Istota interpretacji:

powstanie po stronie członków spółdzielni mieszkaniowej, przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych z tytułu zapewnienia przez spółdzielnię mieszkaniową bezpłatnej opieki medycznej, finansowanej z pożytków uzyskiwanych z wynajmu lokali użytkowych.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

W ostatnim okresie zarówno w prasie, jak i w środkach masowego przekazu ukazały się informacje Ministerstwa Finansów o konieczności opodatkowywania wszelkiego rodzaju "darowizn" w postaci obiadów, kawy, czy też pakietów medycznych.

Wnioskodawca jest członkiem spółdzielni mieszkaniowej. Spółdzielnia z pożytków uzyskiwanych z wynajmu lokali użytkowych zatrudnia lekarza, pielęgniarki, kupuje materiały medyczne oraz sprawuje bezpłatnie opiekę medyczną i udostępnia podstawowe badania i czynności medyczne (pobieranie materiałów – np. krwi, wymiana cewników) nad członkami spółdzielni i ich rodzinami.

Z uwagi na stwierdzone we wniosku braki formalne, pismem z dnia 18.03.2010 r. (data nadania 18.03.2010 r., data doręczenia 25.03.2010 r.) tut. organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez:

• wskazanie indywidualnej sprawy Wnioskodawcy występującego o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, jako zainteresowanego w rozumieniu art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej, ewentualnie wyjaśnienie, czy Wnioskodawca występuje w imieniu Spółdzielni, jako zainteresowanej, o czy świadczyć mogą sformułowane we wniosku pytania. W ocenie organu podatkowego sformułowane przez Wnioskodawcę pytania dotyczą Spółdzielni, która uprawniona jest w tym zakresie wystąpić z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej, bowiem pytania Nr 1 i Nr 2 dotyczą Spółdzielni, jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych ("czy Spółdzielnia jako podmiot gospodarczy jest zobowiązana do odprowadzania podatku …" oraz ciążących na Spółdzielni obowiązkach (" … konieczność prowadzenia przez spółdzielnię ewidencji i wyceny bezpłatnych usług). W związku z powyższym w sytuacji, gdy intencją Wnioskodawcy było wystąpienie z wnioskiem o wydanie interpretacji, w swojej indywidualnej sprawie tut. organ podatkowy prosi o ponowne sprecyzowanie pytań podatkowych mogących być przedmiotem interpretacji oraz przedstawienie stanowiska w zakresie sformułowanych pytań podatkowych,
• podanie Numeru Identyfikacji Podatkowej (NIP) Wnioskodawcy,
• uzupełnienie brakujących danych osoby, która przedmiotowy wniosek podpisała (podpis nieczytelny), poprzez złożenie czytelnego podpisu Wnioskodawcy (podanie imienia i nazwiska) na załączonej kserokopii złożonego wniosku,
• wskazanie organu podatkowego właściwego dla Wnioskodawcy za względu na sprawę będącą przedmiotem interpretacji (Naczelnika Urzędu Skarbowego właściwego dla Wnioskodawcy),
• uzupełnienie informacji poprzez złożenie oświadczenia, że elementy stanu faktycznego objęte wnioskiem o wydanie interpretacji w dniu złożenia wniosku nie są przedmiotem toczącego się postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, postępowania kontrolnego organu kontroli skarbowej oraz, że w tym zakresie sprawa nie została rozstrzygnięta co do jej istoty w decyzji lub postanowieniu organu podatkowego lub organu kontroli skarbowej.
  
  

Wnioskodawca prawidłowo uzupełnił braki formalne wniosku w ustawowym terminie pismem z dnia 31.03.2010 r. (data nadania 31.03.2010 r., data wpływu 02.04.2010 r.), w którym wyjaśnił:

