|
Chcesz odszukać potrzebne Ci informacje z zakresu stosowania prawa podatkowego
szybciej, wygodniej i pewniej, bez reklam?
|
||||||||||
| Słowa kluczowe: najem, Niemcy, nieograniczony obowiązek podatkowy, umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania | |
| Data: 2008-11-27 | |
![]() Istota interpretacji:1. Jakie podatki i w jakiej wysokości wnioskodawczyni będzie zobowiązana uiszczać z tytułu wynajmu nieruchomości w Polsce? 2. Czy będzie zobowiązana wykazywać swoje dochody z pracy w Niemczech przy opodatkowaniu dochodów z tytułu wynajmu w Polsce? 3. Jakie formalności i w jakich terminach musi załatwiać w urzędzie skarbowym (czy podatki płaci się miesięcznie/kwartalnie/rocznie, jakie druki muszą być używane oraz w jakiej formie musi prowadzić księgowość)?W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe: Wnioskodawczyni pracuje w Niemczech gdzie rozlicza się z tamtejszym Urzędem Skarbowym z podatku od dochodów - jest to praca stała. Na dzień dzisiejszy nie osiąga żadnych dochodów w Polsce i dlatego nie rozlicza się z dochodów. Wnioskodawczyni nosi się z zamiarem wynajęcia swojego mieszkania w Polsce z tytułu czego osiągnęłaby dochody w Polsce. W związku z powyższym zadano następujące pytania:
Zdaniem wnioskodawczyni: Ad 1. W związku ze swoim stałym zatrudnieniem Niemczech dochody z wynajmu swojego mieszkania w Polsce będzie opodatkowywała również w Niemczech w ramach corocznego rozliczenia podatkowego. Te dochody zostaną w tym wypadku doliczone do jej zarobku z pracy i podwyższą w ten sposób jej dochód całkowity, czyli również należność podatkową. Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje: Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Źródła przychodów ustawodawca w sposób enumeratywny wyszczególnił w art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wśród nich w pkt 1 został wymieniony m.in. stosunek pracy a w pkt 6 - najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą. Stosownie do treści art. 3 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy). Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 3 ust. 1a tej ustawy za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:
W myśl art. 4a ww. ustawy powołane wyżej przepisy stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska. Zgodnie z art. 4 ust. 1 umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku, podpisanej w Berlinie dnia 14 maja 2003r. (Dz. U. z 2005r. Nr 12, poz. 90) w rozumieniu niniejszej umowy, określenie "osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie" oznacza osobę, która zgodnie z prawem tego Państwa podlega tam opodatkowaniu z uwagi na jej miejsce zamieszkania, miejsce stałego pobytu, miejsce zarządu albo inne kryterium o podobnym charakterze i obejmuje również to Państwo, każdą jego jednostkę terytorialną lub organ lokalny. Jednakże określenie to nie obejmuje osób, które podlegają opodatkowaniu w tym Państwie, w zakresie dochodu osiąganego tylko ze źródeł w tym Państwie lub z tytułu majątku położonego w tym Państwie. W myśl art. 4 ust. 2 ww. umowy jeżeli, stosownie do postanowień ustępu 1 niniejszego artykułu, osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu Umawiających się Państwach, to jej status określa się według następujących zasad:
Rozstrzygające znaczenie w kwestii opodatkowania dochodów uzyskiwanych ze źródeł położonych na terytorium danego państwa ma zatem ustalenie miejsca zamieszkania podatnika. Definicja miejsca zamieszkania odnosi się bezpośrednio do określenia "miejsca zamieszkania" przyjętego w ustawodawstwach wewnętrznych państw i uwzględnia różne formy więzi osobistej z państwem, które we własnym ustawodawstwie ustala podstawę nieograniczonego obowiązku podatkowego. Jak wynika ze złożonego wniosku wnioskodawczyni ma miejsce zamieszkania w Polsce (w poz. 12 części B3 wniosku ORD-IN jako miejsce zamieszkania został wskazany kraj - Polska), natomiast w Niemczech zamieszkuje tylko w związku z wykonywaną tam pracą. W konsekwencji należy zatem uznać, iż wnioskodawczyni podlega w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu określonemu w art. 3 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. od całości swoich dochodów bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów. Wnioskodawczyni obecnie uzyskuje dochody z pracy w Niemczech. Zasady opodatkowania dochodów z tytułu pracy najemnej wykonywanej na terenie Niemiec reguluje art. 15 ww. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Zgodnie z art. 15 ust. 1 tej umowy z zastrzeżeniem postanowień artykułów 16, 17, 18 i 19 uposażenia, płace i podobne wynagrodzenia, które osoba mająca miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie otrzymuje z pracy najemnej, podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie, chyba że praca najemna wykonywana jest w drugim Umawiającym się Państwie. Jeżeli praca jest tak wykonywana, to otrzymywane za nią wynagrodzenie może być opodatkowane w tym drugim Państwie.Postanowienie w umowie, że danego rodzaju dochód "może podlegać" opodatkowaniu w jednym z państw (najczęściej w państwie źródła) nie oznacza, że podatnik może wybrać państwo, w którym opodatkuje swój dochód i zapłaci podatek. Postanowienie to wskazuje natomiast, że państwo źródła ma prawo opodatkować dany dochód, bez względu na to, czy dochód ten podlegać będzie opodatkowaniu w drugim państwie (państwie rezydencji). Przypisanie prawa do opodatkowania nie ma tutaj charakteru wyłączności. W myśl art. 15 ust. 2 ww. umowy bez względu na postanowienia ustępu 1 niniejszego artykułu wynagrodzenie, jakie osoba mająca miejsce zamieszkania w Umawiającym się Państwie otrzymuje z pracy najemnej, wykonywanej w drugim Umawiającym się Państwie, podlega opodatkowaniu tylko w pierwszym Państwie, jeżeli:
Warunkiem zastosowania zasady określonej w art. 15 ust. 2 umowy jest łączne spełnienie wszystkich wymienionych w tym przepisie warunków. W niniejszej sprawie do uzyskanych przez wnioskodawczynię dochodów z tytułu pracy wykonywanej na terytorium Niemiec nie będzie miał jednak zastosowania powołany wyżej art. 15 ust. 2, gdyż równocześnie nie zostały spełnione wszystkie warunki wskazane w tym przepisie. Jak wynika bowiem ze złożonego wniosku wnioskodawczyni dochody uzyskane z pracy najemnej na terytorium Niemiec osiąga na podstawie stałego zatrudnienia w tym państwie. Zatem w tym przypadku zastosowanie będzie miał art. 15 ust. 1 polsko-niemieckiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zgodnie z którym dochód uzyskiwany przez wnioskodawczynię z tytułu pracy wykonywanej na terytorium Niemiec może podlegać opodatkowaniu zarówno w Niemczech jak i w Polsce, natomiast w celu zapobieżenia podwójnemu opodatkowaniu w Polsce należy zastosować metodę unikania podwójnego opodatkowania określoną w art. 24 ust. 2 lit. a) tej umowy. Przepis tego artykułu stanowi, iż w przypadku osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej, podwójnego opodatkowania unikać się będzie w następujący sposób jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Rzeczypospolitej Polskiej osiąga dochód lub posiada majątek, który zgodnie z postanowieniami niniejszej umowy może być opodatkowany w Republice Federalnej Niemiec, wówczas Rzeczpospolita Polska zwolni z uwzględnieniem postanowień litery b) taki dochód lub majątek od opodatkowania. Rzeczpospolita Polska może przy obliczaniu kwoty podatku od pozostałego dochodu lub majątku tej osoby zastosować stawkę podatkową, która byłaby zastosowana, gdyby dochód lub majątek zwolniony od opodatkowania nie podlegał takiemu zwolnieniu. W ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych zasadzie tej odpowiada przepis art. 27 ust. 8, który stanowi, iż jeżeli podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, oprócz dochodów podlegających opodatkowaniu, zgodnie z ust. 1, osiągał również dochody z tytułu działalności wykonywanej poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub ze źródeł przychodów znajdujących się poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwolnione od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych umów międzynarodowych - podatek określa się w następujący sposób:
W świetle powołanego wyżej przepisu art. 24 ust. 2 lit. a) umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania dochody wnioskodawczyni uzyskane z pracy w Niemczech tam opodatkowane są zwolnione od opodatkowania w Polsce. Wnioskodawczyni wskazała we wniosku, że nosi się z zamiarem wynajęcia swojego mieszkania w Polsce z tytułu czego osiągnęłaby dochody (przychody) w Polsce. Ponieważ z wniosku nie wynika, że wnioskodawczyni będzie prowadzić działalność gospodarczą należałoby stwierdzić, iż przychody z najmu stanowić będą źródło przychodów, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 9a ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dochody osiągane ze źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy, czyli