Istota interpretacji:

Czy z tytułu przeniesienia własności przedmiotowej nieruchomości w zamian za zwolnienie z części długu, Zainteresowana jest zobowiązany do zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych?

W związku ze stwierdzeniem braków formalnych, pismem z dnia 16 czerwca 2009 r. nr ILPB2/415-387/09-2/JK, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działając w imieniu Ministra Finansów wezwał Wnioskodawczynię do uzupełnienia – w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania – wniosku.

Jednocześnie poinformowano, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ, a jego uzupełnieniem przez Wnioskodawczynię nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie wysłano w dniu 16 czerwca 2009 r. (skuteczne doręczenie nastąpiło w dniu 22 czerwca 2009 r.), zaś w dniu 30 czerwca 2009 r. (data nadania 27 czerwca 2009 r.) do tut. organu wpłynęła odpowiedź na wezwanie, w której Wnioskodawczyni uzupełniła ww. wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny.

Zainteresowana jest osobą fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej. Zaciągnęła Ona pożyczkę na podstawie umowy pożyczki w wysokości 300.000,00 zł, od której uiszczono opłatę skarbową. W umowie pożyczki określony jest termin jej zwrotu. Na dzień dzisiejszy Wnioskodawczyni nie dysponuje taką kwotą.

Wobec powyższego Zainteresowana umówiła się z wierzycielem, iż dokona przeniesienia własności nieruchomości (której jest właścicielką) za opisany dług.

Wnioskodawczyni nadmienia, że przeniesienie własności odbędzie się przed upływem 5 lat od nabycia przez Nią tej nieruchomości. Nieruchomość została nabyta: 3 listopada 2006 roku – dom i 2 lutego 2007 roku – działka.

Wyżej wymienioną nieruchomość Zainteresowana wycenia na około 300.000,00 zł.

Wnioskodawczyni nadmienia, że pieniądze pożyczyła od osoby fizycznej. Przeniesienie własności nastąpi na podstawie umowy notarialnej – będzie to przeniesienie własności nieruchomości za zaciągnięte długi.

Na powyższe zgodził się wierzyciel. Nie zgadza się on jednak uiścić opłaty skarbowej jeśli powstanie obowiązek podatkowy w myśl przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych 19% od zysku lub też 10% w formie zryczałtowanej.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie.

Czy w związku z powyższym powstanie obowiązek podatkowy w myśl przepisu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych 19% od zysku lub też 10% w formie zryczałtowanej...

Zdaniem Wnioskodawczyni, nie powinna Ona płacić podatku dochodowego z tytułu przeniesienia własności nieruchomości za zaciągnięte długi.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,

- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) – przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W tym miejscu należy zauważyć, iż w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy posłużono się terminem "odpłatne zbycie".

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych ani inne akty prawne nie zawierają definicji "odpłatnego zbycia" rzeczy lub praw. W celu ustalenia znaczenia tego terminu, należy więc posłużyć się wykładnią językową.

Odpłatne zbycie to zbycie rzeczy lub prawa za wynagrodzeniem. Terminem przeciwstawnym jest zbycie nieodpłatne, to jest takie, gdy za zbytą rzecz lub prawo zbywca nie otrzymuje świadczenia wzajemnego, przenosi ich własność pod tytułem darmym.

Należy zauważyć, że "płatność" za świadczenie (wynagrodzenie) nie musi mieć charakteru pieniężnego, może oznaczać również uzyskanie świadczenia wzajemnego w postaci zapłaty w naturze (otrzymanie w zamian innych rzeczy lub praw), działania, zaniechania lub znoszenia.

Tak więc użyte w przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych sformułowanie "odpłatne zbycie" obejmuje szerszy zakres umów niż tylko umowa sprzedaży (przeniesienie własności rzeczy w zamian za zapłatę określonej ceny wyrażonej w pieniądzu).