1. Wnioskodawca jest członkiem spółdzielni od chwili jej powstania, tj. od 2003 r. i pod odpowiedzialnością karną składa niniejsze oświadczenie, jak również wszystko to, co poniżej zostanie napisane.
2. Ponieważ spółdzielnia ogranicza nadawane przez ustawodawcę uprawnienia członkom spółdzielni, nie wykonuje wyroków sądowych, sprzedaje nieruchomości spółdzielcze bez zgody walnego zgromadzenia, łamie prawo spółdzielcze, za co Zarząd był karany, a kilka spraw oczekuje rozstrzygnięcia, Wnioskodawca mając uzasadnione przeświadczenie, iż utrzymywanie kaplicy i opieki medycznej ze środków spółdzielczych (dla grona osób zamieszkałych w bloku spółdzielczym - spółdzielnia to jeden blok, nie zawsze będących członkami spółdzielni - dzięki którym utrzymuje się na stanowiskach - budynek spółdzielni leży w pobliżu brzegu morza, a większość członków spółdzielni mieszka poza granicami G. i kraju) bez zapisów statutowych, jest nadużyciem prawa. Korzystając z posiadanych uprawnień przysługujących jako współwłaścicielowi majątku spółdzielczego (art. 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze Dz. U. z 2003 r. Nr 188, poz. 1848 ze zm.) dbającego o zgodne z prawem zarządzanie jego majątkiem Wnioskodawca kieruje pytania zawarte w piśmie z dnia 20.01.2010 r.
   
   

Z uwagi na braki formalne wniosku tut. organ podatkowy powtórnie wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pismem z dnia 14.04.2010 r. (data nadania 14.04.2010 r., data doręczenia 21.04.2010 r.) poprzez:

• wskazanie, czy Wnioskodawca występujący z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu art. art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, tj. wyjaśnienie, czy Wnioskodawca jako członek Spółdzielni Mieszkaniowej korzystał lub korzysta z darmowej opieki medycznej.
  
  

Wnioskodawca prawidłowo uzupełnił braki formalne wniosku w ustawowym terminie pismem z dnia 21.04.2010 r. (data nadania 21.04.2010 r., data wpływu 23.04.2010 r.), w którym wyjaśnił, że jest podmiotem zainteresowanym w rozumieniu art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa oraz jako członek spółdzielni Wnioskodawca korzystał z darmowej opieki medycznej.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

1. Czy spółdzielnia mieszkaniowa zatrudniająca lekarza, pielęgniarki, kupująca materiały medyczne i sprawująca opiekę medyczną nad członkami spółdzielni i ich rodzinami jest:

1. zobowiązana do odprowadzania podatku od kwoty sumarycznej wydatkowanej na tę opiekę...
2. zobowiązana prowadzić ewidencję osób korzystających z darmowej opieki i wyceniać usługi, a na koniec roku przedstawiać informację korzystającym z usług w celu zapłacenia podatku...

2. Od kiedy przysługuje obowiązek podatkowy osób korzystających z usług darmowej opieki medycznej...

Zdaniem Wnioskodawcy.

Ad. 1

Spółdzielnia zobowiązana jest prowadzić ewidencje osób korzystających z usług darmowej opieki medycznej i po wycenie każdorazowej usługi w sposób sumaryczny przedstawiać ww. osobom przychód za cały rok, w celu dołączenia do przychodu ogólnego i opodatkowania.

Ad. 2

Obowiązek podatkowy istnieje od chwili powstania spółdzielni, tj. od 2003 r. po otoczeniu bezpłatną opieką członków spółdzielni mieszkaniowej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm., od dnia 31.03.2010 r. Dz. U. Nr 51, poz. 307), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Na mocy art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy podatkowej, źródłem przychodów są inne źródła.

Za przychody z innych źródeł, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 20 ust. 1 ww. ustawy, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nie należące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Co do prawnopodatkowej kwalifikacji użytych w powyższym artykule stwierdzeń, po pierwsze słowo "w szczególności" każe zawarte w tym przepisie wyliczenie traktować jako wyliczenie przykładowe (katalog otwarty innych źródeł), a po drugie na poparcie tego założenia należy odwołać się do reguły ogólnej określonej w art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z której wynika, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem ściśle określonych. O przychodzie podatkowym z innych źródeł będziemy mówić zatem w każdym przypadku, kiedy u podatnika wystąpią realne korzyści majątkowe.

Zgodnie z treścią art. 11 ust. 1 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym w latach 2003 – 2008, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-16, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W myśl natomiast art. 11 ust. 1 ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym w roku 2009 i 2010, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Stosownie do treści art. 11 ust. 2 ww. ustawy, wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania.

Przy tym, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się – jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione – według cen zakupu, o czym stanowi art. 11 ust. 2a pkt 2 ww. ustawy, zaś w pozostałych przypadkach – na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia (art. 11 ust. 2a pkt 4 ustawy).

Na gruncie prawa podatkowego przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest każda forma przysporzenia majątkowego, tzn. zarówno pieniężna jak i nie pieniężna.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne (tj. nie związane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu) przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy. Pod pojęciem tym należy również rozumieć każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu.

