Pytanie:

Czy w zeznaniu podatkowym PIT-38 przychód z tytułu sprzedaży papierów wartościowych nabytych w drodze spadku (darowizny) można pomniejszyć o koszt nabycia poniesiony przez spadkodawcę ? W jaki sposób obliczyć kwotę podatku od spadku i darowizn w części przypadającej na nabyte papiery wartościowe oraz w jaki sposób dokonać odliczenia tej kwoty w PIT-38 ?

po rozpatrzeniu wniosku Pana X. Y. zam. Radom, ul. Z. z dnia 03.04.2006r. (data wpływu 07.04.2006r.) o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych dochodu ze sprzedaży w 2005 roku papierów wartościowych nabytych w drodze spadku jak również w drodze darowizny, Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Radomiu stwierdza, żestanowisko przedstawione we wniosku jest nieprawidłowe.

Jednym ze źródeł przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych są kapitały pieniężne. O powyższym stanowi wprost przepis art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W tym przypadku przychodem są te wartości majątkowe, które pochodzą z kapitału jako takiego, niezależnie od form, w jakich został on zainwestowany. Stąd też przychodami z kapitałów pieniężnych są zarówno odsetki (czy też inna forma przychodu takiego rodzaju - np. dyskonto), jak i kwoty otrzymane ze zbycia albo realizacji papierów wartościowych, dokonywanych przez inny podmiot z uwagi na prawo do udziału w zyskach tego podmiotu. Jest to więc źródło przychodów dosyć niejednorodne.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zmianami) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52 a i 52 c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Według ust. 2 tego przepisu, dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 24 -25 nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów.

Wśród źródeł przychodów określonych w art. 10 ust. 1 cytowanej ustawy, w pkt 7 wymienione zostały kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych.

Stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych.

Sposób obliczania dochodu ze zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych i z realizacji praw z nich wynikających, określony został w art. 30b ust. 2 pkt 1 - 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.).

Dochód ten określa się jako:
1. różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14,
2. różnicę między sumą przychodów uzyskanych z realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o publicznym obrocie papierami wartościowymi, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a,
3. różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a.

Zasady powyższe znajdują zastosowanie przy ustalaniu dochodu ze zbycia papierów wartościowych, gdy możliwa jest ich identyfikacja i ustalenie dla zbywanych papierów ich rzeczywistej ceny nabycia.

Natomiast jeżeli nie jest możliwa identyfikacja sprzedawanych papierów wartościowych należy stosować metodę FIFO (art. 24 ust. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) tj. pierwsze przyszło - pierwsze wyszło. Metoda ta ma zastosowanie odrębnie do każdego z rachunków posiadanych przez podatnika, na którym są zdeponowane papiery wartościowe.

Zgodnie z generalną zasadą ustalania kosztów uzyskania przychodów, określoną w art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem określonych w art. 23 tej ustawy.

Przy czym zauważyć należy, iż art. 23 ust. 1 pkt 38 określa, iż za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych, albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

Koszty te można podzielić na dwie grupy:
1) bezpośrednio przypisane do konkretnej transakcji - koszt nabycia odpłatnie zbywanego papieru wartościowego (cena jednostkowa x ilość papierów wartościowych),
2) koszty poniesione przez podatnika w roku podatkowym związane z obsługą rachunku przez biuro maklerskie, w celu uzyskania przychodu (koszty: prowizji, w tym prowizji kupna i sprzedaży, poniesionych w roku związanych z prowadzeniem lub założeniem rachunku, koszty transferu, zdeponowania papierów itp.).

W przypadku nabycia przez podatnika papierów wartościowych w drodze spadku lub darowizny nie występuje cena nabycia, gdyż podatnik nie ponosi wydatku na ich zakup (nabycie).

W pojęciu przepisów omawianej ustawy obowiązek rozliczenia się spadkobiercy z tytułu otrzymanych akcji wystąpi w przypadku ich sprzedaży, co miało miejsce w sytuacji podatnika.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 105 wymienionej ustawy, wolny od podatku dochodowego jest dochód uzyskany ze zbycia akcji (udziałów) otrzymanych w drodze spadku albo darowizny - w części odpowiadającej kwocie zapłaconego podatku od spadków i darowizn.Oznacza to, że dochód uzyskany ze zbycia akcji pomniejszyć należy o kwotę odpowiadającą zapłaconemu podatkowi od spadków i darowizn.
Podatek od spadków i darowizn oblicza się od ogólnej kwoty masy spadkowej i brak jest przepisów w prawie podatkowym dotyczących metody obliczania podatku należnego jednego za składników masy spadkowej.

A zatem dochód korzystający ze zwolnienia, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 105 ww. ustawy, należy obliczyć samodzielnie uwzględniając udział procentowy nabytych w drodze spadku akcji do ogólnej masy spadkowej. W ten sposób obliczony procent należy pomnożyć przez zapłacony podatek od spadków i darowizn.

Jedynie kwota wyliczona w powyższy sposób podlega zwolnieniu od podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 105 wspomnianej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jak wyżej wspomniano stosownie do treści przepisu art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zmianami) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52 a i 52 c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zatem kwota podatku od spadku w części dotyczącej nabytych przez Pana papierów wartościowych, obliczona w powyżej wskazany sposób pomniejszy kwotę przychodu ze sprzedaży papierów wartościowych.

Natomiast w odniesieniu akcji nabytych przez Pana w drodze darowizny od matki i siostry element kosztu nie wystąpi, gdyż jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego darowizna ze względu na jej wartość była zwolniona z podatku, tym samym nie wystąpi kwota przychodu zwolniona z opodatkowania, o której mowa w w/w art. 21 ust. 1 pkt 105 wymienionej ustawy o podatku dochodowym.
Biorąc powyższe pod uwagę, należy uznać, że wartość akcji (cena nabycia) nie jest dla pana kosztem uzyskania przychodu ani w momencie nabycia spadku ani też w momencie przekazania darowizny.
Tym samym stanowisko wyrażone we wniosku uznano za nieprawidłowe.

Dochód uzyskany ze sprzedaży akcji podlega opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 30 b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wynosi 19 % uzyskanego dochodu.
Zgodnie z art. 30 b ust. 6 oraz art. 45 ust. 1a pkt 1 w/w ustawy o podatku dochodowym podatek jest płatny do 30 kwietnia następnego roku. W tym samym czasie podatnik jest zobowiązany do złożenia odrębnego zeznania podatkowego (wzór PIT-38) o dochodach uzyskanych z tego tytułu.

Pouczenie:
Zgodnie z art. 14b § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa niniejsza interpretacja nie jest wiążąca dla wnioskodawcy, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej - do czasu jej zmiany lub uchylenia.Na niniejsze postanowienie zgodnie z przepisem art. 14a § 4 ustawy Ordynacja podatkowa służy zażalenie do Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie, za pośrednictwem Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Radomiu w terminie 7 dni od daty jego doręczenia (art. 236 § 2 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa).Zażalenie, zgodnie z przepisem art. 222 w związku z art. 239 ustawy Ordynacja podatkowa powinno zawierać zarzuty przeciwko postanowieniu, określać istotę i zakres żądania będącego przedmiotem zażalenia oraz wskazywać dowody uzasadniające to żądanie. Zażalenie podlega opłacie skarbowej w wysokości 5,00zł uiszczanej w znakach opłaty skarbowej.Niniejsze postanowienie może zostać zmienione lub uchylone w drodze decyzji przez organ odwoławczy w trybie art. 14b ust. 5 cyt. ustawy Ordynacja podatkowa.