Opisane w art. 453 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) spełnienie przez dłużnika za zgodą wierzyciela innego niż dług pierwotny świadczenia w celu zwolnienia się z tego długu (datio in solutum) jest świadczeniem odpłatnym. Dłużnik za swoje świadczenie otrzymuje wynagrodzenie w postaci zwolnienia go z długu. I tak, przeniesienie na wierzyciela własności rzeczy lub prawa w zamian za zwolnienie z długu, jest odpłatnym zbyciem tej rzeczy lub prawa, nie następuje bowiem pod tytułem darmym.

W przypadku opisanym przez Zainteresowaną w zamian za przeniesienie na wierzyciela własności nieruchomości otrzyma Ona świadczenie wzajemne polegające na zwolnieniu Jej z zaciągniętego długu. Zwolnienie z długu będzie miało dla Wnioskodawczyni określoną wartość majątkową, gdyż nie będzie już Ona zobowiązana do zapłaty określonej kwoty pieniężnej. Wartość długu, z którego Wnioskodawczyni zostanie zwolniona w zamian za przeniesienie nieruchomości będzie dla Niej wynagrodzeniem za przeniesienie własności tej nieruchomości, a więc i przychodem podatkowym.

Skoro więc, jak ustalono powyżej, przeniesienie nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu, jest odpłatnym zbyciem tej nieruchomości, a od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie tej nieruchomości do daty jej zbycia nie upłynie pięć lat, to przychód z tego tytułu, w przypadku Wnioskodawczyni, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Z opisu stanu faktycznego zaprezentowanego we wniosku wynika, że przedmiotową nieruchomość Zainteresowana nabyła częściowo, tj. dom w 2006 roku, a działkę w 2007 roku.

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 209, poz. 1316), do przychodu (dochodu) z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy zmienianej w art. 1 (ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych), nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) w okresie od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku, stosuje się zasady określone w ustawie zmienianej w art. 1, w brzmieniu obowiązującym na dzień 31 grudnia 2008 roku.

W tym miejscu należy podkreślić, że na dzień 31 grudnia 2008 roku obowiązywały – w zależności od daty nabycia – dwa sposoby opodatkowywania przychodów uzyskanych z tytułu sprzedaży nieruchomości.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2006 r. Nr 217, poz. 1588), do przychodu (dochodu) uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) – c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nabytych lub wybudowanych (oddanych do użytkowania) do dnia 31 grudnia 2006 roku stosuje się zasady określone w ww. ustawie w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2007 roku.

Natomiast do dochodów uzyskanych ze zbycia nieruchomości i praw nabytych od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku stosuje się przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym w wyżej wskazanym okresie. Końcowa data stosowania tych przepisów została wskazana przez ustawodawcę w art. 8 ust. 1 ww. noweli ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z 2008 roku.

Tak więc do przychodu uzyskanego ze zbycia domu nabytego przez Zainteresowaną w 2006 roku znajdą zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 grudnia 2006 roku. Natomiast do przychodu uzyskanego ze zbycia przez Wnioskodawczynię działki nabytej w 2007 roku zastosowanie znajdą przepisy ww. ustawy w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku.

Na podstawie art. 28 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2006 r. podatek od przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. pkt 8 lit a) – c) powołanej ustawy ustala się w formie ryczałtu w wysokości 10% uzyskanego przychodu. Podatek ten jest płatny bez wezwania w terminie 14 dni od dnia dokonania odpłatnego zbycia na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika.

W myśl natomiast art. 30e ust. 1 i ust. 4 ww. ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2007 roku do dnia 31 grudnia 2008 roku, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) - c) podatek dochodowy wynosi - 19% podstawy obliczenia podatku i jest płatny w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Reasumując Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu stwierdza, że przychód uzyskany przez Zainteresowaną z tytułu przeniesienia własności nieruchomości w zamian za zwolnienie z długu w części przypadającej na dom będzie opodatkowany 10% zryczałtowanym podatkiem dochodowym, a w części przypadającej na działkę będzie opodatkowany 19% stawką podatku od wartości uzyskanego dochodu.

Końcowo wskazać należy, że w myśl przepisu art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej, którą zgodnie z ust. 3 tegoż artykułu określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.