Pytanie:

Czy zasądzone kwoty odszkodowania oraz odprawy są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych i wnioskodawca jako płatnik nie ma obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, gdyż należności te nie są wymienione wśród wyłączeń z katalogu zwolnień opisanych w art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ?

1) nie podziela stanowiska zajętego we wniosku w zakresie zwolnienia z obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu odprawy pieniężnej zasądzonej przez sąd od wnioskodawcy określonej w przepisie art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm.)

2) podziela stanowisko wyrażone w przedmiotowym wniosku, że zasądzone od wnioskodawcy odszkodowanie za niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy jeśli wysokość tego odszkodowania wprost określają przepisy prawa pracy jest zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych

Wnioskodawca, stoi na stanowisku, iż zasądzone kwoty są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych i jako płatnik nie ma obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych, gdyż należnosci te nie są wymienione wśród wyłączeń z katalogu zwolnień opisanych w art. 21 ust. 1 pkt 3 i 3b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Ocena stanowiska wnioskodawcy: Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kraśniku wyjaśnia:

Stosownie do treści art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 2000 roku, Nr 14, poz. 176 z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Art. 10 ust. 1 pkt 1 w/wym. ustawy stanowi, że źródłem przychodów jest m.in. stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub renta.

Art. 11 ust. 1 tej ustawy stanowi, iż przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zaś stosownie do zapisu art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Za pracownika w rozumieniu art. 12 ust. 4 uważa się osobę pozostającą w stosunku służbowym, stosunku pracy, stosunku pracy nakładczej lub spółdzielczym stosunku pracy.

Z zacytowanego brzmienia przepisu art. 12 ust. 1 i 2 w/wym. ustawy wynika, że wymienione w nim świadczenia nie zamykają zakresu przychodów ze stosunku pracy, lecz obejmują " wszelkiego rodzaju wypłaty" oraz "wszelkie inne kwoty" stanowiące świadczenia wynikające ze stosunku pracy. Przyjmuje się jednocześnie, że o kwalifikacji określonego rodzaju przychodów do przychodów, o których mowa powyżej, nie przesądza fakt pozostawania osoby otrzymującej dane przysporzenie w stosunku pracy. Istotne jest natomiast, aby stosunek pracy stanowił prawną podstawę wypłaty tych należności.

W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym wynika, że Sąd Rejonowy zasądził od wnioskodawcy na rzecz pracownika kwotę 9.996 zł tytułem odprawy określonej w przepisie art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm.). Zatem zasądzona pracownikowi odprawa należy do zakresu przychodów ze stosunku pracy w rozumieniu art. 10 ust. 1 i art. 12 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlega opodatkowaniu.

Wnioskodawca dokonując wypłaty odprawy pieniężnej zasądzonej wyrokiem sądu na rzecz byłego pracownika, jako płatnik obowiązany jest na podstawie art. 31 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych do obliczenia i poboru zaliczki na podatek dochodowy.

Odnosząc się do zasądzonego odszkodowania Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kraśniku stwierdza, co następuje:

Stosownie do treści art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j. t. Dz. U. z 2000r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem:a) określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,b) odpraw pieniężnych wypłaconych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,c) odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,d) odszkodowań przyznanych na podstawie zakazu konkurencji,e) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,f) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane na zasadach ogólnych, o których mowa w art. 27 ust. 1,g) odszkodowań wynikających z zawartych umów i ugód.Z kolei, w myśl art. 21 ust. 1 pkt 3b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku są inne odszkodowania otrzymane na podstawie wyroku lub ugody sądowej do wysokości określonej w tym wyroku lub ugodzie, z wyjątkiem odszkodowań:a) otrzymanych w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą,b) dotyczących korzyści, które podatnik mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.

Jak wynika z literalnego brzmienia powoływanych powyżej przepisów art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nie wszystkie odszkodowania otrzymane przez osoby fizyczne wolne są od podatku dochodowego. Ze zwolnienia przedmiotowego korzystają bowiem jedynie te odszkodowania, których wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw z wyjątkiem wyłączonych ze zwolnienia wolą ustawodawcy.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Sąd Rejonowy zasądził od wnioskodawcy na rzecz pracownika kwotę 4.458 zł tytułem odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy. Zgodnie z treścią wniosku jest to należność, której wysokość wprost określają przepisy prawa pracy.

Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż skoro wysokość przyznania odszkodowania z tytułu niezgodnego z prawem rozwiązania stosunku pracy wynika wprost z przepisów odrębnej ustawy - w tym przypadku z przepisów prawa pracy tj. w szczególnosci kodeksu pracy, a także nie nastąpiła żadna z okoliczności wyłączajacych ze zwolnienia, tj. min. nie zawierano w tym zakresie umów lub ugód, jak też odszkodowania nie przyznano w związku ze skróceniem okresu wypowiedzenia umowy o pracę - to tego rodzaju odszkodowanie stanowi świadczenie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym. W związku z powyższym zastosowania nie znajduje art. 21 ust. 1 pkt 3b tej ustawy.

Zatem przedmiotowe odszkodowanie korzysta ze zwolnienia od podatku w oparciu o art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W świetle powyższego stanowisko jednostki wyrażone we wniosku jest:

1) nieprawidłowe - w zakresie zwolnienia z obowiązku odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu odprawy pieniężnej zasądzonej przez sąd od wnioskodawcy określonej w przepisie art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela ( tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 118, poz. 1112 z późn. zm.)

2) prawidłowe - w zakresie zasądzonego od wnioskodawcy odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy jeśli wysokość tego odszkodowania wprost określają przepisy prawa pracy.

Powyższa interpretacja odnosi się jedynie do stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę w złożonym wniosku i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia tego zdarzenia. Zgodnie z art. 14 b § 1 i § 2 Ordynacji podatkowej interpretacja nie jest wiążąca dla podatnika, płatnika lub inkasenta, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej - do czasu jej zmiany lub uchylenia. Na niniejsze postanowienie służy zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Lublinie za pośrednictwem Naczelnika tut. Urzędu w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia zgodnie z art. 236 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej.

Referencje