Pytanie:

W roku 1996 została wypłacona pomoc finansowa na budownicto mieszkaniowe, która następnie w roku 2004 została umorzona. W ocenie podatnika płatnik nienależnie pobrał podatek dochodowy od osób fizycznych od umorzonej w 2004 r. kwoty pomocy.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t.: Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności:

• wynagrodzenia zasadnicze,
• wynagrodzenia za godziny nadliczbowe,
• różnego rodzaju dodatki,
• nagrody,
• ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty,
• niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto
• świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również
• wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

W przedmiotowej sprawie wypłacona została Panu w roku 1996 pomoc finansowa na podstawie zarządzenia nr 41 z dnia 19.03.1993 r. Ministra Spraw Wewnętrznych w sprawie określenia wysokości pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe dla funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej oraz zasad jej przyznawania i zwracania (Dz. Urz. MSW Nr 3, poz. 40) - miała ona co do zasady charakter zwrotny. Bezzwrotny charakter świadczenie miało jedynie w odniesieniu do otrzymujących je funkcjonariuszy, których okres służby stałej wynosi co najmniej 10 lat, a także emerytów i rencistów. Zarządzenie przewidywało konieczność zwrotu omawianego świadczenia w przypadku funkcjonariuszy, których służba trwa krócej niż 10 lat, a w razie zwolnienia fukcjonariusza ze służby przed upływem tego okresu, udzielona pomoc finansowa podlega zwrotowi z zastosowaniem umorzenia w wysokości 1/10 kwoty tej pomocy za każdy pełny rok służby stałej. A zatem pomoc finansowa w momencie jej udzielenia nie miała charakteru bezzwrotnego, ale dopiero z chwilą ziszczenia się oznaczonych warunków, po upływie oznaczonego czasu, zapada decyzja o jej umorzeniu. Można uznać, że pomoc ta ma charakter quasi pożyczki, w tym znaczeniu, że w chwili jej udzielenia funkcjonariusz otrzymuje oznaczoną ilość pieniędzy i dopóki nie zaistnieją oznaczone okoliczności jest zobowiązany te pieniądze zwrócić. W związku z tym, że wyżej cytowany przepis ustawy o podatku dochodowym nie wymienia pożyczki jako dochodu podlegającego opodatkowaniu, a zatem w chwili udzielenia pomocy otrzymane kwoty nie mają wpływu na wysokość podatku dochodowego. Obowiązek podatkowy powstanie jednak w tym roku podatkowym, w którym przyznana pomoc finansowa stanie się bezzwrotna, tj. w dacie jej umorzenia.

Z akt sprawy wynika, iż przedmiotowa pomoc finansowa została Panu umorzona w 2004 r., a zatem w tym roku powstał przychód ze stosunku służbowego, podlegający opodatkowaniu. Zaznacza się ponadto, że jeśli z okoliczności wynikałoby, iż przyznana pomoc już w momencie jej udzielenia ma charakter bezzwrotny, wówczas przychód powstałby równocześnie, tj. w dacie jej udzielenia ( Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w piśmie Ministra Finansów nr PB5/KD-033-92-2099/04 z dnia 10.01.2005 r. dotyczącym ustalenia momentu powstania przychodu z tytułu uzyskanej pomocy finansowej na budownictwo mieszkaniowe przez funkcjonariuszy Policji w latach 1992-1997).

W związku z powyższym, Naczelnik Urzędu Skarbowego nie podziela poglądu wyrażonego w złożonym wniosku.