Istota interpretacji:

Czy umorzona przez spółdzielnię kwota z tytułu niespłaconego wkładu budowlanego jest dochodem wnioskodawcy, który pociąga za sobą obowiązek podatkowy?

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony m. in. następujący stan faktyczny:

W 1989r. wnioskodawca otrzymał mieszkanie zakładowe w zasobach mieszkaniowych po 14 latach pracy w zakładzie. W 1992r. Spółdzielnia przekazała odpłatnie zasoby mieszkaniowe nowoutworzonej Pracowniczej Spółdzielni Mieszkaniowej – zrzeszającej wyłącznie pracowników. Przejmując zasoby mieszkaniowe spółdzielnia nie korzystała z kredytu bankowego i nie poniosła żadnych nakładów finansowych z tego tytułu. Przejęte mieszkania spółdzielnia przydzieliła swoim członkom na warunkach spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu. W 1994r. zarząd spółdzielni pisemnie powiadomił wnioskodawcę, iż zostały rozliczone koszty przejęcia zasobów mieszkaniowych, w związku z czym ustalono wysokość wkładu budowlanego na zajmowane przez niego mieszkanie. Zarząd określił, iż wkład budowlany spłacany będzie w miesięcznych ratach płatnych w czynszu przez okres 40 lat. Beneficjentem należności była Wytwórnia w ... – następca prawny zbywcy. Po otrzymaniu kilku transz firma Wytwórnia zrzekła się dalszych roszczeń związanych z zapłatą całej ceny sprzedaży. W 1999r. strony, tj. Spółdzielnia i Wytwórnia podpisały akt notarialny, w którym oświadczyły zgodnie, że wygasają ich wzajemne roszczenia wynikające z umowy sprzedaży zawartej w 1992r. Mimo, iż Wytwórnia zrzekła się dalszych roszczeń finansowych, spółdzielnia nadal pobiera od swoich członków wpłaty z tytułu niespłaconego wkładu budowlanego. Zgromadzone środki zasilają fundusz remontowy. Wnioskodawca podkreślił, że fundusz remontowy stanowi odrębną pozycję opłat czynszowych i na ten cel dokonuje on comiesięcznej wpłaty. Wnioskodawca kilkakrotnie zwracał się do zarządu o wyjaśnienie dlaczego spółdzielnia pobiera od mieszkańców wpłaty z tytułu niespłaconego wkładu budowlanego skoro beneficjent zrzekł się roszczeń związanych z zapłatą całej ceny sprzedaży, a zgromadzone środki pozostają w spółdzielni i zasilają fundusz remontowy. W odpowiedzi zarząd wyjaśniał, że umorzenie spłaty na rzecz osoby prawnej jaką jest spółdzielnia nie pociąga za sobą obowiązku podatkowego. Natomiast w stosunku do mieszkańców to samo umorzenie jest dochodem, od którego musieliby zapłacić podatek. W tej sytuacji najwłaściwszym rozwiązaniem jest aby wpłaty z tytułu wkładu budowlanego przeznaczać na fundusz remontowy.

Wnioskodawca nie zgadza się z zarządem i uważa, że pobierając wpłaty z tytułu wkładu budowlanego, które następnie zasilają fundusz remontowy, spółdzielnia zarabia na mieszkańcach. Ponadto wnioskodawca podkreśla, że jako najemca mieszkania zakładowego poniósł wcześniej koszt budowy swojego mieszkania poprzez:

1. mniejsze pobory, gdzie jako długoletni pracownik przeznaczał część poborów na konto funduszu socjalno-mieszkaniowego, z którego środków wybudowano mieszkania zakładowe,
2. prace społeczne przy budowie swojego mieszkania zakładowego (przepracował na budowie 200 godzin).
   
   

Wnioskodawca podkreśla, iż nie bez znaczenia pozostaje fakt, że przez wiele lat wpłacał on na fundusz remontowy, z którego środków budowana była infrastruktura osiedla (drogi osiedlowe, parkingi, zieleńce, chodniki, place zabaw).

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy umorzona przez Wytwórnię w B. kwota jest dochodem wnioskodawcy, który pociąga za sobą obowiązek podatkowy...