m.in. z najmu, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą, są opodatkowane na zasadach określonych w ustawie, chyba że podatnicy złożą właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego pisemne oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, na zasadach określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym. Jeżeli podatnik takiego oświadczenia nie złoży, to do opodatkowania dochodów z najmu będą miały zastosowanie uregulowania zawarte m. in. w art. 9, art. 27, art. 44 i art. 45 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z uregulowaniem art. 9 ust. 1 i 2 powołanej ustawy opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 24-25 nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym. Jeżeli koszty uzyskania przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą ze źródła przychodów. Podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych stanowi co do zasady dochód stanowiący nadwyżkę sumy przychodów (w tym przypadku z najmu) nad kosztami ich uzyskania w roku podatkowym. Podatek dochodowy od dochodów z najmu uiszczany jest na zasadach ogólnych, tj. według skali podatkowej. Zgodnie z art. 44 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnicy osiągający dochody z najmu lub dzierżawy są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f-3h. W myśl art. 44 ust. 3 ww. ustawy podatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani wpłacać zaliczki miesięczne. Wysokość zaliczek za miesiące do listopada roku podatkowego, z zastrzeżeniem ust. 3f, ustala się w następujący sposób:
Stosownie do art. 44 ust. 6 ww. ustawy zaliczki miesięczne od dochodów wymienionych w ust. 1, za okres od stycznia do listopada, uiszcza się w terminie do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Zaliczkę za grudzień, w wysokości zaliczki należnej za listopad, uiszcza się w terminie do dnia 20 grudnia roku podatkowego. Zgodnie z art. 45 ust. 1 i 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatnik ma obowiązek złożenia w urzędzie skarbowym zeznania, według ustalonego wzoru, o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym (PIT-36), w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym oraz dokonania wpłaty różnicy pomiędzy podatkiem należnym, a sumą należnych za dany rok zaliczek. Stosownie do art. 24a ust. 1 cytowanej ustawy, osoby fizyczne, spółki cywilne osób fizycznych, spółki jawne osób fizycznych oraz spółki partnerskie, wykonujące działalność gospodarczą, są obowiązane prowadzić podatkową księgę przychodów, zwanej dalej "księgą", z zastrzeżeniem ust. 3 i 5, albo księgi rachunkowe, zgodnie z odrębnymi przepisami, w sposób zapewniający ustalenie dochodu (straty), podstawy opodatkowania i wysokości należnego podatku za rok podatkowy, w tym za okres sprawozdawczy (...). A zatem wyłącznie fakt podjęcia prowadzenia działalności gospodarczej opodatkowanej na zasadach ogólnych bądź na zasadach określonych w art. 30c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (podatek liniowy), nakłada na podatników obowiązek prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Podatnicy, dla których wynajem nie stanowi działalności gospodarczej, nie muszą prowadzić podatkowej księgi przychodów i rozchodów, jak i innych ewidencji, z wyjątkiem ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, jeżeli rozliczają amortyzację. Natomiast w sytuacji gdy dochody (przychody) z najmu zostaną opodatkowane wolą wnioskodawczyni ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych to zastosowanie będą miały uregulowania zawarte w ustawie z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 1998r. Nr 144, poz. 930 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 2 ust. 1a tej ustawy osoby fizyczne osiągające przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej, mogą opłacać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Stosownie do uregulowań zawartych w art. 6 ust. 1a powołanej ustawy opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze. Dla ustalenia wartości otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń z tytułu tych umów, stosuje się art. 11 ust. 2-2b ustawy o podatku dochodowym. Jednakże warunkiem skorzystania z tej formy opodatkowania jest złożenie pisemnego oświadczenia o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Stosownie do art. 9 ust. 1 ww. ustawy pisemne oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych za dany rok podatkowy podatnik