Pytanie:

Czy wypłata odszkodowania, wynikająca z orzeczenia sądu wywołuje skutek podatkowy i jest przychodem podlegającym opodatkowaniu zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Pismem z 27.04.2006 r. xxx zwróciła się z prośbą o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych w odniesieniu do następującego stanu faktycznego:

Wyrokiem z dnia 10 listopada 2005r., sygn. akt I C 998/05, Sąd Rejonowy I Wydział Cywilny zasądził od xxxS.A. na rzecz Pana xxx kwotę 24.000 zł wraz z odsetkami i kosztami procesu. Objęta wyrokiem należność stanowi odszkodowanie należne Panu xxx, wynikające z łączącej go ze Spółką umowy zlecenia z dnia 28.02.2003 r. na zarządzanie przedsiębiorstwem w związku z pełnieniem funkcji członka zarządu Spółki, zawartej na okres sprawowania tej funkcji.

Na mocy § 10 zd. 4 w/w umowy w przypadku rozwiązania przedmiotowej umowy z powodu odwołania z funkcji członka zarządu w każdym czasie z przyczyn nie leżących po stronie Członka zarządu, przysługuje mu prawo do odszkodowania ustalonego w umowie, jako równowartość trzymiesięcznego wynagrodzenia.

W ramach umowy o zarządzanie członek zarządu otrzymywał wynagrodzenie miesięczne w stałej wysokości i inne dodatkowe wynagrodzenia w razie ziszczenia się przesłanek wskazanych w umowie.

Dnia 25 maja 2005 r. w trybie art. 370 § 1 k.s.h. Rada Nadzorcza Spółki odwołała (przed upływem kadencji) Pana xxx z funkcji członka zarządu. Pan xxx zgłosił roszczenie o wypłatę odszkodowania.

Powołanym powyżej wyrokiem, utrzymanym przez sąd II instancji, zasądzono tytułem odszkodowania od Spółki kwotę 24.000 zł, uznając żądanie odwołanego członka zarządu za zasadne. W toku postępowania sądowego podatnik kwestionował prawo domagania się odszkodowania, jako nienależne wobec odwołania członka zarządu z przyczyn które wyłączają prawo do odszkodowania, tj. wskazanych w § 10 w/w umowy.

W tak przedstawionym stanie faktycznym Spółka wnosi o wydanie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w następującym zakresie:

Czy wypłata powyżej kwoty, wynikającej z orzeczenia sądu wywołuje skutek podatkowy i jest przychodem podlegającym opodatkowaniu zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych?

W ocenie Spółki wypłata odszkodowania wynikającego z powołanego we wniosku stanu faktycznego zwolniona jest od podatku dochodowego, w rozumieniu art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( Dz. U. Z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.).

Art. 21 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy stanowi, iż wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw z wyjątkiem odszkodowań wypłacanych z tytułów wskazanych w pkt a-g tegoż punktu. Jednocześnie pkt 3b ust. 1 art. 21 cyt. ustawy stanowi, iż wolne od podatku są inne odszkodowania otrzymane na mocy wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie z wyłączeniem odszkodowań otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą i odszkodowań dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Uwzględniając okoliczność, iż wypłata odszkodowania należnego Panu Maciejkowi z mocy orzeczenia sądowego stanowi odszkodowanie nie związane z prowadzoną działalnością gospodarczą przez uprawnionego do odszkodowania, nie jest także szkodą stanowiącą tzw. lucrum cessans - utracone korzyści (kwota odszkodowania stanowi szkodę rzeczywistą - stałe ryczałtowe wynagrodzenie miesięczne ograniczone czasowo do okresu 3 miesięcy, nie obejmuje innych dodatkowych wynagrodzeń przysługujących z umowy w sytuacji kontynuowania umowy, np. premii, itp., natychmiastowe rozwiązanie umowy z dnia 28.02.2003 r. w dacie wygaśnięcia mandatu członka zarządu wskutek jego odwołania, wywołało rzeczywisty uszczerbek jego majątku, pozbawiając go stałych miesięcznych przychodów otrzymywanych od Spółki z tegoż tytułu). Taki stan rzeczy wyczerpuje dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3b cyt. ustawy.

Zatem, zdaniem Spółki, wypłata przedmiotowego odszkodowania nie wywołuje skutków w podatku dochodowym od osób fizycznych.

Na podstawie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku Naczelnik Podlaskiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku stwierdza co następuje:

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.; ostatnia zmiana: Dz. U. z 2005 r. Nr 183, poz. 1538) wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:
a) określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
b) odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
c) odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
d) odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
e) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
f) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane na zasadach, o których mowa wart. 27 ust.1,
g) odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód.

Z cytowanego wyżej przepisu wynika, że zwolnienie z opodatkowania dotyczy jedynie tych odszkodowań, których albo wysokość albo zasady ustalania wynikają bezpośrednio z przepisów prawa (ustaw lub przepisów wykonawczych). Nie jest wystarczające aby w przepisach prawa określone były same tylko przesłanki powodujące powstanie roszczenia o odszkodowanie.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że przyznane wyrokiem sądowym odszkodowanie dotyczy rozwiązania umowy zlecenia zawartej przez Spółkę z P. xxx. Umowę zlecenia regulują przepisy Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 16, poz. 93 z późn. zm.; zmiana ostatnia: Dz. U. z 2005 r. Nr 48, poz. 462). W/w ustawa nie zawiera uregulowań dotyczących wysokości bądź zasad przyznawania odszkodowania z tytułu wypowiedzenia umowy zlecenia.

W świetle powyższego należy uznać, iż zwolnienie wynikające z przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie.

Jednakże należy zauważyć, iż na mocy art. 21 ust. 1 pkt. 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych od podatku zwolnione są inne odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku sądowego do wysokości określonej w tym wyroku, z wyjątkiem odszkodowań:
a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,
b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że wypłacone przez Spółkę na podstawie wyroku sądowego odszkodowanie, wynikające z zawartej pomiędzy stronami umowy zlecenia, korzysta ze zwolnienia od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie cyt. wyżej art. 21 ust. 1 pkt 3b ustawy.

Mając powyższe na uwadze, organ podatkowy postanowił jak w sentencji.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie złożenia wniosku.

Stosownie do art. 14b § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej interpretacja nie jest wiążąca dla Wnioskodawcy, wiąże natomiast organy podatkowe i organy kontroli skarbowej właściwe dla Wnioskodawcy - do czasu jej zmiany lub uchylenia.

Interpretacja niniejsza wiąże organ podatkowy do czasu zmiany przepisów prawa. Na postanowienie służy zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Białymstoku, za pośrednictwem Naczelnika Podlaskiego Urzędu Skarbowego w Białymstoku, w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia (art. 14a § 4 oraz art. 236 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej). Zażalenie, zgodnie z art. 222 w związku z art. 239 Ordynacji podatkowej, powinno określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem zażalenia oraz wskazywać podstawy uzasadniające to żądanie.

Referencje