Z treści przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że spółdzielnia mieszkaniowa, której członkiem Wnioskodawca jest od 2003 r. z pożytków uzyskiwanych z wynajmu lokali użytkowych (bez stosownych zapisów statutowych) zatrudnia lekarza, pielęgniarki, kupuje materiały medyczne oraz sprawuje bezpłatnie opiekę medyczną i udostępnia podstawowe badania i czynności medyczne nad członkami spółdzielni i ich rodzinami. Wątpliwości Wnioskodawcy budzi kwestia, czy w tak zaistniałej sytuacji po stronie Wnioskodawcy powstanie obowiązek podatkowy z tytułu korzystania z usług darmowej opieki medycznej.

Jak wynika z treści art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (t. j. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1116 ze zm.), pożytki i inne przychody z własnej działalności gospodarczej spółdzielnia może przeznaczyć w szczególności na pokrycie wydatków związanych z eksploatacją i utrzymaniem nieruchomości w zakresie obciążającym członków oraz na prowadzenie działalności społecznej, oświatowej i kulturalnej.

Tak sformułowany przepis nie nakłada obowiązku przeznaczania na wymienione cele pożytków i innych przychodów z własnej działalności gospodarczej, a jedynie to umożliwia.

Wywieść zatem należy, że ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych nie przewiduje możliwości przeznaczania pożytków uzyskiwanych z wynajmu lokali użytkowych na finansowanie darmowej opieki medycznej nad członkami spółdzielni i ich rodzinami.

W świetle powyższego finansowanie przez spółdzielnię mieszkaniową darmowej opieki medycznej, tj. m. in. zatrudnianie lekarza, pielęgniarki, kupno materiałów medycznych i sprawowanie opieki medycznej nad członkami spółdzielni, stanowi dla Wnioskodawcy, jako członka tej spółdzielni korzystającego z darmowej opieki medycznej przysporzenie majątkowe, które należy zakwalifikować do przychodów z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz brzmienie cytowanych powyżej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, że Wnioskodawca, jako członek spółdzielni mieszkaniowej korzystający z darmowej opieki medycznej, finansowanej przez spółdzielnię z pożytków uzyskiwanych z najmu lokali użytkowych, zobowiązany jest do samodzielnego opodatkowania przedmiotowego przychodu w zeznaniu rocznym (PIT-36) składanym za rok podatkowy, w którym przychód ten został osiągnięty, w oparciu o Informację o przychodach z innych źródeł oraz o niektórych dochodach z kapitałów pieniężnych PIT-8C, uzyskaną od spółdzielni, którą spółdzielnia zobowiązana jest zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. art. 42a ww. ustawy) sporządzić i przekazywać Wnioskodawcy oraz właściwemu urzędowi skarbowemu, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania Wnioskodawcy, za rok podatkowy, w których Wnioskodawca przychód ten osiągał.

Obowiązek opodatkowania osiąganego przez Wnioskodawcę przychodu z innych źródeł, w zeznaniu rocznym o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym PIT-36, składanym za rok podatkowy, w którym przychód ten Wnioskodawca uzyskał, ciąży na Wnioskodawcy począwszy od tego roku podatkowego, od którego został otoczony bezpłatną opieką medyczną, tj. jak wynika ze stanowiska Wnioskodawcy przedstawionego w złożonym wniosku o wydanie interpretacji od 2003 r.

Organ podatkowy w tym miejscu podkreśla, iż niezależnie od faktu, czy spółdzielnia przekazywała Wnioskodawcy informację PIT-8C za poszczególne lata podatkowe, w których Wnioskodawca przychód ten osiągał, czy też nie, Wnioskodawca zobowiązany jest do należytego wypełniania obowiązków nałożonych na niego ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie bowiem z art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych Wnioskodawca zobowiązany jest do wykazania w rocznym zeznaniu podatkowym wszystkich osiągniętych w roku podatkowym dochodów, niezależnie od faktu, czy podmiot, który zobowiązany był do sporządzania stosownej informacji, obowiązku tego nie wypełnił.

Natomiast w kwestii dotyczącej prowadzenia przez spółdzielnię ewidencji osób korzystających z darmowej opieki medycznej oraz ciążącego na spółdzielni obowiązku wyceny przedmiotowych usług, organ podatkowy zauważa, że rolą postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej na wniosek Wnioskodawcy nie jest ustalenie powyższego obowiązku, bowiem spoczywa on na spółdzielni, która może wystąpić z wnioskiem o jej wydanie w tym zakresie.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.