Istota interpretacji:

Możliwość uznania za przychód z prowadzonej działalności gospodarczej należności otrzymanych od małżonki z tytułu zawartej umowy najmu samochodów ciężarowych.

Wniosek powyższy nie spełniał wymogów formalnych. Dlatego też pismem z dnia 7 sierpnia 2009 r. wezwano do jego uzupełnienia. W dniu 21 sierpnia 2008 r. do tut. Biura wpłynął uzupełniony wniosek.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie skupu i sprzedaży samochodów (auto-komis). Ewidencja podatkowa prowadzona jest w formie podatkowej księgi przychodów i rozchodów. W ramach tej działalności zakupił samochody ciężarowe. Nie sprzedał ich, potraktował je jako środki trwałe, ale ze względu na brak licencji transportowej nie może prowadzić przewozów na zlecenie.

Jego małżonka prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu samochodowego międzynawowego, jak również krajowego. Posiada licencję na prowadzenie tego typu działalności. Wnioskodawca wraz z żoną zawarł umowę najmu samochodów ciężarowych, na podstawie której żona wykorzystuje je w swojej działalności. Wnioskodawca z tego tytułu wystawia jej faktury VAT. Małżonka otrzymane faktury księguje po stronie kosztów w prowadzonej działalności gospodarczej, a wnioskodawca po stronie przychodów swojej działalności. Oboje rozliczają podatek VAT, gdyż są to odrębne firmy o różnych numerach NIP i wpisach. Przedmiotowe samochody amortyzuje wnioskodawca.

W uzupełnieniu wniosku wskazano, iż samochody ciężarowe, w dniu zawarcia umowy najmu, stanowiły przedmiot wspólności majątkowej małżeńskiej. Z żoną nadal pozostaje we wspólności majątkowej. Wyjaśniono również, iż złożony wniosek dotyczy tylko podatku dochodowego od osób fizycznych i wyłącznie wnioskodawcy.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy postępuje zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych uznając za przychód z prowadzonej działalności gospodarczej należności z tytułu zawartej umowy najmu samochodów ciężarowych na podstawie wystawionych faktur...

Zdaniem wnioskodawcy, postępuje prawidłowo zaliczając do przychodów prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, należności z tytułu najmu samochodów ciężarowych, na podstawie wystawionych faktur. Jeżeli byłaby to umowa bezpłatnego użyczenia to żona nie rozliczyłaby podatku VAT, a on musiałby go zapłacić.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego, stwierdzam co następujące.

Stosunki majątkowe między małżonkami reguluje ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9 poz. 59 ze zm.).

Zgodnie z art. 31 § 1 ww. ustawy z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków. Listę przedmiotów majątkowych stanowiących odrębny majątek każdego z małżonków zawiera art. 33 ww. kodeksu.

Zatem, składniki majątku nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej małżeńskiej nie stanowią odrębnego majątku danego małżonka, lecz dorobek małżonków bez względu na to, czy zostały zakupione na potrzeby działalności gospodarczej prowadzonej przez jednego z małżonków, czy też dla celów prywatnych. Nie ma również znaczenia na którego z małżonków został wystawiony dowód zakupu oraz dokonana została rejestracja.

Zawieranie z małżonką umowy najmu samochodów, nabytych w czasie trwania małżeństwa ze wspólnych środków jest prawnie nieskuteczne, bowiem przedmioty te stanowią wspólność ustawową małżeńską (łączną).

Pamiętać przy tym należy, iż zgodnie z art. 43 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oboje małżonkowie mają równe udziały w majątku wspólnym.

Stosownie do treści art. 206 i 207 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. Natomiast pożytki i inne przychody z rzeczy wspólnej przypadają współwłaścicielom w stosunku do wielkości udziałów; w takim samym stosunku współwłaściciele ponoszą wydatki i ciężary związane z rzeczą wspólną.

Zatem małżonkowie posiadający prawo do rzeczy na zasadzie wspólności majątkowej mają równe prawo do korzystania z rzeczy wspólnej oraz dbania o nią.

Stosownie do przepisu art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 (tj. z pozarolniczej działalności gospodarczej), uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, iż wnioskodawca prowadzi jednoosobowo działalność gospodarczą w zakresie skupu i sprzedaży samochodów (auto-komis). Małżonka wnioskodawcy prowadzi również jednoosobowo działalność gospodarczą, w zakresie transportu samochodowego międzynarodowego i krajowego. Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności gospodarczej zakupił samochody ciężarowe i zaliczył je do środków trwałych w tej działalności. W związku z brakiem licencji transportowej na przewóz towarów na zlecenie zawarł z małżonką umowę najmu tych samochodów, które będzie wykorzystywała w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, z uwagi na fakt iż małżonka taką licencję posiada. W związku z zawartą umową wnioskodawca wystawia małżonce faktury VAT i zalicza je do przychodów prowadzonej działalności gospodarczej. Między małżonkami istnieje ustrój ustawowej wspólności majątkowej. W dniu zwarcia umowy najmu, samochody stanowiły również przedmiot tej wspólności majątkowej małżeńskiej.

Mając powyższe na względzie, stwierdzić należy, iż w sytuacji gdy małżonkowie prowadzą odrębnie pozarolniczą działalność gospodarcza, a na prawach majątkowej wspólności ustawowej są właścicielami samochodów ciężarowych, to każdy z nich ma prawo wykorzystywać je dla potrzeb prowadzonej działalności. W takiej sytuacji, zawartą pomiędzy małżonkami umowę najmu ww. samochodów, uznać należy za nierodzącą skutków prawnych.

W konsekwencji za pozbawione podstaw prawnych uznać należy także wystawianie faktur tytułem najmu tych samochodów, jak i zaliczanie przez wnioskodawcę wynikających z nich należności do przychodów z prowadzonej przez niego działalności gospodarczej.

Zauważyć również należy, iż zgodnie z art. 22g ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w razie gdy składnik majątku stanowi współwłasność podatnika, wartość początkową tego składnika ustala się w takiej proporcji jego wartości, w jakiej pozostaje udział podatnika we własności tego składnika majątku; zasada ta nie ma zastosowania do składników majątku stanowiących wspólność majątkową małżonków, chyba że małżonkowie wykorzystują składnik majątku w działalności gospodarczej prowadzonej odrębnie.

Jeżeli więc środek trwały stanowi współwłasność małżonków, każdy z nich ma prawo wykorzystywać go dla potrzeb prowadzonej przez siebie odrębnie działalności gospodarczej i zaliczać w ciężar kosztów uzyskania przychodów tych działalności odpisów amortyzacyjnych (pod warunkiem wprowadzenia tego samochodu do ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych) - proporcjonalnie do zakresu wykorzystania tych składników majątku w prowadzonych przez małżonków działalnościach gospodarczych.

W związku z powyższym stanowisko wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

Referencje