składa naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego, natomiast podatnik rozpoczynający działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego - do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności, nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu. Jeżeli do dnia 20 stycznia roku podatkowego podatnik nie zgłosił likwidacji działalności gospodarczej lub nie dokonał wyboru innej formy opodatkowania, uważa się, że nadal prowadzi działalność opodatkowaną w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. Zgodnie z treścią art. 9 ust. 4 cytowanej ustawy, w przypadku osiągania przychodów, o których mowa w art. 6 ust. 1a, przepisy dotyczące oświadczenia o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych stosuje się odpowiednio. W przypadku uzyskiwania przychodów z najmu ustawodawca przewiduje zróżnicowaną stawkę podatkową, w zależności od tego, jaka jest wielkość przychodów osiągniętych przez podatnika z tego źródła od początku roku podatkowego. Jak wynika z treści art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a) cytowanej ustawy, ryczałt od przychodów ewidencjonowanych wynosi 8,5% przychodów z najmu do kwoty stanowiącej równowartość 4.000 euro i 20% od nadwyżki przychodów ponad tę kwotę. Ponadto zgodnie z art. 21 ust. 1 ww. ustawy podatnicy są obowiązani za każdy miesiąc obliczać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i wpłacać go na rachunek urzędu skarbowego w terminie do dnia 20 następnego miesiąca, a za miesiąc grudzień - w terminie złożenia zeznania. Podatnicy mogą obliczać ryczałt od przychodów ewidencjonowanych i wpłacać go na rachunek urzędu skarbowego w terminie do dnia 20 następnego miesiąca po upływie kwartału, za który ryczałt ma być opłacony, a za ostatni kwartał roku podatkowego - w terminie złożenia zeznania ( art. 21 ust. 1a powołanej ustawy). Zasadę, o której mowa w ust. 1a, mogą stosować wyłącznie podatnicy, których otrzymane przychody z działalności prowadzonej samodzielnie albo przychody spółki - w roku poprzedzającym rok podatkowy - nie przekroczyły kwoty stanowiącej równowartość 25.000 euro (art. 21 ust. 1b ww. ustawy). Podatnicy, którzy wybrali opłacanie ryczałtu co kwartał, są obowiązani do dnia 20 stycznia roku podatkowego zawiadomić o tym naczelnika urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika. Jeżeli do dnia 20 stycznia roku podatkowego podatnik nie zgłosił likwidacji działalności gospodarczej, nie dokonał wyboru innej formy opodatkowania lub nie zawiadomił naczelnika urzędu skarbowego o zaprzestaniu opłacania ryczałtu co kwartał, uważa się, że nadal opłaca ryczałt w ten sposób (art. 21 ust. 1c tej ustawy). Z kwartalnego sposobu obliczania i wpłacania ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych mogą również korzystać podatnicy osiągający przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy i innych umów o podobnym charakterze. Zgodnie z art. 21 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy podatnicy są obowiązani złożyć w urzędzie skarbowym zeznanie według ustalonego wzoru o wysokości uzyskanego przychodu, wysokości dokonanych odliczeń i należnego ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (PIT-28) - w terminie do dnia 31 stycznia następnego roku. Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz powołane wyżej przepisy prawa należy zatem stwierdzić, że jeżeli wnioskodawczyni wynajmie mieszkanie w Polsce i będzie opłacała podatek od dochodów z najmu na zasadach ogólnych określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, będzie zobowiązana do złożenia w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym zeznania na formularzu PIT-36, w którym wykaże dochody z najmu oraz dochody z pracy w Niemczech w celu ustalenia stopy procentowej stosowanej do dochodu z najmu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Natomiast, jeżeli wnioskodawczyni będzie opłacała podatek od przychodów z najmu w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych na zasadach określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne będzie zobowiązana do złożenia w terminie do 31 stycznia roku następującego po roku podatkowym zeznania na formularzu PIT-28, w którym wykaże przychody z najmu objęte ryczałtem. W przypadku wyboru tej formy opodatkowania uzyskane w Niemczech dochody z pracy najemnej (stosunku pracy) nie będą miały wpływu na wysokość ryczałtu płaconego od przychodów z najmu. |
|
| 2008-11-27 |
