Pytanie:

Jak należy księgować otrzymane dotacje oraz koszty pokryte tymi dotacjami?

Podatniczka przedstawiła następujący stan faktyczny sprawy: prowadzi działalność gospodarczą - przedszkole. Dochód z działalności gospodarczej opodatkowuje na zasadach określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - czyli według stawki 19%. Prowadzi podatkową księgę przychodów i rozchodów. Część przychodów z prowadzonej działalności stanowią wpłaty rodziców dzieci, a pozostałą część - dotacje otrzymywane co miesiąc z Urzędu Miasta. Od stycznia 2004 r. Podatniczka wykazuje w podatkowej księdze przychodów i rozchodów ( kolumna 8 ) otrzymywane dotacje jako przychody. Wykazuje również w w/w księdze wszystkie koszty ponoszone z tytułu prowadzonej działalności, a więc i te, które są finansowane z dotacji.

W opisanym stanie faktycznym Podatniczka zadała następujące pytania: jak należy prawidłowo księgować otrzymywane z Urzędu Miasta dotacje i koszty finansowane z tych dotacji; czy jest obowiązana do złożenia korekt: deklaracji miesięcznych dotyczących 2004 i 2005 r. i zeznania rocznego za 2004 r.

Według Podatniczki, wykazywanie w podatkowej księdze przychodów i rozchodów zarówno dotacji, jak i kosztów finansowanych z tych dotacji, nie ma wpływu na podstawę obliczenia podatku dochodowego, jest "bardziej czytelne".

Po przeanalizowaniu stanu faktycznego sprawy, stanowiska przedstawionego przez Podatniczkę oraz obowiązujących w omawianym zakresie przepisów prawa podatkowego, stwierdzić należy, że stanowisko Podatniczki jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z działalności gospodarczej są również dotacje, subwencje, dopłaty i inne nieodpłatne świadczenia otrzymywane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków, z wyjątkiem gdy przychody te są związane z otrzymaniem, zakupem albo wytworzeniem we własnym zakresie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, od których zgodnie z art. 22a-22o, dokonuje się odpisów amortyzacyjnych.Tak więc dotacje, w świetle powołanego wyżej przepisu, stanowią co do zasady przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Od powyższej reguły przewidziano dwa wyjątki. Pierwszy został przedstawiony w cytowanym wyżej przepisie, drugi dotyczy grupy dotacji zwolnionych z opodatkowania podatkiem dochodowym na podstawie przepisów art. 21 ustawy.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 47b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2003 r., wolne od podatku dochodowego są dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

Powyższy przepis uchylony został przepisem art. 1 pkt 10 ustawy z dnia 12.11.2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 202, poz. 1956), przy czym ustawodawca zachował przedmiotowe zwolnienie do dnia 31.12.2004 r., o czym stanowi art. 14 tej ustawy.

Następnie przepisem art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18.11.2004 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 263, poz.2619), zmieniono ustawę z dnia 12.11.2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw. Wskutek powyższej zmiany przedmiotowe zwolnienie zostało zachowane do 31.12.2006 r.

W myśl art. 23 ust. 1 pkt 56 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31.12.2003 r., nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków i kosztów bezpośrednio sfinansowanych z dochodów ( przychodów), o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 47b.

Pomimo zmiany brzmienia w/w przepisu od 01.01.2004 r., w związku z zachowaniem do dnia 31.12.2006 r. zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym przedmiotowych dotacji, przepis art. 23 ust. 1 pkt 56 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym przed 01.01.2004 r., stosuje się odpowiednio, o czym stanowi art. 3 pkt 2 cytowanej ustawy z dnia 18.11.2004 r.

Zatem, otrzymane przez Podatniczkę w 2004 i 2005 r. dotacje z Urzędu Miasta Poznania - jako wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych, jak i wydatki pokryte tymi dotacjami - a więc niestanowiące kosztów uzyskania przychodów, nie tworzą podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych i w związku z powyższym nie podlegają ewidencjonowaniu w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.

Jednakże w celu otrzymania pełnego obrazu prowadzonej działalności gospodarczej ( zobrazowania wszystkich zdarzeń gospodarczych ), zasadnym byłoby prowadzenie odrębnych rozliczeń otrzymanych dotacji i sfinansowanych nimi wydatków.

Z uwagi na to, że Podatniczka ujmowała ( w 2004 r. ) i ujmuje ( w 2005 r.) w podatkowej księdze przychodów i rozchodów zarówno dotacje, jak i koszty finansowane dotacjami, jest obowiązana do złożenia stosownych korekt: deklaracji miesięcznych i zeznania podatkowego.