Pytanie:

Czy wypłaty wynagrodzeń finansowane z bezzwrotnej pomocy zagranicznej korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych?

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Instytut bierze udział jako partner w realizacji zadań w ramach Partnerstwa na Rzecz Rozwoju Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL na podstawie umowy o Partnerstwie na Rzecz Rozwoju zawartej pomiędzy Administratorem Projektu a ośmioma partnerami (w tym z Instytutem). W ramach tej umowy Instytut jako partner jest odpowiedzialny za realizację następujących zadań:

identyfikacja zjawisk i barier utrudniających dostęp osób niepełnosprawnych do rynku pracy - opracowanie części raportu otwarciaprzygotowanie ekspertyz dotyczących adaptacji stanowisk pracy do wymogów niepełnosprawności;uczestnictwo w zarządzaniu projektem;udział w szkoleniach i seminariach;udział w konferencjach tematycznych projektu;uczestnictwo we współpracy ponadnarodowej.

Do zadań realizowanych przez osoby bezpośrednio zaangażowane należy m.in.:

przygotowanie narzędzi badawczych i prowadzenie badańanaliza wyników badań zbiorczych raportów stosunku do niepełnosprawności oraz metryki zakładów;opracowanie wyników części zebranych badań;opracowani publikacji;przygotowanie materiałów szkoleniowych i materiałów na seminaria;przygotowanie ekspertyz dotyczących adaptacji stanowisk w zakładach pracy;udział w pracach przygotowawczych;prace organizacyjne;udział w pracach zarządu i koordynacja prac Instytutu.

Instytut bierze udział w realizacji zadań w ramach Partnerstwa na Rzecz Rozwoju Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL również na podstawie innej umowy o Partnerstwie Administratorem Projektu a pięcioma partnerami (w tym z Instytutem). Zgodnie z tą umową Instytut jest odpowiedzialny za realizację następujących zadań:

przeprowadzenie badania telepracowników;wykonanie ekspertyz dotyczących warunków prawnych telepracy w Polscewykonanie ekspertyz dotyczących warunków BHP telepracyanaliza wykonanych ekspertyz i opracowanie raportu podsumowującego;zebranie i przygotowanie zasobów wiedzy oraz umieszczenie ich w portalu internetowym

Do zadań realizowanych przez osoby bezpośrednio zaangażowane należy m.in.:

przeprowadzenie badań ankietowych;wprowadzenie danych ankietowych do bazy;analiza wyników badań;przygotowanie raportu i wytycznych do dalszych działań;zebranie i analiza przepisów prawnych w Polsce i w UE;zebranie i analiza przepisów prawnych dotyczących warunków i organizacji telepracy;porównanie istniejących przepisów z wynikami badań ankietowych;pracowanie wytycznych do ewentualnych zmian w polskim ustawodawstwie;opracowanie publikacji z wyników badańopracowanie i podsumowanie ekspertyz i raportów;udział w przygotowaniu modelowego programu szkoleniowego;przygotowanie i redakcja materiałów szkoleniowych;ocena stanowisk i konsultacje dotyczące tworzenia stanowisk pracy;koordynacja prac Instytutu, współpraca z koordynatorem, udział we współpracy międzynarodowej.

Kolejną umową na podstawie której Instytut bierze udział w realizacji zadań w ramach Partnerstwa na Rzecz Rozwoju Inicjatywy Wspólnotowej EQUAL, jest umowa o Partnerstwie na rzecz Rozwoju (...), zawartej pomiędzy Administrator Projektu a siedmioma partnerami (w tym z Instytutem). Zgodnie z tą umową Instytut jest odpowiedzialny za realizację następujących zadań:

opracowanie materiałów pomocniczych dla wolontariuszy;opracowanie materiałów dla asystentów zawodowych osób niepełnosprawnych zatrudnionych w spółdzielni;opracowanie materiałów szkoleniowych dla służb BHP tworzonych w spółdzielniach ze szczególnym uwzględnieniem środowiska pracy;ocena cech psychofizycznych, motywacji i kwalifikacji zawodowych osób niepełnosprawnych objętych rekrutacją do pracy w spółdzielniach socjalnych, ewentualnie do podjęcia samodzielnej działalności gospodarczej;szkolenie adaptacyjne i warsztaty psychologiczne dla osób niepełnosprawnych zainteresowanych pracą w spółdzielniach;przygotowanie stanowisk pracy dla osób niepełnosprawnych - adaptacja (konsultacje dotyczące właściwego przygotowanie miejsca pracy i adaptacji stanowiska pracy).

Pracownicy administracyjni w ramach wszystkich ww. umów wykonują zadania związane z planowaniem oraz obsługą administracyjno-prawno-księgową.

W trakcie realizacji projektu wynagrodzenia pracowników zaangażowanych w realizację programu pokrywane będą zarówno ze środków własnych (przy późniejszej refundacji) jak i ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego przekazywanych za pośrednictwem Krajowej Struktury Wsparcia działającej w imieniu Instytucji Zarządzającej EQUAL i administratora programu.