Zdaniem wnioskodawcy, umorzona kwota nie jest jego dochodem w rozumieniu art. 10 i 11 ustawy o podatku dochodowym i nie pociąga za sobą obowiązku podatkowego.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Zgodnie z generalną zasadą wyrażoną w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji Podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6 i 9, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Natomiast sposób ustalania wartości pieniężnej tych świadczeń określają dalsze przepisy tego artykułu.

Jak wynika z cytowanego wyżej przepisu, pod pojęciem przychodu ustawodawca rozumie nie tylko otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika pieniądze, lecz również wartości pieniężne oraz wartość innych uzyskanych przez podatnika świadczeń. Wskazać ponadto należy, iż dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności osób prawnych, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest nie związane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Na gruncie prawa podatkowego przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest każda forma przysporzenia majątkowego (korzyść) tzn. zarówno pieniężna jak i niepieniężna. Podkreślenia wymaga również fakt, że otrzymanie, o którym mowa w powołanym wyżej przepisie art. 11 ustawy nie musi mieć bynajmniej tzw. postaci rękodajnej. "Otrzymanie" oznacza przysporzenie w majątku.

Jak wynika z wniosku mieszkanie na warunkach własnościowego prawa do lokalu zostało przydzielone wnioskodawcy w 1992r. W 1994r. zarząd spółdzielni pisemnie powiadomił wnioskodawcę, iż zostały rozliczone koszty przejęcia zasobów mieszkaniowych, w związku z czym ustalono wysokość wkładu budowlanego na zajmowane przez niego mieszkanie. Zarząd określił, iż wkład budowlany spłacany będzie w miesięcznych ratach płatnych w czynszu przez okres 40 lat.

Stosownie do art. 208 § 1 ustawy z dnia 16 września 1982r. Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 1982r. Nr 30, poz. 210 ze zm.) członkowie spółdzielni obowiązani są uczestniczyć w kosztach budowy, eksploatacji i utrzymania nieruchomości spółdzielczych, działalności społeczno-wychowawczej oraz w zobowiązaniach spółdzielni z innych tytułów przez wnoszenie wkładów mieszkaniowych lub budowlanych oraz uiszczanie innych opłat zgodnie z postanowieniami statutu.

W myśl art. 226 § 1 ww. ustawy obowiązki przewidziane w art. 208 § 1 członek wykonuje przez wniesienie wkładu budowlanego na zasadach określonych w statucie, w wysokości odpowiadającej całości kosztów budowy przypadających na jego lokal oraz przez uiszczanie opłat związanych z używaniem lokalu.

Wobec powyższego wskazane przez wnioskodawcę wpłaty z tytułu niespłaconego wkładu budowlanego są bezpośrednio związane z nabyciem spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu i w konsekwencji składają się na koszty nabycia przedmiotowego prawa.

Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 2007r. o zmianie ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych oraz zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 125, poz. 873), jeżeli członek spółdzielni mieszkaniowej, w związku z przekształceniem po dniu 23 kwietnia 2001r. tego prawa na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub w związku z nabyciem po tym dniu własności tego lokalu, nie dokonał całkowitej spłaty należnej spółdzielni z tego tytułu, to z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy niespłaconą kwotę umarza się jako nienależną, jeżeli dokonana spłata pokrywa całkowicie koszty budowy lokalu".

Gdyby zatem umorzenie dokonane przez spółdzielnię nastąpiło w trybie powyższego przepisu, tj. umorzenie dotyczyłoby rat przekraczających koszty budowy lokalu, to wówczas w świetle przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie wystąpiłby przychód.

Powołany wyżej przepis nie ma jednak zastosowania w niniejszej sprawie, gdyż w przypadku wnioskodawcy nie nastąpiło przekształcenie prawa lokatorskiego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu po dniu 23 kwietnia 2001r., ja również nie nastąpiło po tym dniu nabycie własności tego lokalu. W okolicznościach przedstawionego stanu faktycznego wnioskodawca nabył własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w 1992r., zatem umorzenie niespłaconych przez niego rat wkładu budowlanego należnego spółdzielni skutkuje przysporzeniem majątkowym – powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego stanowisko wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.