Pytanie:

Czy kompensata przyznana w trybie ustawy z dnia 07.07.2005 r. o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych przestępstw umyślnych jest zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych?

Wnioskodawca zwraca się z pytaniem, czy kompensata przyznana na podstawie ustawy z dnia 07 lipca 2005r. o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych przestępstw umyślnych (t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 169, poz. 1415) należy do kategorii "otrzymane odszkodowania" wymienionej w art. 21 ust. 1 pkt 3 lub też art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn.zm.), a tym samym jest zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych. Mając to na uwadze, wnioskodawca pyta też, czy w związku z tym jest zwolniony z poboru zaliczki od wypłaconej kompensaty.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że wyrokiem z dnia 28 września 2006 r. Sąd Rejonowy, w trybie przywoływanej ustawy, przyznał w sprawie I Ns 137/06 poszkodowanemu od Skarbu Państwa kompensatę w kwocie 2.088,96zł

Zdaniem Wnioskodawcy, kompensata stanowi funkcję świadczenia odszkodowawczego przysługującego osobom uprawnionym, tj. ofiarom przestępstw umyślnych, przyznawanego w trybie określonym przywoływaną ustawą. Jest więc tym samym zwolniona od podatku dochodowego od osób fizycznych, a ponadto płatnik zwolniony jest w tym przypadku z obowiązku poboru zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Organ podatkowy na podstawie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wyjaśnia, że w rozumieniu w/w ustawy o państwowej kompensacie przysługującej ofiarom niektórych przestępstw umyślnych, kompensata oznacza świadczenie pieniężne przyznawane osobie uprawnionej w trybie określonym w tej ustawie. Kompensatę przyznaje się jedynie wówczas i w takiej wysokości, w jakiej osoba uprawniona nie może uzyskać pokrycia utraconych zarobków, innych środków utrzymania lub kosztów, o których mowa w art. 3 pkt 2 i 3 ustawy o państwowej kompensacie (koszty leczenia, koszty pogrzebu), od sprawcy lub sprawców przestępstwa, z tytułu ubezpieczenia, ze środków pomocy społecznej albo z innego źródła lub tytułu, niezależnie od tego, czy sprawca lub sprawcy przestępstwa zostali wykryci, oskarżeni lub skazani. Wysokość kompensaty nie może przekroczyć 12.000,00zł.

Przyznana na podstawie ustawy kompensata to kwota pokrywająca wyłącznie utracone zarobki lub inne środki utrzymania, koszty leczenia i koszty pogrzebu, będące skutkiem popełnienia przestępstwa.

Zgodnie z przyjętą terminologią, kompensata to wyrównanie strat, należności bądź odszkodowanie. Odszkodowanie może natomiast stanowić świadczenie, wynagrodzenie lub zapłatę za wyrządzone szkody, stratę i utracone korzyści lub doznane krzywdy (za słownikiem PWN).

Zgodnie z art. 361 § 2 ustawy z dnia 23.04.1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ze zm.) (...) naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych w art. 21 ust. 1 pkt 3 zwalnia od podatku otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw.

W związku z powyższym należy stwierdzić, iż świadczenia pieniężne, stanowiące państwową kompensatę przysługującą ofiarom niektórych przestępstw umyślnych wypłacane na podstawie ustawy o państwowej kompensacie stanowią w istocie odszkodowanie, którego wysokość, a także zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw.

Zatem wypłacane kompensaty, przyznane na podstawie przywołanej na wstępie ustawy korzystają ze zwolnienia przedmiotowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Bytowie uznaje za prawidłowe stanowisko przedstawione przez Wnioskodawcę w zakresie zwolnienia przedmiotowej kompensaty od podatku dochodowego od osób fizycznych. Potwierdza też, że z tytułu wypłaty tej kompensaty płatnik jest zwolniony z obowiązku pobrania zaliczki.