W związku z tak przedstawionym stanem, faktycznym Instytut stoi na stanowisku iż wypłaty na rzecz pracowników bezpośrednio realizujących tematy badawcze jak i pracowników administracyjnych (księgowość, planowanie) wykonujących prace w ramach zadań badawczych na rzecz tego programu korzystają ze zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych.

Naczelnik Drugiego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego wyjaśnia:

Art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. Nr 14 z 2000r. poz. 176 ze zm.) stanowi, iż wolne od podatku dochodowego są dochody otrzymane przez podatnika, jeżeli:

a) pochodzą od rządów państw obcych, organizacji międzynarodowych lub międzynarodowych instytucji finansowych ze środków bezzwrotnej pomocy, w tym ze środków programów ramowych badań, rozwoju technicznego i prezentacji Unii Europejskiej i z programów NATO, przyznanych na podstawie jednostronnej deklaracji lub umów zawartych z tymi państwami, organizacjami lub instytucjami przez Radę Ministrów, właściwego ministra lub agencje rządowe, w tym również w przypadkach, gdy przekazanie tych środków jest dokonywane za pośrednictwem podmiotu upoważnionego do rozdzielania środków bezzwrotnej pomocy oraz

b) podatnik bezpośrednio realizuje cel programu finansowanego z bezzwrotnej pomocy; zwolnienie nie ma zastosowania do dochodów osób fizycznych, którym podatnik bezpośrednio realizujący cel programu zleca - bez względu na rodzaj umowy - wykonanie określonych czynności w związku z realizowanym przez niego programem.

Środki o których mowa we wniosku bezsprzecznie stanowią bezzwrotną pomoc zagraniczną w rozumieniu ww. przepisu.

Zgodnie z treścią powyższego przepisu, Administratorów Projektu należy traktować jako podmioty będące jedynie dysponentami środków pomocowych. Co do zasady, kwoty wypłacane pracownikom z tytułu pracy wykonywanej w ramach i w celu wykonywania zadań finansowanych ze środków spełniających wymagania lit. "a" powyższego przepisu i bezpośrednio realizujących te zadania, będą zatem korzystały ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż zadania wykonywane przez pracowników są zgodne z zadaniami wynikającymi z umów zawartych przez Instytut, a więc podatnicy ci bezpośrednio realizują cele ww. projektów. Jednakże przedstawiony we wniosku stan faktyczny nie wyczerpuje warunków koniecznych do skorzystania z przedmiotowego zwolnienia. Przede wszystkim należy stwierdzić, iż wykazanie w jakim zakresie praca świadczona przez pracowników na rzecz Instytutu stanowi bezpośrednią realizację celów programu nie będzie możliwe bez zawarcia z nimi odrębnych umów o pracę na cele programu. Umowy te winny zawierać dokładne określenie zakresu czynności będących realizacją celów programu i wskazanie wysokości wynagrodzenia z tego tytułu. Gdyby pracownik poza bezpośrednią realizacją celów programu świadczył także pracę w innym zakresie, należy odrębnie wskazać wynagrodzenie z tytułu czynności służących bezpośrednio realizacji celów programu.

Należy wskazać, iż nieprawidłowe jest stanowisko Instytutu w zakresie skorzystania ze zwolnienia pracowników administracyjnych wykonujących zadania związane z obsługą administracyjno-prawno-księgową, gdyż czynności te nie są bezpośrednim realizowaniem celów programu, lecz są czynnościami zleconymi im w związku z realizowanym przez Instytut programem.

Ponadto, jak Instytut słusznie zauważył we wniosku, skorzystanie przedmiotowych przychodów ze zwolnienia i niepobieranie w związku z tym podatku dochodowego od osób fizycznych przez Instytut, jest uzależnione od tego czy wynagrodzenia są wypłacane bezpośrednio ze środków pomocowych. W przypadku dokonywania wypłat ze środków Instytutu i późniejszej ich refundacji ze środków pomocowych, zwolnienie nie ma zastosowania i Instytut ma obowiązek poboru podatku dochodowego od dokonywanych wypłat. Instytut stoi na stanowisku, iż w takim przypadku, w momencie otrzymania refundacji ze środków pomocowych, powstaje nadpłata pobranego podatku i podatnicy mają prawo do dokonania korekt swoich rozliczeń. Jednakże dokonanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego byłoby naruszeniem przepisów art. 14a ustawy Ordynacja podatkowa, zgodnie z którym interpretacje te dotyczyć mogą jedynie indywidualnej sprawy podatnika, płatnika lub inkasenta. Ponieważ z wnioskiem wystąpił Instytut będący płatnikiem to interpretacja ta dotyczyć może jedynie przepisów dotyczących i mających wpływ na obowiązki Instytutu jako płatnika, a nie uprawnień podatników, od których Instytut pobiera podatek.

Reasumując, wynagrodzenia pracowników z tytułu wykonywania zadań bezpośrednio związanych z realizacją projektu finansowanego z bezzwrotnej pomocy zagranicznej, będą co do zasady korzystały ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pod warunkiem, iż Instytut będzie w stanie wykazać, który pracownik oraz w jakiej wysokości i z jakiego tytułu prawnego świadczył pracę na rzecz Instytutu w ramach zadań finansowanych z bezzwrotnej pomocy zagranicznej.