie Ministra Finansów z dnia 30 sierpnia 2006 r., znak DD 6-8213-8/06/DZ/412 wydanym w trybie art. 14 ust. 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej.

Podstawą zwolnienia w/w stypendiów jest natomiast art. 21 ust. 1 pkt 40b cytowanej wyżej ustawy. W myśl tego przepisu wolne od podatku są stypendia dla uczniów i studentów, których wysokość i zasady udzielania zostały określone w uchwale organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego, (...) do wysokości nie przekraczającej miesięcznie kwoty 380 zł, z zastrzeżeniem ust.10. Zwolnienie powyższe ma zastosowanie, jeżeli podatnik przed pierwszą wypłatą świadczenia złoży płatnikowi oświadczenie w/g ustalonego wzoru (PIT-2C), że nie uzyskuje równocześnie innych dochodów podlegających opodatkowaniu, z wyjątkiem renty rodzinnej oraz dochodów określonych w art. 29-30b i art. 30e(...) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 21 ust. 10).

Tak więc stypendia te zarówno w części finansowanej z budżetu jak również w części ze środków unijnych korzystają ze zwolnienia do wysokości 380 zł miesięcznie pod warunkiem złożenia przez stypendystę oświadczenia PIT-2C. Jeżeli jednak kwota wypłaconego stypendium przekracza 380 zł lub stypendysta nie złożył oświadczenia PIT-2C, płatnik jest obowiązany na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pobrać zaliczkę na podatek w/g zasad określonych w art. 35 ust. 2-9 tej samej ustawy. W każdym z powyższych przypadków płatnik obowiązany jest wystawić stypendyście imienną informację o wysokości wypłaconego stypendium (art. 35 ust. 10 ustawy o podatku dochodowym) - PIT-8S.

Ad.3

Odnosząc się natomiast do kwestii dotyczącej sposobu poboru zaliczek na podatek od wypłaconej jednorazowo kwoty zaległego stypendium zaznaczyć należy, iż dla ustalenia kwoty stypendium korzystającej ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 40b, istotna jest miesięczna kwota przyznanego stypendium, a nie kwota stypendium otrzymana w danym miesiącu.

W stanie faktycznym będącym przedmiotem zapytania, miesięczna kwota przyznanego stypendium wynosiła 150,00 zł; przy czym w przypadku jej kumulacji jednorazowa kwota stypendium przekroczy kwotę 380,00 zł.

Mając więc na uwadze okoliczność, że kwota - przyznanego osobom uprawnionym - stypendium nie przekracza kwoty 380 zł miesięcznie, nawet w sytuacji otrzymania przez podatników w jednym miesiącu 2006 roku w łącznej kwocie stypendiów należnych im za kilka miesięcy przedmiotowe stypendia będą korzystały ze zwolnienia z opodatkowania zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 40b ww ustawy.

Jak wskazano wyżej ze zwolnienia z opodatkowania korzysta kwota przyznanego za dany miesiąc stypendium, zatem w informacjach o wysokości wypłaconego stypendium (PIT-8S) dotyczących kwoty stypendium wypłaconej w danym miesiącu - winny być wykazane kwoty przyznanego za dany miesiąc stypendium, a nie kwoty faktycznie w danym miesiącu wypłacone. Tylko takie techniczne rozwiązanie umożliwi uwzględnienie zwolnienia z opodatkowania zawartego w art. 21 ust. 1 pkt 40b ustawy w sposób gwarantujący prawidłowe odczytanie przez podatników i urząd skarbowy treści zawartych w przedmiotowych informacjach i pozwoli tym samym uniknąć błędnych decyzji podatników związanych z wykazywaniem przez nich kwot stypendiów w rocznych zeznaniach podatkowych i opodatkowywaniem przychodów de facto zwolnionych z podatku dochodowego.

Odpowiedzi udzielono z uwzględnieniem stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia tego zdarzenia