Pytanie:

Czy otrzymywane przez podatnika odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntu, zasądzone wyrokiem sądu podlega w 2006 roku opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i czy należy wykazać je w zeznaniu rocznym?

W złożonym w dniu 22.12.2006r. piśmie, uzupełnionym w dniu 14.03.2006r., składa Pani zapytanie czy otrzymywane przez Panią odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntu, zasądzone, jak wynika z załączonych do wniosku dokumentów, wyrokiem Sądu Rejonowego w ...., podlega w roku 2006 opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych i czy powinna je Pani wykazać w rozliczeniu rocznym.

Z przedstawionego przez Panią stanu faktycznego wynika, że jest Pani właścicielką działki numer ew. ...... o pow. 0,04 ha, na której znajdują się zabudowania mieszkalne i gospodarcze stanowiące odrębny przedmiot własności.Właścicielem powyższych zabudowań nabytych w drodze licytacji w dniu 25 września 1996r. jest Pan ...........

Z załączonych kserokopii dokumentów wynika, że wystąpiła Pani do Sądu Rejonowego w ........ z powództwem przeciwko Panu ........ o odszkodowanie za bezumowne korzystanie z Pani gruntu w okresie od 25 września 1996r. do dnia 25 listopada 2005r. w kwocie 12.800,-zł a odsetek ustawowych od 11 marca 2005r.

Wyrokiem z dnia 16 grudnia 2005r. Sąd Rejonowy w ........ zasądził od pozwanego Pana ........ na rzecz Pani kwotę 6.160,00zł z ustawowymi odsetkami, jako odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntu w oparciu o przepisy art. 224 kc w okresie od stycznia 1999r. do października 2005r. (82 miesiące).

Na mocy art. 322 kpc Sad przyjął kwotę 75 zł jako odpowiedniej wysokości, odszkodowanie miesięczne za korzystanie z gruntu, przy uwzględnieniu wysokości czynszów dzierżawnych za 1 ha gruntu, jak i wysokość opłat za użytkowanie wieczyste. Przy ustaleniu stawki uwzględniono również, iż pozwany płacił podatek od nieruchomości gruntowych mimo, iż nie był właścicielem.

W wyniku złożonej apelacji Sąd Okręgowy w ....... zmienił zaskarżony wyrok tylko w części odsetek i przyznał Pani należne odsetki od dnia 12 marca 2005r.

Pani zdaniem otrzymane odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntu nie powinno podlegać opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku wyjaśnia:

Stosownie do przepisów art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w roku 2006, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Powyższa regulacja prawna wyraża zasadę powszechności opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych w aspekcie przedmiotowym, konsekwencją czego jest opodatkowanie wszelkiego rodzaju dochodów, z wyjątkiem dochodów zwolnionych - wyraźnie wskazanych przez przepisy.

Zgodnie z przepisami art. 21 ust. 1 pkt 3b cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są inne odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań: a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Z treści powołanych przepisów jednoznacznie wynika, że nie wszystkie odszkodowania otrzymywane przez osoby fizyczne są wolne od podatku dochodowego.

W świetle powyższych regulacji prawnych otrzymane odszkodowanie za bezumowne korzystanie z nieruchomości nie korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w przepisach art. 21 ust. 1 pkt 3b cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż przepis ten wyłącza możliwość zwolnienia z opodatkowania odszkodowania dotyczącego korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Odszkodowanie , jaki Pani otrzymuje za bezumowne korzystanie z gruntu w rozumieniu uregulowań zawartych w art. 224 i art. 225 Kodeksu cywilnego o roszczeniach jakie przysługują właścicielowi rzeczy w stosunku do posiadacza samoistnego rzeczy, stanowią wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy, w tej sytuacji gruntu należącego do Pani.Obejmuje spodziewane korzyści z tytułu umowy najmu czy dzierżawy, która zostałaby zawarta gdyby nieruchomość nie została zajęta. Przepisy prawa przyznają właścicielowi prawo do roszczenia o odszkodowanie, które obejmuje rekompensatę utraconych korzyści, jakie właściciel by uzyskał gdyby nieruchomość na przykład wynajął. Utratą korzyści jest w tym przypadku szkoda polegająca na nieuzyskaniu pożytków cywilnych (czynszu z najmu, dzierżawy), które nieruchomość przynosi.

Zasądzone zatem wyrokiem sądu w oparciu o przepisy art. 224 kc należności pieniężne za bezumowne korzystanie z gruntu stanowią przychód z innych źródeł, o którym stanowią przepisy art. 10 ust. 1 należy zakwalifikować do źródła przychodu, o którym mowa w art. 10 ust.1 pkt 9 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, to jest do przychodów innych źródeł, podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej określonej w art. 27 ust.1 ustawy .

Zgodnie z treścią przepisu art. 11 ust.1 wyżej cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Wobec tego uzyskany przychód z tytułu odszkodowania za bezumowne korzystanie z gruntu winna Pani wykazać w zeznaniu rocznym za rok podatkowy, w którym kwoty przychodu Pani otrzymała, a w przypadku uzyskiwania również innych dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach ogólnych dochody należy zsumować i obliczyć od sumy dochodów podatek dochodowy według skali podatkowej zawartej w art. 27 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W myśl przepisów art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zeznanie, według ustalonego wzoru o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, winno zostać złożone w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym.

Wobec powyższego wyrażone przez Panią we wniosku stanowisko , że otrzymane odszkodowanie za bezumowne korzystanie z gruntu nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych , jest nieprawidłowe.

Jednocześnie zaznacza się, iż niniejsza interpretacja co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego dotyczy stanu faktycznego przedstawionego we wniosku i stanu prawnego obowiązującego w roku 2006, zgodnie z Pani zapytaniem.

Stosownie do treści art. 14 b § 1 i 2 ustawy Ordynacja podatkowa niniejsza interpretacja nie jest wiążąca dla podatnika, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej właściwe dla wnioskodawcy i może zostać zmieniona albo uchylona wyłącznie w drodze decyzji, w trybie określonym w § 5.

Zgodnie z art. 14a § 4 i art. 236 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa na niniejsze postanowienie przysługuje zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu za pośrednictwem tut. Organu Podatkowego w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.

Zażalenie na postanowienie organu podatkowego zgodnie z art. 222 w związku z art. 239 w/w ustawy powinno zawierać zarzuty przeciwko postanowieniu, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem zażalenia oraz wskazywać dowody uzasadniające do żądanie.

Referencje